Mỹ Lệ✔
Writer
Phía sau những tuyên bố mỹ miều về trí tuệ nhân tạo, chip xử lý thế hệ mới hay màn hình gập tại các hội nghị toàn cầu là một cuộc đua âm thầm nhưng quyết liệt khác: cuộc chiến bảo hộ sở hữu trí tuệ. Để bảo vệ ngân sách nghiên cứu và phát triển (R&D) khổng lồ, các tập đoàn công nghệ hàng đầu nộp hàng nghìn đơn xin cấp bằng sáng chế mỗi năm.
Tuy nhiên, việc tra cứu dữ liệu từ Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) hé lộ một thực tế khá bất ngờ. Bên cạnh các công nghệ mang tính cách mạng, không ít hồ sơ được phê duyệt khiến giới quan sát ngỡ ngàng bởi tính chất tầm thường đến kỳ lạ, hoặc thậm chí gây tranh cãi gay gắt về mặt đạo đức.
1. Chiếc túi giấy gia cố của Apple
Năm 2016, Apple gây chú ý khi nộp đơn và được cấp bằng sáng chế cho một chiếc túi giấy dùng tại hệ thống bán lẻ Apple Store. Tài liệu chi tiết mô tả loại túi được làm từ ít nhất 60% giấy tái chế tiêu dùng, đi kèm các miếng gia cố đặc biệt ở phần tay cầm và đáy túi nhằm tăng độ bền. Dù bị nhận xét là giải pháp phức tạp hóa một vật dụng bán lẻ thông thường, động thái này cho thấy nỗ lực kiểm soát đến từng chi tiết nhỏ nhất trong trải nghiệm khách hàng của Apple.
2. Phông nền chụp ảnh trắng liền mạch của Amazon
Năm 2014, Amazon gây làn sóng phản đối trong cộng đồng nhiếp ảnh khi đăng ký thành công bản quyền cho quy trình chụp ảnh sản phẩm trên phông nền trắng cong liền mạch (cyclorama) kết hợp với các thông số chiếu sáng cụ thể. Dù kỹ thuật tách nền này vốn là tiêu chuẩn nhập môn của nhiếp ảnh thương mại từ nhiều thập kỷ trước khi Internet ra đời, nhà bán lẻ trực tuyến lớn nhất thế giới vẫn thuyết phục được cơ quan quản lý trao quyền sở hữu cho thiết lập studio của mình.
3. Tính năng tự động trả lời email của IBM
Trong lĩnh vực phần mềm, IBM từng nhận bằng sáng chế vào năm 2017 cho "hệ thống nhắn tin email tự động khi vắng mặt" — một công cụ vốn đã quen thuộc và được tích hợp trên hầu hết các nền tảng email doanh nghiệp từ trước đó nhiều năm. Việc phê duyệt này vấp phải phản ứng gay gắt từ các tổ chức bảo vệ quyền kỹ thuật số như Quỹ Biên giới Điện tử (EFF). Trước làn sóng chỉ trích, IBM sau đó tuyên bố sẽ không thực thi quyền sở hữu trí tuệ đối với bằng sáng chế này.
4. Hô tên thương hiệu để bỏ qua quảng cáo của Sony
Năm 2012, Sony đăng ký một hệ thống chuyển đổi quảng cáo truyền hình thành trò chơi tương tác. Theo hồ sơ thiết kế, khi một đoạn quảng cáo phát sóng, người xem muốn tiếp tục theo dõi chương trình phải đứng dậy hoặc hô to tên thương hiệu/khẩu hiệu vào tivi. Hệ thống sẽ sử dụng camera và micrô tích hợp để xác nhận tương tác. Nhận về nhiều phản ứng tiêu cực vì tính chất ép buộc người dùng, Sony chưa từng đưa ý tưởng này vào các dòng sản phẩm thương mại.
5. Chatbot mô phỏng người đã khuất của Microsoft
Đáng chú ý và gây tranh cãi nhất là bằng sáng chế được cấp cho Microsoft vào cuối năm 2020. Hồ sơ mô tả phương pháp thu thập lượng lớn dữ liệu cá nhân (tin nhắn, email, bài đăng mạng xã hội, ghi âm giọng nói) của một cá nhân để huấn luyện chatbot AI tái tạo tính cách và giọng nói của họ. Đáng nói, tài liệu nêu rõ đối tượng mô phỏng có thể là người đã qua đời. Khái niệm "tái tạo kỹ thuật số" này ngay lập tức đối mặt với làn sóng phẫn nộ về khía cạnh đạo đức và quyền riêng tư. Ban lãnh đạo Microsoft sau đó phải thừa nhận ý tưởng "gây khó chịu" và cam kết không phát triển sản phẩm thực tế.
Giới phân tích nhận định, việc các tập đoàn nộp đơn đăng ký cho cả những ý tưởng nhỏ nhất hay kỳ lạ nhất phản ánh chiến lược "phủ rộng rào cản pháp lý" trong môi trường cạnh tranh khốc liệt. Dù phần lớn các bằng sáng chế này không bao giờ trở thành thương phẩm, chúng vẫn cho thấy một góc nhìn độc đáo và đầy biến số trong tư duy vận hành của ngành công nghệ hiện đại.
Nguồn: BGR
Tuy nhiên, việc tra cứu dữ liệu từ Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO) hé lộ một thực tế khá bất ngờ. Bên cạnh các công nghệ mang tính cách mạng, không ít hồ sơ được phê duyệt khiến giới quan sát ngỡ ngàng bởi tính chất tầm thường đến kỳ lạ, hoặc thậm chí gây tranh cãi gay gắt về mặt đạo đức.
1. Chiếc túi giấy gia cố của Apple
Năm 2016, Apple gây chú ý khi nộp đơn và được cấp bằng sáng chế cho một chiếc túi giấy dùng tại hệ thống bán lẻ Apple Store. Tài liệu chi tiết mô tả loại túi được làm từ ít nhất 60% giấy tái chế tiêu dùng, đi kèm các miếng gia cố đặc biệt ở phần tay cầm và đáy túi nhằm tăng độ bền. Dù bị nhận xét là giải pháp phức tạp hóa một vật dụng bán lẻ thông thường, động thái này cho thấy nỗ lực kiểm soát đến từng chi tiết nhỏ nhất trong trải nghiệm khách hàng của Apple.
2. Phông nền chụp ảnh trắng liền mạch của Amazon
Năm 2014, Amazon gây làn sóng phản đối trong cộng đồng nhiếp ảnh khi đăng ký thành công bản quyền cho quy trình chụp ảnh sản phẩm trên phông nền trắng cong liền mạch (cyclorama) kết hợp với các thông số chiếu sáng cụ thể. Dù kỹ thuật tách nền này vốn là tiêu chuẩn nhập môn của nhiếp ảnh thương mại từ nhiều thập kỷ trước khi Internet ra đời, nhà bán lẻ trực tuyến lớn nhất thế giới vẫn thuyết phục được cơ quan quản lý trao quyền sở hữu cho thiết lập studio của mình.
3. Tính năng tự động trả lời email của IBM
Trong lĩnh vực phần mềm, IBM từng nhận bằng sáng chế vào năm 2017 cho "hệ thống nhắn tin email tự động khi vắng mặt" — một công cụ vốn đã quen thuộc và được tích hợp trên hầu hết các nền tảng email doanh nghiệp từ trước đó nhiều năm. Việc phê duyệt này vấp phải phản ứng gay gắt từ các tổ chức bảo vệ quyền kỹ thuật số như Quỹ Biên giới Điện tử (EFF). Trước làn sóng chỉ trích, IBM sau đó tuyên bố sẽ không thực thi quyền sở hữu trí tuệ đối với bằng sáng chế này.
4. Hô tên thương hiệu để bỏ qua quảng cáo của Sony
Năm 2012, Sony đăng ký một hệ thống chuyển đổi quảng cáo truyền hình thành trò chơi tương tác. Theo hồ sơ thiết kế, khi một đoạn quảng cáo phát sóng, người xem muốn tiếp tục theo dõi chương trình phải đứng dậy hoặc hô to tên thương hiệu/khẩu hiệu vào tivi. Hệ thống sẽ sử dụng camera và micrô tích hợp để xác nhận tương tác. Nhận về nhiều phản ứng tiêu cực vì tính chất ép buộc người dùng, Sony chưa từng đưa ý tưởng này vào các dòng sản phẩm thương mại.
5. Chatbot mô phỏng người đã khuất của Microsoft
Đáng chú ý và gây tranh cãi nhất là bằng sáng chế được cấp cho Microsoft vào cuối năm 2020. Hồ sơ mô tả phương pháp thu thập lượng lớn dữ liệu cá nhân (tin nhắn, email, bài đăng mạng xã hội, ghi âm giọng nói) của một cá nhân để huấn luyện chatbot AI tái tạo tính cách và giọng nói của họ. Đáng nói, tài liệu nêu rõ đối tượng mô phỏng có thể là người đã qua đời. Khái niệm "tái tạo kỹ thuật số" này ngay lập tức đối mặt với làn sóng phẫn nộ về khía cạnh đạo đức và quyền riêng tư. Ban lãnh đạo Microsoft sau đó phải thừa nhận ý tưởng "gây khó chịu" và cam kết không phát triển sản phẩm thực tế.
Giới phân tích nhận định, việc các tập đoàn nộp đơn đăng ký cho cả những ý tưởng nhỏ nhất hay kỳ lạ nhất phản ánh chiến lược "phủ rộng rào cản pháp lý" trong môi trường cạnh tranh khốc liệt. Dù phần lớn các bằng sáng chế này không bao giờ trở thành thương phẩm, chúng vẫn cho thấy một góc nhìn độc đáo và đầy biến số trong tư duy vận hành của ngành công nghệ hiện đại.
Nguồn: BGR
