Con voi còi
Writer
Apple đang nỗ lực thuyết phục chính quyền Tổng thống Donald Trump cho phép hãng sử dụng chip nhớ do các công ty Trung Quốc sản xuất trong những sản phẩm bán ra ngoài thị trường Mỹ. Tuy nhiên, kế hoạch này vấp phải sự phản đối quyết liệt từ Micron Technology, nhà sản xuất chip nhớ lớn duy nhất của Mỹ. Cuộc đối đầu đã đẩy Nhà Trắng vào thế khó khi phải cân bằng giữa mục tiêu giảm giá thiết bị điện tử và bảo vệ ngành bán dẫn trong nước.
Theo Wall Street Journal ngày 24/7, trong những tuần gần đây, CEO Tim Cook cùng nhiều lãnh đạo Apple đã có các cuộc trao đổi với Tổng thống Trump, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và nhiều quan chức cấp cao khác. Mục tiêu của Apple là xin phép sử dụng chip nhớ từ ChangXin Memory Technologies (CXMT) và Yangtze Memory Technologies (YMTC) cho các sản phẩm được bán bên ngoài nước Mỹ.
Apple cho rằng việc bổ sung nguồn cung từ các nhà sản xuất Trung Quốc sẽ giúp giảm tình trạng thiếu chip nhớ trên toàn cầu, qua đó hạ chi phí sản xuất và góp phần giảm giá các thiết bị điện tử đến tay người tiêu dùng.
Ở chiều ngược lại, Micron lại cho rằng đây là bước đi tiềm ẩn nhiều rủi ro. Theo các nguồn tin, CEO Sanjay Mehrotra cùng ban lãnh đạo Micron đã cảnh báo Bộ Thương mại Mỹ rằng nếu cho phép các doanh nghiệp Trung Quốc cung cấp chip nhớ cho các hãng công nghệ Mỹ, dù sản phẩm cuối cùng được bán ở đâu, ngành chip nhớ nội địa có thể phải đối mặt với kịch bản tương tự ngành thép Mỹ, khi bị hàng hóa Trung Quốc cạnh tranh mạnh trong nhiều năm qua.
Những lo ngại này càng trở nên đáng chú ý khi Bộ Quốc phòng Mỹ trước đây đã đưa một số doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc vào danh sách "doanh nghiệp công nghiệp quân sự Trung Quốc". Trong khi đó, YMTC cũng đã bị đưa vào "Danh sách thực thể" của Bộ Thương mại Mỹ, khiến các công ty Mỹ bị hạn chế hợp tác nếu không có giấy phép đặc biệt.
Cuộc vận động hành lang lần này đặt Tổng thống Trump trước hai mục tiêu khó dung hòa. Một mặt, ông muốn giảm chi phí cho người tiêu dùng Mỹ và hạn chế lạm phát giá thiết bị điện tử. Mặt khác, chính quyền cũng đang theo đuổi chiến lược mở rộng sản xuất bán dẫn trong nước nhằm giảm sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng nước ngoài.
Đến nay, ông Trump vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Trong các phát biểu gần đây, ông tiếp tục khen ngợi cả Apple lẫn Micron vì mở rộng đầu tư và sản xuất tại Mỹ, đồng thời chưa áp đặt thêm các biện pháp hạn chế mới đối với doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc trong khi các cuộc đàm phán thương mại vẫn đang diễn ra.
Micron khẳng định tình trạng thiếu chip nhớ hoàn toàn có thể được giải quyết bằng cách tăng tốc xây dựng các nhà máy mới tại Mỹ và mở rộng công suất sản xuất. Công ty cũng bác bỏ quan điểm cho rằng giá thiết bị điện tử tăng chủ yếu do giá chip nhớ.
Nhà Trắng cũng thể hiện lập trường cứng rắn. Giám đốc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ Michael Kratsios phát biểu trước Quốc hội rằng ưu tiên hàng đầu của Mỹ là mở rộng năng lực sản xuất trong nước, đồng thời nhấn mạnh Washington không muốn hợp tác với các doanh nghiệp nằm trong "Danh sách thực thể".
Là một trong những khách hàng mua chip nhớ lớn nhất thế giới, Apple từ lâu luôn gây sức ép buộc các nhà cung cấp, trong đó có Micron, phải giảm giá linh kiện để duy trì lợi nhuận cho iPhone, iPad và Mac. Ngược lại, các nhà sản xuất chip cũng phụ thuộc rất lớn vào các đơn hàng khổng lồ từ Apple để duy trì công suất nhà máy.
Mối quan hệ giữa hai bên vốn đã căng thẳng từ nhiều năm trước. Trước khi lãnh đạo Micron, ông Sanjay Mehrotra từng điều hành SanDisk, một trong những nhà cung cấp chip nhớ cho Apple. Theo các nguồn tin, quan hệ giữa ông và Apple khi đó đã không mấy tốt đẹp, và sự căng thẳng vẫn kéo dài cho đến nay.
Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) càng làm thay đổi cán cân quyền lực. Các hãng vận hành trung tâm dữ liệu đang mua lượng lớn chip nhớ với mức giá cao để phục vụ AI, khiến Apple không còn giữ được ưu thế đàm phán như trước.
Theo công ty nghiên cứu TechInsights, giá chip nhớ đã tăng khoảng bốn lần trong vòng một năm qua do nguồn cung thiếu hụt và nhiều khả năng sẽ còn tiếp tục tăng. Điều này cũng góp phần đẩy giá cổ phiếu của các nhà sản xuất chip nhớ lên cao.
Apple được cho là không hài lòng với tình hình hiện nay. Hãng cho rằng biên lợi nhuận gộp của Micron đã vượt 80%, phản ánh mức lợi nhuận quá cao trong bối cảnh thị trường khan hiếm nguồn cung. Apple cũng chỉ trích Micron mở rộng công suất quá chậm và ưu tiên phần lớn sản lượng mới cho các khách hàng AI, khiến nhiều lĩnh vực khác như điện tử tiêu dùng, ô tô và thiết bị y tế gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn chip.
Về phía mình, Micron cho biết công ty đang phục vụ nhiều ngành công nghiệp khác nhau và có kế hoạch đầu tư khoảng 250 tỷ USD, tương đương khoảng 6,6 triệu tỷ đồng, để mở rộng sản xuất tại Mỹ. Đại diện Micron nhấn mạnh công nghệ lưu trữ và chip nhớ hiện có ý nghĩa chiến lược hơn bao giờ hết, đặc biệt trong kỷ nguyên AI.
Micron cũng cho rằng chính việc các khách hàng lớn như Apple liên tục gây áp lực ép giá trong nhiều năm trước đã khiến các nhà sản xuất hạn chế đầu tư mở rộng công suất, góp phần tạo nên tình trạng thiếu hụt nguồn cung như hiện nay.
Theo Wall Street Journal ngày 24/7, trong những tuần gần đây, CEO Tim Cook cùng nhiều lãnh đạo Apple đã có các cuộc trao đổi với Tổng thống Trump, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và nhiều quan chức cấp cao khác. Mục tiêu của Apple là xin phép sử dụng chip nhớ từ ChangXin Memory Technologies (CXMT) và Yangtze Memory Technologies (YMTC) cho các sản phẩm được bán bên ngoài nước Mỹ.
Apple cho rằng việc bổ sung nguồn cung từ các nhà sản xuất Trung Quốc sẽ giúp giảm tình trạng thiếu chip nhớ trên toàn cầu, qua đó hạ chi phí sản xuất và góp phần giảm giá các thiết bị điện tử đến tay người tiêu dùng.
Ở chiều ngược lại, Micron lại cho rằng đây là bước đi tiềm ẩn nhiều rủi ro. Theo các nguồn tin, CEO Sanjay Mehrotra cùng ban lãnh đạo Micron đã cảnh báo Bộ Thương mại Mỹ rằng nếu cho phép các doanh nghiệp Trung Quốc cung cấp chip nhớ cho các hãng công nghệ Mỹ, dù sản phẩm cuối cùng được bán ở đâu, ngành chip nhớ nội địa có thể phải đối mặt với kịch bản tương tự ngành thép Mỹ, khi bị hàng hóa Trung Quốc cạnh tranh mạnh trong nhiều năm qua.
Những lo ngại này càng trở nên đáng chú ý khi Bộ Quốc phòng Mỹ trước đây đã đưa một số doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc vào danh sách "doanh nghiệp công nghiệp quân sự Trung Quốc". Trong khi đó, YMTC cũng đã bị đưa vào "Danh sách thực thể" của Bộ Thương mại Mỹ, khiến các công ty Mỹ bị hạn chế hợp tác nếu không có giấy phép đặc biệt.
Cuộc vận động hành lang lần này đặt Tổng thống Trump trước hai mục tiêu khó dung hòa. Một mặt, ông muốn giảm chi phí cho người tiêu dùng Mỹ và hạn chế lạm phát giá thiết bị điện tử. Mặt khác, chính quyền cũng đang theo đuổi chiến lược mở rộng sản xuất bán dẫn trong nước nhằm giảm sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng nước ngoài.
Đến nay, ông Trump vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Trong các phát biểu gần đây, ông tiếp tục khen ngợi cả Apple lẫn Micron vì mở rộng đầu tư và sản xuất tại Mỹ, đồng thời chưa áp đặt thêm các biện pháp hạn chế mới đối với doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc trong khi các cuộc đàm phán thương mại vẫn đang diễn ra.
Micron khẳng định tình trạng thiếu chip nhớ hoàn toàn có thể được giải quyết bằng cách tăng tốc xây dựng các nhà máy mới tại Mỹ và mở rộng công suất sản xuất. Công ty cũng bác bỏ quan điểm cho rằng giá thiết bị điện tử tăng chủ yếu do giá chip nhớ.
Nhà Trắng cũng thể hiện lập trường cứng rắn. Giám đốc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ Michael Kratsios phát biểu trước Quốc hội rằng ưu tiên hàng đầu của Mỹ là mở rộng năng lực sản xuất trong nước, đồng thời nhấn mạnh Washington không muốn hợp tác với các doanh nghiệp nằm trong "Danh sách thực thể".
Là một trong những khách hàng mua chip nhớ lớn nhất thế giới, Apple từ lâu luôn gây sức ép buộc các nhà cung cấp, trong đó có Micron, phải giảm giá linh kiện để duy trì lợi nhuận cho iPhone, iPad và Mac. Ngược lại, các nhà sản xuất chip cũng phụ thuộc rất lớn vào các đơn hàng khổng lồ từ Apple để duy trì công suất nhà máy.
Mối quan hệ giữa hai bên vốn đã căng thẳng từ nhiều năm trước. Trước khi lãnh đạo Micron, ông Sanjay Mehrotra từng điều hành SanDisk, một trong những nhà cung cấp chip nhớ cho Apple. Theo các nguồn tin, quan hệ giữa ông và Apple khi đó đã không mấy tốt đẹp, và sự căng thẳng vẫn kéo dài cho đến nay.
Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) càng làm thay đổi cán cân quyền lực. Các hãng vận hành trung tâm dữ liệu đang mua lượng lớn chip nhớ với mức giá cao để phục vụ AI, khiến Apple không còn giữ được ưu thế đàm phán như trước.
Theo công ty nghiên cứu TechInsights, giá chip nhớ đã tăng khoảng bốn lần trong vòng một năm qua do nguồn cung thiếu hụt và nhiều khả năng sẽ còn tiếp tục tăng. Điều này cũng góp phần đẩy giá cổ phiếu của các nhà sản xuất chip nhớ lên cao.
Apple được cho là không hài lòng với tình hình hiện nay. Hãng cho rằng biên lợi nhuận gộp của Micron đã vượt 80%, phản ánh mức lợi nhuận quá cao trong bối cảnh thị trường khan hiếm nguồn cung. Apple cũng chỉ trích Micron mở rộng công suất quá chậm và ưu tiên phần lớn sản lượng mới cho các khách hàng AI, khiến nhiều lĩnh vực khác như điện tử tiêu dùng, ô tô và thiết bị y tế gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn chip.
Về phía mình, Micron cho biết công ty đang phục vụ nhiều ngành công nghiệp khác nhau và có kế hoạch đầu tư khoảng 250 tỷ USD, tương đương khoảng 6,6 triệu tỷ đồng, để mở rộng sản xuất tại Mỹ. Đại diện Micron nhấn mạnh công nghệ lưu trữ và chip nhớ hiện có ý nghĩa chiến lược hơn bao giờ hết, đặc biệt trong kỷ nguyên AI.
Micron cũng cho rằng chính việc các khách hàng lớn như Apple liên tục gây áp lực ép giá trong nhiều năm trước đã khiến các nhà sản xuất hạn chế đầu tư mở rộng công suất, góp phần tạo nên tình trạng thiếu hụt nguồn cung như hiện nay.
