ThanhDat✔
Intern Writer
“Có thể chế tạo hàng trăm tàu chiến laser chỉ sau một đêm?” Nghe giống một kịch bản trong phim khoa học viễn tưởng, nhưng điều khiến cộng đồng quốc phòng phương Tây lo ngại không nằm ở con số “hàng trăm”. Vấn đề đáng chú ý hơn là liệu Trung Quốc có khả năng nhanh chóng lắp ráp một hệ thống hoàn chỉnh lên nhiều loại nền tảng khác nhau, giống như những khối xếp hình hay không.
Câu chuyện bắt đầu ngày 3/9/2025, khi đoàn duyệt binh đi qua đại lộ Trường An. Một chiếc xe bánh lốp 8x8 chở container mô-đun màu trắng, phía trên gắn thiết bị phản chiếu màu xanh đậm, xuất hiện trong đội hình. Một số blogger quân sự nước ngoài khi đó không đánh giá cao thiết bị này, thậm chí ví nó như một “máy giặt khổng lồ”. CNN chỉ phân loại đây là thiết bị phòng thủ phụ trợ.
Tuy nhiên, chỉ một tháng sau, tầm quan trọng của thiết bị bắt đầu trở nên rõ ràng hơn. Đến tháng 10/2025, hình ảnh vệ tinh công khai cho thấy một mô-đun tương tự đã xuất hiện trên tàu đổ bộ lưỡng cư Type 071. Đáng chú ý hơn, cùng loại mô-đun này cũng được thử nghiệm trên boong một tàu chở hàng dân sự thông thường.
Ngày 3/10, chương trình “Tin tức Quốc phòng và Quân sự Buổi sáng” của CCTV-7 tiếp tục đưa hình ảnh tháp pháo màu trắng tại vị trí súng B ở mũi tàu chiến Simingshan. Lúc này, thiết bị từng bị xem nhẹ đã cho thấy một vai trò đáng chú ý hơn.
Tàu Simingshan bắt đầu tiến hành các thử nghiệm trên tàu liên quan từ tháng 10/2024. Đến tháng 11/2025, tàu Qilianshan, số hiệu thân tàu 985, được đưa ra sau khi tân trang. Điều này cho thấy hệ thống không còn chỉ dừng ở nguyên mẫu mà đã bước sang giai đoạn kiểm chứng khả năng ứng dụng thực tiễn.
Nếu ví việc dùng súng đại bác để diệt muỗi là có thể chấp nhận vài lần, thì làm như vậy mỗi ngày sẽ nhanh chóng trở thành gánh nặng. Đây chính là một trong những giá trị được đặt vào hệ thống laser.
Laser có khả năng phản ứng nhanh và về lý thuyết có thể được sử dụng nhiều lần nếu nguồn điện cùng khả năng tản nhiệt đáp ứng yêu cầu. Chi phí năng lượng cho một lần đánh chặn của “Liaoyuan-1” rất thấp, trong khi tên lửa phòng không có chi phí cao hơn nhiều.
Các hệ thống “Silent Hunter” do Ả Rập Xê Út mua cũng đã được sử dụng trong hoạt động chống máy bay không người lái. Vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một tàu chở hàng ở Biển Đỏ vào cuối tháng 9/2025 càng cho thấy những mối đe dọa trên không có chi phí thấp không còn chỉ tồn tại trên lý thuyết.
Điều đáng chú ý là các hệ thống này ban đầu không được lắp trên những tàu khu trục Type 055 hoặc Type 052D mà được lựa chọn thử nghiệm trên Type 071. Lý do nằm ở đặc điểm của Type 071: tàu có trọng tải khoảng 25.000 tấn, không gian bên trong rộng, nguồn điện ổn định từ các tổ máy phát điện diesel và có không gian cho hệ thống lưu trữ năng lượng, làm mát, tản nhiệt. Trong khi đó, Type 055 tiên tiến hơn đã được trang bị radar mảng pha và hệ thống phóng thẳng đứng.
Điều thực sự khiến bên ngoài lo ngại là khả năng sử dụng các tàu Ro-Ro, tức tàu chở hàng. Brandon Wechett, tác giả của The National Interest, cho rằng Trung Quốc có thể không cần đóng thêm 100 tàu khu trục. Nếu các hệ thống mô-đun có thể được lắp đặt nhanh chóng lên số lượng lớn tàu hiện có, khái niệm “một trăm tàu chỉ sau một đêm” có thể có cơ sở thực tế.
Dĩ nhiên, tàu dân sự không phải tàu chiến. Khả năng chống chịu tấn công, liên lạc và chỉ huy của chúng không thể so sánh với tàu khu trục Type 055. Bản thân laser cũng không phải hệ thống có thể giải quyết mọi thứ chỉ bằng một nút bấm.
Thời tiết, khoảng cách, môi trường khí quyển, khả năng phát hiện của radar, khóa mục tiêu bằng quang điện tử, tản nhiệt và nguồn điện đều là những yếu tố quan trọng. Chỉ cần một vấn đề xảy ra trong bất kỳ khâu nào cũng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của hệ thống.
Vì vậy, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở một khẩu pháo laser riêng lẻ. Điểm đáng quan tâm hơn là mạng lưới liên kết giữa các ngành thép, đóng tàu, điện tử, năng lượng, vật liệu, radar, điện lực, hệ thống kỹ thuật và ngành sản xuất quy mô lớn của Trung Quốc.
Một vũ khí dù tiên tiến đến đâu cũng chỉ là một quân cờ. Khả năng sản xuất, cải tiến và bổ sung nhanh chóng mới là yếu tố tạo nên cả bàn cờ.
Trong tương lai, chiến tranh hải quân có thể không chỉ xoay quanh việc bên nào sở hữu khẩu pháo mạnh nhất, mà còn là bên nào có khả năng nhanh chóng chuyển công nghệ thành số lượng, sau đó biến số lượng đó thành một hệ thống thống nhất.
“Hàng trăm tàu chiến trang bị laser” vì thế không phải trọng tâm duy nhất. Điều đáng quan tâm hơn chính là năng lực công nghiệp đứng phía sau khả năng đó.
Câu chuyện bắt đầu ngày 3/9/2025, khi đoàn duyệt binh đi qua đại lộ Trường An. Một chiếc xe bánh lốp 8x8 chở container mô-đun màu trắng, phía trên gắn thiết bị phản chiếu màu xanh đậm, xuất hiện trong đội hình. Một số blogger quân sự nước ngoài khi đó không đánh giá cao thiết bị này, thậm chí ví nó như một “máy giặt khổng lồ”. CNN chỉ phân loại đây là thiết bị phòng thủ phụ trợ.
Tuy nhiên, chỉ một tháng sau, tầm quan trọng của thiết bị bắt đầu trở nên rõ ràng hơn. Đến tháng 10/2025, hình ảnh vệ tinh công khai cho thấy một mô-đun tương tự đã xuất hiện trên tàu đổ bộ lưỡng cư Type 071. Đáng chú ý hơn, cùng loại mô-đun này cũng được thử nghiệm trên boong một tàu chở hàng dân sự thông thường.
Ngày 3/10, chương trình “Tin tức Quốc phòng và Quân sự Buổi sáng” của CCTV-7 tiếp tục đưa hình ảnh tháp pháo màu trắng tại vị trí súng B ở mũi tàu chiến Simingshan. Lúc này, thiết bị từng bị xem nhẹ đã cho thấy một vai trò đáng chú ý hơn.
Tàu Simingshan bắt đầu tiến hành các thử nghiệm trên tàu liên quan từ tháng 10/2024. Đến tháng 11/2025, tàu Qilianshan, số hiệu thân tàu 985, được đưa ra sau khi tân trang. Điều này cho thấy hệ thống không còn chỉ dừng ở nguyên mẫu mà đã bước sang giai đoạn kiểm chứng khả năng ứng dụng thực tiễn.
Vì sao vũ khí laser được chú ý?
Vũ khí laser nhận được nhiều sự quan tâm vì vai trò tiềm năng trong chiến tranh hiện đại. Máy bay không người lái và đạn dược lượn vòng có chi phí thấp, chỉ vài chục nghìn nhân dân tệ hoặc thậm chí ít hơn. Trong khi đó, sử dụng tên lửa phòng không có giá hàng trăm nghìn hoặc thậm chí hàng triệu nhân dân tệ để đánh chặn những mục tiêu này lại tạo ra bài toán chi phí hoàn toàn khác.Nếu ví việc dùng súng đại bác để diệt muỗi là có thể chấp nhận vài lần, thì làm như vậy mỗi ngày sẽ nhanh chóng trở thành gánh nặng. Đây chính là một trong những giá trị được đặt vào hệ thống laser.
Laser có khả năng phản ứng nhanh và về lý thuyết có thể được sử dụng nhiều lần nếu nguồn điện cùng khả năng tản nhiệt đáp ứng yêu cầu. Chi phí năng lượng cho một lần đánh chặn của “Liaoyuan-1” rất thấp, trong khi tên lửa phòng không có chi phí cao hơn nhiều.
Các hệ thống “Silent Hunter” do Ả Rập Xê Út mua cũng đã được sử dụng trong hoạt động chống máy bay không người lái. Vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một tàu chở hàng ở Biển Đỏ vào cuối tháng 9/2025 càng cho thấy những mối đe dọa trên không có chi phí thấp không còn chỉ tồn tại trên lý thuyết.
Điều đáng chú ý là các hệ thống này ban đầu không được lắp trên những tàu khu trục Type 055 hoặc Type 052D mà được lựa chọn thử nghiệm trên Type 071. Lý do nằm ở đặc điểm của Type 071: tàu có trọng tải khoảng 25.000 tấn, không gian bên trong rộng, nguồn điện ổn định từ các tổ máy phát điện diesel và có không gian cho hệ thống lưu trữ năng lượng, làm mát, tản nhiệt. Trong khi đó, Type 055 tiên tiến hơn đã được trang bị radar mảng pha và hệ thống phóng thẳng đứng.
Điều thực sự khiến bên ngoài lo ngại là khả năng sử dụng các tàu Ro-Ro, tức tàu chở hàng. Brandon Wechett, tác giả của The National Interest, cho rằng Trung Quốc có thể không cần đóng thêm 100 tàu khu trục. Nếu các hệ thống mô-đun có thể được lắp đặt nhanh chóng lên số lượng lớn tàu hiện có, khái niệm “một trăm tàu chỉ sau một đêm” có thể có cơ sở thực tế.
Dĩ nhiên, tàu dân sự không phải tàu chiến. Khả năng chống chịu tấn công, liên lạc và chỉ huy của chúng không thể so sánh với tàu khu trục Type 055. Bản thân laser cũng không phải hệ thống có thể giải quyết mọi thứ chỉ bằng một nút bấm.
Thời tiết, khoảng cách, môi trường khí quyển, khả năng phát hiện của radar, khóa mục tiêu bằng quang điện tử, tản nhiệt và nguồn điện đều là những yếu tố quan trọng. Chỉ cần một vấn đề xảy ra trong bất kỳ khâu nào cũng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của hệ thống.
Vì vậy, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở một khẩu pháo laser riêng lẻ. Điểm đáng quan tâm hơn là mạng lưới liên kết giữa các ngành thép, đóng tàu, điện tử, năng lượng, vật liệu, radar, điện lực, hệ thống kỹ thuật và ngành sản xuất quy mô lớn của Trung Quốc.
Một vũ khí dù tiên tiến đến đâu cũng chỉ là một quân cờ. Khả năng sản xuất, cải tiến và bổ sung nhanh chóng mới là yếu tố tạo nên cả bàn cờ.
Trong tương lai, chiến tranh hải quân có thể không chỉ xoay quanh việc bên nào sở hữu khẩu pháo mạnh nhất, mà còn là bên nào có khả năng nhanh chóng chuyển công nghệ thành số lượng, sau đó biến số lượng đó thành một hệ thống thống nhất.
“Hàng trăm tàu chiến trang bị laser” vì thế không phải trọng tâm duy nhất. Điều đáng quan tâm hơn chính là năng lực công nghiệp đứng phía sau khả năng đó.
Sửa lần cuối:
