The Storm Riders
Writer
Đúng ngày Quốc khánh Mỹ 4/7, Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE) – cơ quan từng gây bão truyền thông dưới sự dẫn dắt của tỷ phú Elon Musk – đã chính thức khép lại hành trình của mình. Dù mang về những con số tiết kiệm khổng lồ trên giấy tờ, chiến dịch "dọn dẹp" bộ máy hành chính này vẫn để lại không ít tranh cãi về chi phí thực tế và những rắc rối hậu trường.
Trong thông báo chia tay trên mạng xã hội, DOGE đã trích dẫn câu nói nổi tiếng của cựu Tổng thống Teddy Roosevelt: "Phần thưởng lớn nhất mà cuộc sống ban tặng là cơ hội được làm việc chăm chỉ cho những việc đáng làm". Đồng thời, cơ quan này cũng nhấn mạnh rằng dù sứ mệnh chính thức kết thúc, nỗ lực xóa bỏ lãng phí, gian lận và lạm dụng ngân sách vẫn sẽ tiếp diễn như một nguyên tắc quản trị lâu dài.
Trong những tháng đầu tiên, Elon Musk là người trực tiếp giám sát hoạt động của DOGE dưới tư cách một nhân viên chính phủ đặc biệt trong 130 ngày, báo cáo trực tiếp cho Tổng thống. Sau khi Musk rời đi vào tháng 5/2025 (và sau đó có những bất đồng với Trump xung quanh đạo luật One Big Beautiful Bill Act), bà Amy Gleason đã tiếp quản vị trí quyền quản trị viên cho đến ngày cơ quan này giải thể. Hiện tại, bà Gleason đã chuyển sang làm Giám đốc Sản phẩm tại Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid.
Song song đó, bộ máy nhân sự liên bang cũng chứng kiến sự sụt giảm mạnh mẽ. Theo Văn phòng Quản lý Nhân sự (OPM), số lượng nhân viên liên bang đã giảm hơn 272.000 người nhờ vào lệnh đóng băng tuyển dụng kéo dài nhiều tháng, các gói hưu trí sớm và cắt giảm lực lượng lao động. Trong đó, gần 140.000 nhân viên đã đồng ý rời đi thông qua chương trình "hoãn từ chức" – một chương trình cho phép họ nhận toàn bộ lương và phúc lợi cho đến khi nghỉ việc vào cuối tháng 9/2025. Các bộ chịu ảnh hưởng lớn nhất bao gồm Quốc phòng (hơn 48.000 người nghỉ việc) và Bộ Tài chính (hơn 23.000 người).
Tuy nhiên, chiến dịch cắt giảm này không hề miễn phí. Nhiều ý kiến chỉ trích cho rằng việc cho hàng loạt công chức ngồi chơi xơi nước nhận lương thông qua chương trình hoãn từ chức đã tiêu tốn của người đóng thuế khoảng 10 tỷ USD trong năm 2025. Thật trớ trêu khi một chương trình nhân danh "hiệu quả chính phủ" lại tạo ra một khoản chi phí khổng lồ như vậy.
Thêm vào đó, chính phủ liên bang đã phải tuyển dụng lại hàng trăm nhân viên từng bị sa thải do DOGE vào mùa thu năm ngoái, trong khi nhiều người khác giữ được việc làm nhờ vào các vụ kiện tụng pháp lý. Để duy trì hoạt động, chính quyền cũng đã yêu cầu Quốc hội cấp 35 triệu USD ngân sách cho DOGE trong năm tài chính 2027 dưới dạng "hoạt động chương trình hoàn trả".
Nhiều cựu nhân sự của DOGE hiện vẫn đang nắm giữ các vị trí quan trọng trong các cơ quan liên bang. Có thể kể đến Gavin Kilger đang làm Giám đốc Dữ liệu tại Lầu Năm Góc, hay Sam Corcos làm Giám đốc Thông tin tại Bộ Tài chính.
Ngay cả Edward Coristine, lập trình viên nổi tiếng với biệt danh "Big Balls", hiện cũng đang làm việc tại National Design Studio. Studio này hiện do Joe Gebbia, một nhân vật từng tham gia DOGE, giám sát với nhiệm vụ cải thiện giao diện và trải nghiệm các trang web của các cơ quan liên bang theo yêu cầu của Tổng thống Trump.
DOGE đã khép lại chương trình nghị sự của mình, nhưng những tranh luận về tính hiệu quả thực sự của nó chắc chắn sẽ còn kéo dài trong dư luận Mỹ.
Sứ mệnh ngắn hạn kết thúc đúng lịch trình
Theo sắc lệnh hành chính được ký ngay ngày đầu nhiệm kỳ của Tổng thống Trump, DOGE được ấn định sẽ hết hạn vào dịp kỷ niệm 250 năm ngày thành lập nước Mỹ (4/7). Đúng như lộ trình, cơ quan này đã chính thức dừng hoạt động.Trong thông báo chia tay trên mạng xã hội, DOGE đã trích dẫn câu nói nổi tiếng của cựu Tổng thống Teddy Roosevelt: "Phần thưởng lớn nhất mà cuộc sống ban tặng là cơ hội được làm việc chăm chỉ cho những việc đáng làm". Đồng thời, cơ quan này cũng nhấn mạnh rằng dù sứ mệnh chính thức kết thúc, nỗ lực xóa bỏ lãng phí, gian lận và lạm dụng ngân sách vẫn sẽ tiếp diễn như một nguyên tắc quản trị lâu dài.
Trong những tháng đầu tiên, Elon Musk là người trực tiếp giám sát hoạt động của DOGE dưới tư cách một nhân viên chính phủ đặc biệt trong 130 ngày, báo cáo trực tiếp cho Tổng thống. Sau khi Musk rời đi vào tháng 5/2025 (và sau đó có những bất đồng với Trump xung quanh đạo luật One Big Beautiful Bill Act), bà Amy Gleason đã tiếp quản vị trí quyền quản trị viên cho đến ngày cơ quan này giải thể. Hiện tại, bà Gleason đã chuyển sang làm Giám đốc Sản phẩm tại Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid.
Những con số ấn tượng và tranh cãi về "chi phí ẩn"
Tính đến tháng 10, DOGE ước tính đã tiết kiệm được 214 tỷ USD cho ngân sách. Số tiền này đến từ việc bán tài sản; hủy bỏ các hợp đồng, hợp đồng thuê và trợ cấp; xóa bỏ các khoản thanh toán sai và gian lận; tiết kiệm lãi vay; thay đổi chương trình và cắt giảm nhân sự. Con số này tương đương với khoảng 1.329 USD tiết kiệm được trên mỗi người đóng thuế ở Mỹ, giúp giảm 0,54% nợ công.Song song đó, bộ máy nhân sự liên bang cũng chứng kiến sự sụt giảm mạnh mẽ. Theo Văn phòng Quản lý Nhân sự (OPM), số lượng nhân viên liên bang đã giảm hơn 272.000 người nhờ vào lệnh đóng băng tuyển dụng kéo dài nhiều tháng, các gói hưu trí sớm và cắt giảm lực lượng lao động. Trong đó, gần 140.000 nhân viên đã đồng ý rời đi thông qua chương trình "hoãn từ chức" – một chương trình cho phép họ nhận toàn bộ lương và phúc lợi cho đến khi nghỉ việc vào cuối tháng 9/2025. Các bộ chịu ảnh hưởng lớn nhất bao gồm Quốc phòng (hơn 48.000 người nghỉ việc) và Bộ Tài chính (hơn 23.000 người).
Tuy nhiên, chiến dịch cắt giảm này không hề miễn phí. Nhiều ý kiến chỉ trích cho rằng việc cho hàng loạt công chức ngồi chơi xơi nước nhận lương thông qua chương trình hoãn từ chức đã tiêu tốn của người đóng thuế khoảng 10 tỷ USD trong năm 2025. Thật trớ trêu khi một chương trình nhân danh "hiệu quả chính phủ" lại tạo ra một khoản chi phí khổng lồ như vậy.
Thêm vào đó, chính phủ liên bang đã phải tuyển dụng lại hàng trăm nhân viên từng bị sa thải do DOGE vào mùa thu năm ngoái, trong khi nhiều người khác giữ được việc làm nhờ vào các vụ kiện tụng pháp lý. Để duy trì hoạt động, chính quyền cũng đã yêu cầu Quốc hội cấp 35 triệu USD ngân sách cho DOGE trong năm tài chính 2027 dưới dạng "hoạt động chương trình hoàn trả".
Di sản và những người ở lại
Dù chỉ tồn tại trong thời gian ngắn và từng gây lo ngại về quyền riêng tư khi tìm cách tiếp cận thông tin khai thuế cá nhân từ IRS, DOGE vẫn để lại dấu ấn sâu đậm trong bộ máy chính quyền hiện tại.Nhiều cựu nhân sự của DOGE hiện vẫn đang nắm giữ các vị trí quan trọng trong các cơ quan liên bang. Có thể kể đến Gavin Kilger đang làm Giám đốc Dữ liệu tại Lầu Năm Góc, hay Sam Corcos làm Giám đốc Thông tin tại Bộ Tài chính.
Ngay cả Edward Coristine, lập trình viên nổi tiếng với biệt danh "Big Balls", hiện cũng đang làm việc tại National Design Studio. Studio này hiện do Joe Gebbia, một nhân vật từng tham gia DOGE, giám sát với nhiệm vụ cải thiện giao diện và trải nghiệm các trang web của các cơ quan liên bang theo yêu cầu của Tổng thống Trump.
DOGE đã khép lại chương trình nghị sự của mình, nhưng những tranh luận về tính hiệu quả thực sự của nó chắc chắn sẽ còn kéo dài trong dư luận Mỹ.
