Nhiều người nuôi thú cưng luôn tin rằng cún có thể cảm nhận được tâm trạng của mình. Bằng kỹ thuật quét cộng hưởng từ chức năng fMRI, các nhà khoa học đã chứng minh đây không phải sự tưởng tượng của người nuôi, mà não bộ loài chó thực sự có vùng phản ứng riêng với từng nét mặt của con người.
Lâu nay, việc chó hiểu được cảm xúc của chủ nhân thường được quy cho thói quen quan sát hành vi hoặc ngữ điệu giọng nói. Tuy nhiên, một nghiên cứu công bố trên tạp chí iScience đã đưa bằng chứng trực tiếp từ bên trong não bộ của những chú cún đang tỉnh táo thông qua máy chụp cộng hưởng từ chức năng (fMRI). Kết quả cho thấy não của loài vật này xuất hiện các dạng hoạt động khác biệt rõ ràng khi tiếp xúc với từng biểu cảm khuôn mặt người.
Mặc dù máy quét chưa ghi nhận sự khác biệt rõ rệt giữa hai biểu cảm giận dữ và buồn bã, đây vẫn là dữ liệu khoa học đầu tiên chứng minh chó có thể bóc tách hai dạng cảm xúc tiêu cực riêng biệt chỉ qua nét mặt.
Dẫu vậy, phát hiện này mở ra góc nhìn sâu sắc về quá trình loài chó đồng hành và tiến hóa cùng nhân loại qua hàng thế kỷ. Chúng đã tự phát triển những cơ chế sinh học đặc thù để thấu hiểu và hợp tác với con người, nhắc nhở chúng ta rằng người bạn bốn chân này sở hữu thế giới cảm nhận phong phú hơn nhiều so với những gì mắt thường thấy được.
Lâu nay, việc chó hiểu được cảm xúc của chủ nhân thường được quy cho thói quen quan sát hành vi hoặc ngữ điệu giọng nói. Tuy nhiên, một nghiên cứu công bố trên tạp chí iScience đã đưa bằng chứng trực tiếp từ bên trong não bộ của những chú cún đang tỉnh táo thông qua máy chụp cộng hưởng từ chức năng (fMRI). Kết quả cho thấy não của loài vật này xuất hiện các dạng hoạt động khác biệt rõ ràng khi tiếp xúc với từng biểu cảm khuôn mặt người.
Não bộ phản ứng mạnh trước những nụ cười
Trong thử nghiệm đầu tiên thực hiện trên 8 chú chó, các nhà nghiên cứu ghi nhận hoạt động tăng vọt tại vùng nhân đuôi khi chúng nhìn thấy những khuôn mặt rạng rỡ, vui vẻ so với khi nhìn các gương mặt giữ trạng thái trung tính. Điều này cho thấy nụ cười của con người mang một giá trị cảm xúc đặc biệt trong nhận thức của loài chó. Giống như con người, chúng có khả năng tinh tế để nhận ra những thay đổi rất nhỏ trên đường nét khuôn mặt.Không chỉ niềm vui, chó còn phân biệt được sắc thái tiêu cực
Thử nghiệm tiếp theo mở rộng trên 12 chú chó tiếp tục mang lại phát hiện thú vị. Não bộ của chúng không chỉ phân biệt giữa vui và buồn nói chung, mà còn tách bạch được các trạng thái cảm xúc tiêu cực khác nhau: nhận biết rõ sự khác biệt giữa nét mặt sợ hãi với tức giận, cũng như giữa sợ hãi với buồn bã.Mặc dù máy quét chưa ghi nhận sự khác biệt rõ rệt giữa hai biểu cảm giận dữ và buồn bã, đây vẫn là dữ liệu khoa học đầu tiên chứng minh chó có thể bóc tách hai dạng cảm xúc tiêu cực riêng biệt chỉ qua nét mặt.
Dấu ấn của hàng thế kỷ tiến hóa cạnh con người
Nghiên cứu vẫn tồn tại một số hạn chế nhất định khi cỡ mẫu còn nhỏ, sử dụng hình ảnh tĩnh thay vì các chuyển động và ngôn ngữ cơ thể thực tế, đồng thời phần lớn đối tượng thử nghiệm thuộc giống Border Collie vốn nổi tiếng thông minh và nhạy bén với tín hiệu xã hội. Các nhà nghiên cứu cũng lưu ý rằng việc nhận diện biểu cảm không đồng nghĩa với việc chó đang trải qua cảm xúc hệt như một con người.Dẫu vậy, phát hiện này mở ra góc nhìn sâu sắc về quá trình loài chó đồng hành và tiến hóa cùng nhân loại qua hàng thế kỷ. Chúng đã tự phát triển những cơ chế sinh học đặc thù để thấu hiểu và hợp tác với con người, nhắc nhở chúng ta rằng người bạn bốn chân này sở hữu thế giới cảm nhận phong phú hơn nhiều so với những gì mắt thường thấy được.
