The Storm Riders✔
Writer
Dù nhận được sự quan tâm lớn từ giới đầu tư, tổng doanh thu định kỳ hàng năm của 7 nhà phát triển trí tuệ nhân tạo lớn tại Trung Quốc chỉ đạt khoảng 10,7 tỷ USD trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 8, tương đương một phần mười so với quy mô kết hợp của OpenAI và Anthropic.
Báo cáo của Rhodium ước tính trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 8, các mô hình AI của Trung Quốc đạt tổng doanh thu định kỳ hàng năm (ARR) khoảng 10,7 tỷ USD, chỉ là một phần nhỏ so với con số kết hợp hơn 100 tỷ USD của OpenAI và Anthropic. Chỉ số ARR là thước đo thường được áp dụng cho các doanh nghiệp tăng trưởng nhanh, phản ánh doanh thu thuê bao của tháng hiện tại được ngoại suy cho chu kỳ 12 tháng.
Báo cáo khảo sát các tên tuổi gồm DeepSeek, Moonshot AI, Z.ai, MiniMax, Alibaba Group Holding, ByteDance và Kuaishou Technology – đơn vị vận hành trình tạo video Kling AI.
Trong nhóm doanh nghiệp Trung Quốc, ByteDance dẫn đầu về ARR với 4 tỷ USD tính đến tháng 7, tiếp theo là Alibaba với 2,4 tỷ USD vào tháng 8. Khi đặt cạnh các đối thủ Mỹ, khoảng cách là rất lớn khi Anthropic ghi nhận ARR đạt 65 tỷ USD vào tháng 7 và OpenAI đạt 40 tỷ USD vào tháng 8.
DeepSeek và Kling là hai đơn vị có ARR thấp nhất trong số các công ty AI lớn của Trung Quốc được Rhodium theo dõi, cùng đạt 500 triệu USD lần lượt vào tháng 6 và tháng 3. Đứng sau họ là MiniMax với 800 triệu USD và Moonshot với 1 tỷ USD, cả hai đều ghi nhận vào tháng 8. Trong khi đó, ban lãnh đạo của Z.ai (còn được biết đến với tên gọi Zhipu AI) đã thông báo với các nhà đầu tư vào hôm thứ Tư rằng ARR của công ty đã đạt 1,8 tỷ USD. Báo cáo của Rhodium nêu rõ ARR từ mảng kinh doanh API của Z.ai đạt 1,6 tỷ USD vào tháng 8.
Bất chấp khoảng cách lớn về doanh thu, dòng vốn đầu tư vẫn liên tục đổ vào các công ty AI Trung Quốc. Rhodium cho biết mức định giá của các doanh nghiệp này vẫn thấp hơn đáng kể so với OpenAI và Anthropic, song một số đơn vị lại có mức định giá đắt đỏ hơn nhiều nếu so sánh tương quan với doanh thu.
Moonshot đang trải qua một vòng gọi vốn có thể định giá công ty ở mức khoảng 50 tỷ USD và đã nộp hồ sơ bảo mật để tiến hành phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại Hong Kong. Cùng lúc đó, DeepSeek cũng đang tiến gần đến việc hoàn tất vòng gọi vốn tiền IPO với mức định giá khoảng 500 tỷ nhân dân tệ (tương đương 74 tỷ USD).
Ở bên kia bờ đại dương, Anthropic dự kiến sẽ niêm yết công khai vào cuối năm nay với mục tiêu định giá khoảng 2 nghìn tỷ USD (tương đương 2.000 tỷ USD), còn OpenAI đã thảo luận về một vòng gọi vốn mới với mức định giá khoảng 1,2 nghìn tỷ USD (tương đương 1.200 tỷ USD) theo thông tin từ Financial Times.
Báo cáo của Rhodium nhận định rằng mức định giá so với doanh thu hiện tại của Moonshot và DeepSeek là quá cao. Tỷ số giữa định giá và ARR ước tính của Moonshot lên tới 50 lần, trong khi DeepSeek lên tới 163 lần. Ngược lại, con số này ở OpenAI là 34 lần và Anthropic là 21 lần.
Những số liệu này làm nổi bật thách thức trọng tâm đối với ngành công nghiệp AI Trung Quốc: cách thức chuyển hóa các mô hình AI thành mô hình kinh doanh bền vững trong bối cảnh phải chi tiêu ngân sách khổng lồ nhằm duy trì vị thế cạnh tranh trên mặt trận công nghệ.
Dù vậy, doanh thu của các doanh nghiệp AI Trung Quốc vẫn ghi nhận mức tăng trưởng nhanh chóng. Doanh thu nửa đầu năm của Z.ai tăng 400% so với cùng kỳ năm trước, đạt 953,9 triệu nhân dân tệ, còn MiniMax đạt mức tăng doanh thu 283% lên 116,6 triệu USD trong cùng giai đoạn.
Tuy nhiên, bà Ellie Jiang, Trưởng bộ phận nghiên cứu phần mềm và internet khu vực châu Á tại Macquarie Group, cho biết cả Z.ai và MiniMax (hai công ty đều niêm yết tại Hong Kong) có thể vẫn sẽ chịu cảnh thua lỗ kéo dài cho tới năm 2030 do gánh nặng chi phí phục vụ năng lực tính toán. Nhà đầu tư đến nay vẫn chấp nhận những khoản lỗ đó vì việc ứng dụng AI vẫn đang ở giai đoạn ban đầu.
Mặc dù vậy, Rhodium cho rằng chính chiến lược mở trọng số đã khiến các mô hình của Trung Quốc gặp khó khăn hơn trong việc thương mại hóa. Các nhà cung cấp điện toán đám mây bên thứ ba có thể tự do triển khai những mô hình mở trọng số này và bán quyền truy cập cho khách hàng mà không cần phải trả phí cho nhà phát triển gốc.
Rhodium nhận định xu hướng này có thể sẽ thay đổi khi Moonshot và Alibaba đang thúc đẩy các thỏa thuận chia sẻ doanh thu với các khách hàng lớn sử dụng mô hình mở trọng số của họ. Chẳng hạn, Moonshot đã tiến hành thảo luận với Microsoft, Amazon và Google với tỷ lệ chia sẻ doanh thu tiềm năng có thể lên tới 30%.
Khoảng cách doanh thu giữa hai bờ Thái Bình Dương
Theo báo cáo công bố hôm thứ Năm từ công ty nghiên cứu Rhodium Group có trụ sở tại Mỹ, các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) do 7 nhà phát triển lớn của Trung Quốc tạo ra chỉ đạt khoảng 10% doanh thu được ghi nhận của OpenAI và Anthropic, bất chấp sự quan tâm của giới đầu tư dành cho lĩnh vực này vẫn rất mạnh mẽ.Báo cáo của Rhodium ước tính trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 8, các mô hình AI của Trung Quốc đạt tổng doanh thu định kỳ hàng năm (ARR) khoảng 10,7 tỷ USD, chỉ là một phần nhỏ so với con số kết hợp hơn 100 tỷ USD của OpenAI và Anthropic. Chỉ số ARR là thước đo thường được áp dụng cho các doanh nghiệp tăng trưởng nhanh, phản ánh doanh thu thuê bao của tháng hiện tại được ngoại suy cho chu kỳ 12 tháng.
Báo cáo khảo sát các tên tuổi gồm DeepSeek, Moonshot AI, Z.ai, MiniMax, Alibaba Group Holding, ByteDance và Kuaishou Technology – đơn vị vận hành trình tạo video Kling AI.
Trong nhóm doanh nghiệp Trung Quốc, ByteDance dẫn đầu về ARR với 4 tỷ USD tính đến tháng 7, tiếp theo là Alibaba với 2,4 tỷ USD vào tháng 8. Khi đặt cạnh các đối thủ Mỹ, khoảng cách là rất lớn khi Anthropic ghi nhận ARR đạt 65 tỷ USD vào tháng 7 và OpenAI đạt 40 tỷ USD vào tháng 8.
DeepSeek và Kling là hai đơn vị có ARR thấp nhất trong số các công ty AI lớn của Trung Quốc được Rhodium theo dõi, cùng đạt 500 triệu USD lần lượt vào tháng 6 và tháng 3. Đứng sau họ là MiniMax với 800 triệu USD và Moonshot với 1 tỷ USD, cả hai đều ghi nhận vào tháng 8. Trong khi đó, ban lãnh đạo của Z.ai (còn được biết đến với tên gọi Zhipu AI) đã thông báo với các nhà đầu tư vào hôm thứ Tư rằng ARR của công ty đã đạt 1,8 tỷ USD. Báo cáo của Rhodium nêu rõ ARR từ mảng kinh doanh API của Z.ai đạt 1,6 tỷ USD vào tháng 8.
Nghịch lý định giá và bài toán kinh doanh bền vững
Bất chấp khoảng cách lớn về doanh thu, dòng vốn đầu tư vẫn liên tục đổ vào các công ty AI Trung Quốc. Rhodium cho biết mức định giá của các doanh nghiệp này vẫn thấp hơn đáng kể so với OpenAI và Anthropic, song một số đơn vị lại có mức định giá đắt đỏ hơn nhiều nếu so sánh tương quan với doanh thu.
Moonshot đang trải qua một vòng gọi vốn có thể định giá công ty ở mức khoảng 50 tỷ USD và đã nộp hồ sơ bảo mật để tiến hành phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại Hong Kong. Cùng lúc đó, DeepSeek cũng đang tiến gần đến việc hoàn tất vòng gọi vốn tiền IPO với mức định giá khoảng 500 tỷ nhân dân tệ (tương đương 74 tỷ USD).
Ở bên kia bờ đại dương, Anthropic dự kiến sẽ niêm yết công khai vào cuối năm nay với mục tiêu định giá khoảng 2 nghìn tỷ USD (tương đương 2.000 tỷ USD), còn OpenAI đã thảo luận về một vòng gọi vốn mới với mức định giá khoảng 1,2 nghìn tỷ USD (tương đương 1.200 tỷ USD) theo thông tin từ Financial Times.
Báo cáo của Rhodium nhận định rằng mức định giá so với doanh thu hiện tại của Moonshot và DeepSeek là quá cao. Tỷ số giữa định giá và ARR ước tính của Moonshot lên tới 50 lần, trong khi DeepSeek lên tới 163 lần. Ngược lại, con số này ở OpenAI là 34 lần và Anthropic là 21 lần.
Những số liệu này làm nổi bật thách thức trọng tâm đối với ngành công nghiệp AI Trung Quốc: cách thức chuyển hóa các mô hình AI thành mô hình kinh doanh bền vững trong bối cảnh phải chi tiêu ngân sách khổng lồ nhằm duy trì vị thế cạnh tranh trên mặt trận công nghệ.
Dù vậy, doanh thu của các doanh nghiệp AI Trung Quốc vẫn ghi nhận mức tăng trưởng nhanh chóng. Doanh thu nửa đầu năm của Z.ai tăng 400% so với cùng kỳ năm trước, đạt 953,9 triệu nhân dân tệ, còn MiniMax đạt mức tăng doanh thu 283% lên 116,6 triệu USD trong cùng giai đoạn.
Tuy nhiên, bà Ellie Jiang, Trưởng bộ phận nghiên cứu phần mềm và internet khu vực châu Á tại Macquarie Group, cho biết cả Z.ai và MiniMax (hai công ty đều niêm yết tại Hong Kong) có thể vẫn sẽ chịu cảnh thua lỗ kéo dài cho tới năm 2030 do gánh nặng chi phí phục vụ năng lực tính toán. Nhà đầu tư đến nay vẫn chấp nhận những khoản lỗ đó vì việc ứng dụng AI vẫn đang ở giai đoạn ban đầu.
Rào cản thương mại hóa từ mô hình mở trọng số
Những phát hiện trên được đưa ra giữa lúc các nhà phát triển Trung Quốc nhanh chóng thu hẹp khoảng cách về mặt hiệu năng với các đối thủ Mỹ, đồng thời cạnh tranh quyết liệt về giá và tích cực theo đuổi chiến lược mã nguồn mở cùng các mô hình mở trọng số (open-weight).Mặc dù vậy, Rhodium cho rằng chính chiến lược mở trọng số đã khiến các mô hình của Trung Quốc gặp khó khăn hơn trong việc thương mại hóa. Các nhà cung cấp điện toán đám mây bên thứ ba có thể tự do triển khai những mô hình mở trọng số này và bán quyền truy cập cho khách hàng mà không cần phải trả phí cho nhà phát triển gốc.
Rhodium nhận định xu hướng này có thể sẽ thay đổi khi Moonshot và Alibaba đang thúc đẩy các thỏa thuận chia sẻ doanh thu với các khách hàng lớn sử dụng mô hình mở trọng số của họ. Chẳng hạn, Moonshot đã tiến hành thảo luận với Microsoft, Amazon và Google với tỷ lệ chia sẻ doanh thu tiềm năng có thể lên tới 30%.
