Sussie
Intern Writer
Xe điện Trung Quốc đang mở rộng rất nhanh trên thị trường quốc tế, đặc biệt tại châu Âu, khiến nhiều người đặt câu hỏi: vì sao những tên tuổi lớn như Volkswagen, Mercedes-Benz, BMW hay Audi không đáp trả bằng cách hạ giá bán để giữ thị phần?
Thoạt nhìn, đây có vẻ là cách cạnh tranh đơn giản nhất. Tuy nhiên, thực tế lại khác. Theo phân tích của nhiều chuyên gia trong ngành ô tô, các hãng xe châu Âu gần như không thể lao vào một cuộc chiến giá với đối thủ Trung Quốc. Lý do được gói gọn trong "4 không": không muốn giảm giá, không thể giảm giá, không dám giảm giá và không được phép giảm giá.
Đầu tiên là không muốn giảm giá. Với các hãng xe châu Âu, đặc biệt là những thương hiệu hạng sang như Mercedes-Benz, BMW, Audi hay Porsche, giá bán không chỉ phản ánh chi phí sản xuất mà còn là giá trị thương hiệu được xây dựng suốt hàng chục, thậm chí hàng trăm năm. Nếu giảm giá mạnh để cạnh tranh, họ có thể bán được thêm xe trong ngắn hạn nhưng sẽ làm suy yếu hình ảnh cao cấp của thương hiệu. Khi một mẫu xe giảm giá, toàn bộ hệ thống định giá của các dòng xe khác cũng bị ảnh hưởng. Điều đó khiến các hãng xe châu Âu chấp nhận mất một phần thị phần còn hơn đánh đổi giá trị thương hiệu đã gây dựng nhiều thế hệ.
Lý do thứ hai là không thể giảm giá. Xe điện của châu Âu hiện có chi phí sản xuất cao hơn đáng kể so với Trung Quốc. Giá pin, chi phí nhân công, năng lượng và chuỗi cung ứng đều đắt đỏ hơn, khiến giá thành sản phẩm khó giảm. McKinsey từng ước tính chi phí sản xuất xe điện tại châu Âu cao hơn Trung Quốc từ 20% đến 50%. Trong khi đó, lợi nhuận của nhiều hãng xe đang đi xuống. Volkswagen từng cho biết lợi nhuận từ xe điện chỉ bằng khoảng 70% đến 80% so với xe sử dụng động cơ đốt trong. Nếu tiếp tục hạ giá bán, nhiều mẫu xe có thể rơi vào tình trạng bán càng nhiều, lỗ càng lớn.
Lý do thứ ba là không dám giảm giá. Trung Quốc hiện sở hữu chuỗi cung ứng xe điện hoàn chỉnh bậc nhất thế giới, từ pin, động cơ điện đến linh kiện điện tử và phần mềm. Nhờ đó, các hãng xe Trung Quốc có thể kiểm soát chi phí tốt hơn và phát triển sản phẩm nhanh hơn. Nếu bước vào một cuộc chiến giá kéo dài, các hãng xe châu Âu hiểu rằng họ đang đối đầu với đối thủ có lợi thế rõ rệt. Ngay cả Liên minh châu Âu cũng phải áp thuế bổ sung đối với xe điện Trung Quốc để bảo vệ ngành công nghiệp ô tô trong khu vực.
Cuối cùng là không được phép giảm giá, bởi điều này có thể làm đảo lộn cả hệ thống tài chính của thị trường ô tô châu Âu. Tại đây, phần lớn người dân không mua xe bằng tiền mặt mà sử dụng các hình thức thuê mua hoặc thuê dài hạn. Mức thanh toán hằng tháng phụ thuộc rất lớn vào giá trị còn lại của chiếc xe sau vài năm sử dụng. Nếu các hãng xe đồng loạt giảm giá xe mới, giá xe cũ cũng sẽ giảm theo, khiến giá trị tài sản của các ngân hàng và công ty cho thuê xe sụt giảm mạnh. Khi đó, khoản trả góp của khách hàng có thể tăng lên, còn các tổ chức tài chính phải gánh khoản lỗ lớn. Vì vậy, việc giảm giá không chỉ ảnh hưởng đến các hãng xe mà còn tác động tới toàn bộ hệ thống tài chính đang vận hành phía sau thị trường ô tô châu Âu.
Có thể thấy việc các hãng xe châu Âu không lao vào cuộc chiến giá với xe điện Trung Quốc không đơn giản là vì họ "không muốn cạnh tranh". Họ bị ràng buộc bởi giá trị thương hiệu, chi phí sản xuất, lợi thế chuỗi cung ứng của đối thủ và cả mô hình tài chính đặc thù của thị trường châu Âu. Chính vì vậy, cuộc cạnh tranh hiện nay ngày càng chuyển từ giá bán sang công nghệ, phần mềm và trải nghiệm người dùng, những lĩnh vực được xem là mặt trận quyết định trong kỷ nguyên xe điện.
Thoạt nhìn, đây có vẻ là cách cạnh tranh đơn giản nhất. Tuy nhiên, thực tế lại khác. Theo phân tích của nhiều chuyên gia trong ngành ô tô, các hãng xe châu Âu gần như không thể lao vào một cuộc chiến giá với đối thủ Trung Quốc. Lý do được gói gọn trong "4 không": không muốn giảm giá, không thể giảm giá, không dám giảm giá và không được phép giảm giá.
Đầu tiên là không muốn giảm giá. Với các hãng xe châu Âu, đặc biệt là những thương hiệu hạng sang như Mercedes-Benz, BMW, Audi hay Porsche, giá bán không chỉ phản ánh chi phí sản xuất mà còn là giá trị thương hiệu được xây dựng suốt hàng chục, thậm chí hàng trăm năm. Nếu giảm giá mạnh để cạnh tranh, họ có thể bán được thêm xe trong ngắn hạn nhưng sẽ làm suy yếu hình ảnh cao cấp của thương hiệu. Khi một mẫu xe giảm giá, toàn bộ hệ thống định giá của các dòng xe khác cũng bị ảnh hưởng. Điều đó khiến các hãng xe châu Âu chấp nhận mất một phần thị phần còn hơn đánh đổi giá trị thương hiệu đã gây dựng nhiều thế hệ.
Lý do thứ hai là không thể giảm giá. Xe điện của châu Âu hiện có chi phí sản xuất cao hơn đáng kể so với Trung Quốc. Giá pin, chi phí nhân công, năng lượng và chuỗi cung ứng đều đắt đỏ hơn, khiến giá thành sản phẩm khó giảm. McKinsey từng ước tính chi phí sản xuất xe điện tại châu Âu cao hơn Trung Quốc từ 20% đến 50%. Trong khi đó, lợi nhuận của nhiều hãng xe đang đi xuống. Volkswagen từng cho biết lợi nhuận từ xe điện chỉ bằng khoảng 70% đến 80% so với xe sử dụng động cơ đốt trong. Nếu tiếp tục hạ giá bán, nhiều mẫu xe có thể rơi vào tình trạng bán càng nhiều, lỗ càng lớn.
Lý do thứ ba là không dám giảm giá. Trung Quốc hiện sở hữu chuỗi cung ứng xe điện hoàn chỉnh bậc nhất thế giới, từ pin, động cơ điện đến linh kiện điện tử và phần mềm. Nhờ đó, các hãng xe Trung Quốc có thể kiểm soát chi phí tốt hơn và phát triển sản phẩm nhanh hơn. Nếu bước vào một cuộc chiến giá kéo dài, các hãng xe châu Âu hiểu rằng họ đang đối đầu với đối thủ có lợi thế rõ rệt. Ngay cả Liên minh châu Âu cũng phải áp thuế bổ sung đối với xe điện Trung Quốc để bảo vệ ngành công nghiệp ô tô trong khu vực.
Cuối cùng là không được phép giảm giá, bởi điều này có thể làm đảo lộn cả hệ thống tài chính của thị trường ô tô châu Âu. Tại đây, phần lớn người dân không mua xe bằng tiền mặt mà sử dụng các hình thức thuê mua hoặc thuê dài hạn. Mức thanh toán hằng tháng phụ thuộc rất lớn vào giá trị còn lại của chiếc xe sau vài năm sử dụng. Nếu các hãng xe đồng loạt giảm giá xe mới, giá xe cũ cũng sẽ giảm theo, khiến giá trị tài sản của các ngân hàng và công ty cho thuê xe sụt giảm mạnh. Khi đó, khoản trả góp của khách hàng có thể tăng lên, còn các tổ chức tài chính phải gánh khoản lỗ lớn. Vì vậy, việc giảm giá không chỉ ảnh hưởng đến các hãng xe mà còn tác động tới toàn bộ hệ thống tài chính đang vận hành phía sau thị trường ô tô châu Âu.
Có thể thấy việc các hãng xe châu Âu không lao vào cuộc chiến giá với xe điện Trung Quốc không đơn giản là vì họ "không muốn cạnh tranh". Họ bị ràng buộc bởi giá trị thương hiệu, chi phí sản xuất, lợi thế chuỗi cung ứng của đối thủ và cả mô hình tài chính đặc thù của thị trường châu Âu. Chính vì vậy, cuộc cạnh tranh hiện nay ngày càng chuyển từ giá bán sang công nghệ, phần mềm và trải nghiệm người dùng, những lĩnh vực được xem là mặt trận quyết định trong kỷ nguyên xe điện.
