Không cần gym, cơ thể vẫn có thể đốt calo nhờ một cơ chế ít người để ý

[Bùi Minh Nhật]

Không phải ai cũng có thời gian để đến phòng gym, tập kickboxing hay đạp xe mỗi ngày. Nhưng điều đó không có nghĩa cơ thể bạn hoàn toàn “bất động”. Những việc quen thuộc như hút bụi, đi chợ, dắt chó đi dạo hay leo cầu thang thực chất đều đang giúp cơ thể tiêu hao năng lượng thông qua một cơ chế gọi là NEAT.

NEAT là viết tắt của “Non-Exercise Activity Thermogenesis”, tức lượng năng lượng cơ thể tiêu hao từ các hoạt động không phải tập luyện thể thao chính thức. Theo các chuyên gia, đây là phần vận động âm thầm nhưng rất quan trọng đối với sức khỏe và kiểm soát cân nặng.

Huấn luyện viên và chuyên gia dinh dưỡng Sarah Pelc Graca cho biết NEAT bao gồm mọi chuyển động nhỏ trong ngày như đứng làm việc, làm vườn, dọn nhà, chơi với trẻ nhỏ hay đơn giản là đi lại nhiều hơn thay vì ngồi yên một chỗ.

Điều đáng chú ý là những hoạt động tưởng chừng rất nhỏ này lại có thể tạo ra khác biệt lớn nếu được duy trì thường xuyên. Thay vì chỉ tập trung vào vài buổi tập cường độ cao mỗi tuần, NEAT giúp cơ thể duy trì trạng thái vận động liên tục trong cả ngày.

Các chuyên gia cho rằng việc tăng NEAT đặc biệt hữu ích trong thời đại con người ngồi quá nhiều. Ngồi lâu đã được chứng minh có liên quan đến nguy cơ bệnh tim mạch, tiểu đường type 2 và nhiều vấn đề chuyển hóa khác.

Vì sao NEAT ngày càng được chú ý?​

Theo các nhà nghiên cứu, tổng năng lượng cơ thể tiêu hao mỗi ngày không chỉ đến từ tập thể dục. Nó còn bao gồm trao đổi chất cơ bản, quá trình tiêu hóa thức ăn và cả các hoạt động nhỏ diễn ra liên tục trong cuộc sống thường ngày.

Trong đó, NEAT có thể đóng góp đáng kể vào lượng calo bị đốt cháy mỗi ngày. Một người thường xuyên đi lại, leo cầu thang, làm việc nhà hoặc vận động liên tục sẽ tiêu hao nhiều năng lượng hơn đáng kể so với người ngồi yên phần lớn thời gian.

Các chuyên gia khuyến khích mọi người nên tăng vận động tự nhiên bằng những cách đơn giản như:

• Đi bộ khi gọi điện thoại
• Leo cầu thang thay vì đi thang máy
• Đỗ xe xa hơn một chút
• Đi bộ ra bàn đồng nghiệp thay vì gửi email
• Giãn cơ hoặc đứng dậy vận động sau mỗi khoảng thời gian ngồi lâu

Tuy nhiên, NEAT không hoàn toàn thay thế được tập luyện thể thao chính thức. Những bài tập aerobic hoặc tập sức mạnh vẫn rất quan trọng đối với tim mạch, cơ bắp và sức khỏe xương.

Theo các huấn luyện viên thể hình, NEAT nên được xem là phần bổ sung giúp cơ thể vận động nhiều hơn mỗi ngày, thay vì thay thế hoàn toàn việc tập luyện. Sự kết hợp giữa vận động tự nhiên và các bài tập có cấu trúc vẫn là cách tối ưu nhất để duy trì sức khỏe lâu dài.

Nói cách khác, ngay cả khi bạn chưa thể đến phòng gym đều đặn, việc vận động nhiều hơn trong cuộc sống hàng ngày vẫn có thể mang lại lợi ích đáng kể cho cơ thể. Đôi khi, những “bài tập vô hình” như đi bộ, dọn nhà hay leo cầu thang lại chính là thứ giúp cơ thể khỏe mạnh hơn theo thời gian.