Ngọc Yến✔
Writer
Việc đưa trí tuệ nhân tạo từ môi trường thử nghiệm vào vận hành thực tế tại các tổ chức đang gặp phải những rào cản lớn về sự thấu hiểu quy trình. Trong bài phân tích từ MIT Technology Review, chuyên gia Devavrat Shah thuộc Celonis cho rằng nhiều mô hình AI dù mạnh mẽ đến đâu vẫn có thể thất bại nếu thiếu khả năng nhận diện các ràng buộc đặc thù của doanh nghiệp. Các nhà lãnh đạo đang đứng trước áp lực phải chứng minh được giá trị thực tế của công nghệ, song việc áp dụng các nguyên lý tổng quát vào những tình huống chuyên biệt lại thường mang đến kết quả đáng thất vọng.
Khái niệm về trí tuệ quyết định là chìa khóa để giải quyết bài toán này, trong đó tác nhân AI không hoạt động độc lập mà nằm trong một hệ sinh thái vận hành cụ thể. Shah giải thích rằng mỗi nhiệm vụ mà AI đảm nhận đều đóng vai trò nhất định trong một chuỗi quyết định lớn hơn, đòi hỏi hệ thống phải hiểu rõ vai trò của từng mắt xích. Nếu thiếu ngữ cảnh hoạt động, AI không chỉ làm lãng phí tài nguyên tính toán để xử lý các dữ liệu dư thừa mà còn có nguy cơ đưa ra những quyết định sai lầm gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp.
Giải pháp khả thi nhất hiện nay là xây dựng một lớp ngữ cảnh chuyên biệt giúp tác nhân AI hiểu được các luồng công việc phức tạp trong doanh nghiệp. Bằng cách kết nối AI trực tiếp với dữ liệu và quy trình đang được sử dụng, các hệ thống này có thể hoạt động trong những phạm vi an toàn được định nghĩa trước. Shah khuyến nghị các tổ chức nên bắt đầu với một quyết định kinh doanh cụ thể, cô lập những bước khó nhất để thử nghiệm và đo lường sự cải thiện về tốc độ cũng như giá trị mà AI mang lại trước khi quyết định mở rộng quy mô.
Tác động của việc áp dụng AI theo ngữ cảnh còn mang tính nhân văn sâu sắc khi thay đổi bản chất công việc của người lao động. Bằng cách tự động hóa các tác vụ lặp đi lặp lại, nhân viên có nhiều thời gian hơn để tập trung vào các chiến lược cấp cao thay vì tiêu tốn công sức vào quy trình thủ công. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn này, các doanh nghiệp cần đầu tư mạnh mẽ vào việc đào tạo lực lượng lao động để họ có thể hiểu rõ các kết quả từ AI, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào những quyết định được đưa ra bởi các thuật toán.
Nhìn về tương lai, tiềm năng ứng dụng của AI không chỉ dừng lại ở các nhiệm vụ vận hành thường nhật mà còn mở rộng ra kế hoạch hóa cấp toàn doanh nghiệp như tài chính, marketing và quản lý nhân sự. Khi được trang bị ngữ cảnh đầy đủ, AI sẽ trở thành cánh tay đắc lực giúp các nhà lãnh đạo đánh giá các lựa chọn và đưa ra quyết định hệ trọng một cách chính xác hơn. Việc chuyển dịch này không chỉ là thay đổi về công nghệ mà còn là sự nâng cấp tư duy trong việc quản trị tổ chức trong thời đại số hóa hiện nay.
Khái niệm về trí tuệ quyết định là chìa khóa để giải quyết bài toán này, trong đó tác nhân AI không hoạt động độc lập mà nằm trong một hệ sinh thái vận hành cụ thể. Shah giải thích rằng mỗi nhiệm vụ mà AI đảm nhận đều đóng vai trò nhất định trong một chuỗi quyết định lớn hơn, đòi hỏi hệ thống phải hiểu rõ vai trò của từng mắt xích. Nếu thiếu ngữ cảnh hoạt động, AI không chỉ làm lãng phí tài nguyên tính toán để xử lý các dữ liệu dư thừa mà còn có nguy cơ đưa ra những quyết định sai lầm gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp.
Giải pháp khả thi nhất hiện nay là xây dựng một lớp ngữ cảnh chuyên biệt giúp tác nhân AI hiểu được các luồng công việc phức tạp trong doanh nghiệp. Bằng cách kết nối AI trực tiếp với dữ liệu và quy trình đang được sử dụng, các hệ thống này có thể hoạt động trong những phạm vi an toàn được định nghĩa trước. Shah khuyến nghị các tổ chức nên bắt đầu với một quyết định kinh doanh cụ thể, cô lập những bước khó nhất để thử nghiệm và đo lường sự cải thiện về tốc độ cũng như giá trị mà AI mang lại trước khi quyết định mở rộng quy mô.
Tác động của việc áp dụng AI theo ngữ cảnh còn mang tính nhân văn sâu sắc khi thay đổi bản chất công việc của người lao động. Bằng cách tự động hóa các tác vụ lặp đi lặp lại, nhân viên có nhiều thời gian hơn để tập trung vào các chiến lược cấp cao thay vì tiêu tốn công sức vào quy trình thủ công. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn này, các doanh nghiệp cần đầu tư mạnh mẽ vào việc đào tạo lực lượng lao động để họ có thể hiểu rõ các kết quả từ AI, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào những quyết định được đưa ra bởi các thuật toán.
Nhìn về tương lai, tiềm năng ứng dụng của AI không chỉ dừng lại ở các nhiệm vụ vận hành thường nhật mà còn mở rộng ra kế hoạch hóa cấp toàn doanh nghiệp như tài chính, marketing và quản lý nhân sự. Khi được trang bị ngữ cảnh đầy đủ, AI sẽ trở thành cánh tay đắc lực giúp các nhà lãnh đạo đánh giá các lựa chọn và đưa ra quyết định hệ trọng một cách chính xác hơn. Việc chuyển dịch này không chỉ là thay đổi về công nghệ mà còn là sự nâng cấp tư duy trong việc quản trị tổ chức trong thời đại số hóa hiện nay.
