Phạm Thanh Bình
Writer
Câu trả lời thật ra không nằm ở công nghệ quá cao siêu, mà nằm ở cách họ nhìn chiếc xe khác với phần còn lại của ngành công nghiệp ô tô.
Nhiều hãng xe luôn cố làm ra thứ mạnh hơn, nhanh hơn, hiện đại hơn qua từng thế hệ. Xe đời mới phải nhiều công nghệ hơn xe đời cũ, động cơ phải ép ra thêm công suất, màn hình phải lớn hơn, hệ thống điện tử phải thông minh hơn. Cách làm này tạo cảm giác rất hấp dẫn lúc xe còn mới, nhưng đi kèm với đó là hàng loạt chi tiết phức tạp nằm chồng chéo lên nhau.
Chỉ cần mở khoang động cơ của một số mẫu BMW hay Mercedes-Benz là có thể thấy rõ điều đó. Mọi khoảng trống gần như bị lấp kín bởi turbo, cảm biến, dây điện, đường ống và các cụm chi tiết cơ khí. Có những công việc bảo dưỡng vốn rất đơn giản lại trở thành một quy trình dài vì phải tháo quá nhiều thứ để tiếp cận bộ phận nằm bên dưới.
Model 2020
Toyota lại đi theo hướng gần như ngược lại. Họ không quá hứng thú với việc chạy đua xem ai gây choáng ngợp hơn. Điều họ quan tâm là sau 10 năm, chiếc xe còn hoạt động ổn định hay không, chủ xe có phải thường xuyên vào gara hay không, một người bình thường có thể bảo dưỡng chiếc xe dễ dàng hay không.
Vì thế nên trên nhiều mẫu Toyota, những thứ cần kiểm tra định kỳ thường nằm ở vị trí rất dễ thấy. Que thăm dầu, bình nước phụ, lọc gió, bugi… đều được bố trí gọn gàng, dễ tiếp cận. Nghe qua tưởng nhỏ nhặt, nhưng chính những điều này lại ảnh hưởng trực tiếp đến tuổi thọ xe. Một chiếc xe càng dễ chăm sóc thì khả năng được chăm sóc đúng cách càng cao.
Điểm khác biệt lớn hơn nằm ở triết lý kỹ thuật. Trong khi nhiều hãng liên tục tung ra động cơ hoặc hộp số hoàn toàn mới để tạo lợi thế cạnh tranh, Toyota cực kỳ thận trọng với công nghệ chưa được kiểm chứng đủ lâu. Họ có thể dùng một nền tảng động cơ suốt cả chục năm, âm thầm cải tiến từng chút thay vì thay đổi toàn bộ.
Nhiều người từng chê Toyota bảo thủ, nhưng chính sự bảo thủ đó lại tạo ra độ bền nổi tiếng. Họ không thích đẩy mọi thứ đến sát giới hạn kỹ thuật. Động cơ thường hoạt động “nhàn” hơn khả năng thật, hộp số có độ dư tải lớn hơn cần thiết, hệ thống làm mát cũng được thiết kế theo hướng an toàn lâu dài. Thành ra xe Toyota có thể không mang lại cảm giác phấn khích như xe Đức, nhưng sau vài trăm nghìn kilomet, sự khác biệt bắt đầu lộ rõ.
Một yếu tố khác rất ít người để ý là khả năng kiểm soát sản xuất của Toyota gần như đã thành chuẩn mực công nghiệp toàn cầu. Toyota Production System nổi tiếng không phải vì khẩu hiệu đẹp, mà vì nó giúp Toyota giữ được chất lượng đồng đều trên quy mô hàng triệu chiếc xe. Sai số lắp ráp nhỏ, quy trình kiểm tra cực chặt và văn hóa sửa lỗi ngay từ gốc khiến xe của họ ít phát sinh những lỗi vặt khó chịu mà người dùng thường gặp sau vài năm sử dụng.
Với Lexus, triết lý này còn được đẩy xa hơn nữa. Lexus không cố trở thành chiếc xe sang nhiều công nghệ nhất hay mạnh nhất. Họ tập trung vào độ êm, độ hoàn thiện và cảm giác bền bỉ theo thời gian. Một chiếc xe ít rung động sẽ giúp dây điện, nhựa nội thất, ron cao su và hàng loạt chi tiết nhỏ sống lâu hơn rất nhiều. Đó là lý do nhiều chiếc Lexus sau hơn chục năm vẫn giữ được cảm giác chắc chắn và yên tĩnh đáng kinh ngạc.
Điều thú vị là các hãng khác không phải không biết làm xe bền. Họ chỉ đang theo đuổi những ưu tiên khác. BMW muốn người lái cảm thấy phấn khích sau mỗi cú đạp ga. Mercedes-Benz theo đuổi cảm giác sang trọng và công nghệ. Audi thích sự hiện đại và hiệu năng.
Còn Toyota thì vẫn trung thành với một mục tiêu rất đơn giản: làm ra chiếc xe mà 15 năm sau, chủ xe vẫn chỉ cần đề máy là đi.
Nhiều hãng xe luôn cố làm ra thứ mạnh hơn, nhanh hơn, hiện đại hơn qua từng thế hệ. Xe đời mới phải nhiều công nghệ hơn xe đời cũ, động cơ phải ép ra thêm công suất, màn hình phải lớn hơn, hệ thống điện tử phải thông minh hơn. Cách làm này tạo cảm giác rất hấp dẫn lúc xe còn mới, nhưng đi kèm với đó là hàng loạt chi tiết phức tạp nằm chồng chéo lên nhau.
Chỉ cần mở khoang động cơ của một số mẫu BMW hay Mercedes-Benz là có thể thấy rõ điều đó. Mọi khoảng trống gần như bị lấp kín bởi turbo, cảm biến, dây điện, đường ống và các cụm chi tiết cơ khí. Có những công việc bảo dưỡng vốn rất đơn giản lại trở thành một quy trình dài vì phải tháo quá nhiều thứ để tiếp cận bộ phận nằm bên dưới.
Model 2020
Model cũ hơn
Toyota lại đi theo hướng gần như ngược lại. Họ không quá hứng thú với việc chạy đua xem ai gây choáng ngợp hơn. Điều họ quan tâm là sau 10 năm, chiếc xe còn hoạt động ổn định hay không, chủ xe có phải thường xuyên vào gara hay không, một người bình thường có thể bảo dưỡng chiếc xe dễ dàng hay không.
Vì thế nên trên nhiều mẫu Toyota, những thứ cần kiểm tra định kỳ thường nằm ở vị trí rất dễ thấy. Que thăm dầu, bình nước phụ, lọc gió, bugi… đều được bố trí gọn gàng, dễ tiếp cận. Nghe qua tưởng nhỏ nhặt, nhưng chính những điều này lại ảnh hưởng trực tiếp đến tuổi thọ xe. Một chiếc xe càng dễ chăm sóc thì khả năng được chăm sóc đúng cách càng cao.
Điểm khác biệt lớn hơn nằm ở triết lý kỹ thuật. Trong khi nhiều hãng liên tục tung ra động cơ hoặc hộp số hoàn toàn mới để tạo lợi thế cạnh tranh, Toyota cực kỳ thận trọng với công nghệ chưa được kiểm chứng đủ lâu. Họ có thể dùng một nền tảng động cơ suốt cả chục năm, âm thầm cải tiến từng chút thay vì thay đổi toàn bộ.
Nhiều người từng chê Toyota bảo thủ, nhưng chính sự bảo thủ đó lại tạo ra độ bền nổi tiếng. Họ không thích đẩy mọi thứ đến sát giới hạn kỹ thuật. Động cơ thường hoạt động “nhàn” hơn khả năng thật, hộp số có độ dư tải lớn hơn cần thiết, hệ thống làm mát cũng được thiết kế theo hướng an toàn lâu dài. Thành ra xe Toyota có thể không mang lại cảm giác phấn khích như xe Đức, nhưng sau vài trăm nghìn kilomet, sự khác biệt bắt đầu lộ rõ.
Một yếu tố khác rất ít người để ý là khả năng kiểm soát sản xuất của Toyota gần như đã thành chuẩn mực công nghiệp toàn cầu. Toyota Production System nổi tiếng không phải vì khẩu hiệu đẹp, mà vì nó giúp Toyota giữ được chất lượng đồng đều trên quy mô hàng triệu chiếc xe. Sai số lắp ráp nhỏ, quy trình kiểm tra cực chặt và văn hóa sửa lỗi ngay từ gốc khiến xe của họ ít phát sinh những lỗi vặt khó chịu mà người dùng thường gặp sau vài năm sử dụng.
Với Lexus, triết lý này còn được đẩy xa hơn nữa. Lexus không cố trở thành chiếc xe sang nhiều công nghệ nhất hay mạnh nhất. Họ tập trung vào độ êm, độ hoàn thiện và cảm giác bền bỉ theo thời gian. Một chiếc xe ít rung động sẽ giúp dây điện, nhựa nội thất, ron cao su và hàng loạt chi tiết nhỏ sống lâu hơn rất nhiều. Đó là lý do nhiều chiếc Lexus sau hơn chục năm vẫn giữ được cảm giác chắc chắn và yên tĩnh đáng kinh ngạc.
Điều thú vị là các hãng khác không phải không biết làm xe bền. Họ chỉ đang theo đuổi những ưu tiên khác. BMW muốn người lái cảm thấy phấn khích sau mỗi cú đạp ga. Mercedes-Benz theo đuổi cảm giác sang trọng và công nghệ. Audi thích sự hiện đại và hiệu năng.
Còn Toyota thì vẫn trung thành với một mục tiêu rất đơn giản: làm ra chiếc xe mà 15 năm sau, chủ xe vẫn chỉ cần đề máy là đi.
