ThanhDat
Intern Writer
Elon Musk từ lâu được xem là biểu tượng của những tham vọng công nghệ táo bạo. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới được truyền thông quốc tế công bố cho thấy khoảng cách đáng kể giữa những cam kết mà ông đưa ra và tiến độ thực tế của các dự án.
Ngày 11/6, Zhidongxi dẫn lại kết quả phân tích các phát biểu công khai của Elon Musk trên mạng xã hội và trong các cuộc họp với nhà đầu tư suốt hơn 15 năm qua. Nghiên cứu ghi nhận tổng cộng 602 mục tiêu có thời hạn cụ thể được Musk đặt ra cho các công ty của mình và đánh giá mức độ hoàn thành của từng mục tiêu.
Kết quả cho thấy tỷ lệ hoàn thành đúng hạn không cao như nhiều người vẫn nghĩ. Trong số 13 mục tiêu được Musk đưa ra năm 2015, gần 75% đã hoàn thành. Tuy nhiên, đến năm 2020, chưa tới một nửa trong số 27 mục tiêu được thực hiện đúng thời hạn. Tính chung toàn bộ 602 cam kết, chỉ khoảng 30% được hoàn thành theo đúng lịch trình đề ra.
Nhiều lời hứa nổi tiếng nhất của Musk vẫn chưa trở thành hiện thực. SpaceX chưa xây dựng được thuộc địa của con người trên sao Hỏa, Tesla chưa đạt được khả năng tự lái hoàn toàn trên tất cả phương tiện và robot hình người Tesla với các kỹ năng tinh vi như xâu kim vẫn chưa xuất hiện.
Dù vậy, Musk vẫn giữ vị thế đặc biệt trong giới kinh doanh. Những thành công trước đây trong lĩnh vực xe điện và hàng không vũ trụ khiến nhiều nhà đầu tư tiếp tục đặt niềm tin vào các kế hoạch dài hạn của ông.
Luật sư Sky Moore, người từng nghiên cứu các báo cáo tài chính của Tesla, nhận xét rằng thị trường hiện giao dịch dựa rất nhiều vào những gì Musk tuyên bố.
Khi SpaceX tiến gần hơn đến khả năng IPO, mức độ thực hiện các cam kết của Musk đang được giới đầu tư theo dõi sát sao hơn bao giờ hết. Đại diện của Musk, Tesla và SpaceX đều không đưa ra bình luận về nghiên cứu này.
Phạm vi thống kê bao gồm Tesla cùng năm công ty tư nhân khác là SpaceX, Neuralink, X, xAI và The Boring Company. Gần đây, SpaceX cũng đã mua lại X và xAI.
Nhóm nghiên cứu chỉ xem xét những tuyên bố công khai có thời hạn rõ ràng trong tương lai, loại bỏ các phát biểu trong podcast, phỏng vấn hoặc các bối cảnh tương tự.
Trong số 602 mục tiêu, khoảng 150 mục tiêu liên quan đến SpaceX. Khoảng 32% được hoàn thành trong thời hạn một năm, 19% bị chậm hơn một năm hoặc vẫn đang đình trệ, trong khi gần một nửa không thể đánh giá do nội dung quá mơ hồ hoặc thời gian thực hiện còn quá xa.
Những con số này đặc biệt quan trọng bởi SpaceX được kỳ vọng sẽ thực hiện một trong những đợt IPO lớn nhất lịch sử. Công ty hiện vận hành các dịch vụ phóng tên lửa, mạng internet vệ tinh Starlink, đồng thời tham gia vào lĩnh vực AI và mạng xã hội X.
Theo hồ sơ công ty, Musk sở hữu khoảng 50% cổ phần SpaceX và kiểm soát hơn 85% quyền biểu quyết. SpaceX hiện tự định giá ở mức 1,25 nghìn tỷ USD (khoảng 32,5 triệu tỷ VNĐ). Khả năng duy trì mức định giá này phụ thuộc đáng kể vào việc công ty có thể biến các kế hoạch tương lai thành hiện thực hay không, trong đó có ý tưởng triển khai trung tâm dữ liệu AI trên quỹ đạo.
Tesla cũng có câu chuyện tương tự. Musk hiện là CEO và sở hữu khoảng 20% cổ phần. Nhiều nhà phân tích cho rằng phần lớn giá trị vốn hóa khoảng 1,3 nghìn tỷ USD (khoảng 33,8 triệu tỷ VNĐ) của Tesla được xây dựng dựa trên những kỳ vọng tương lai mà ông đã vạch ra.
Trong quá khứ, Musk nhiều lần vướng tranh cãi vì các tuyên bố công khai liên quan đến Tesla và Twitter, nay là X. Luật chứng khoán Mỹ cấm các công ty niêm yết che giấu hoặc công bố sai lệch những thông tin quan trọng có thể ảnh hưởng đến quyết định của nhà đầu tư.
Vụ việc nổi tiếng nhất xảy ra năm 2018 khi Musk tuyên bố đã bảo đảm nguồn vốn để đưa Tesla trở thành công ty tư nhân với giá 420 USD/cổ phiếu (khoảng 10,9 triệu VNĐ/cổ phiếu). Tuy nhiên, nguồn vốn đó thực tế không tồn tại và kế hoạch cuối cùng thất bại.
Cùng năm, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) đã kiện Musk với cáo buộc gian lận chứng khoán và lừa dối nhà đầu tư. Sau đó, Musk và Tesla chấp nhận thỏa thuận dàn xếp trị giá 40 triệu USD (khoảng 1.040 tỷ VNĐ). Musk rời vị trí Chủ tịch Tesla và hội đồng quản trị bắt đầu giám sát chặt chẽ hơn các phát biểu công khai của ông.
Đến năm 2023, Musk giành chiến thắng trong vụ kiện do các nhà đầu tư khởi xướng liên quan đến tuyên bố tư nhân hóa Tesla.
Nhờ mức sinh lời lớn mà Tesla mang lại trong nhiều năm, không ít nhà đầu tư vẫn chấp nhận những lần chậm tiến độ của Musk. Họ xem đây là hệ quả của việc theo đuổi những mục tiêu cực kỳ tham vọng.
Jon McNeill, người từng giữ chức Chủ tịch Tesla từ năm 2015 đến 2018, cho biết Musk luôn đặt ra những mục tiêu rất khó khăn vì ông tin rằng các bước đột phá lớn không thể đạt được bằng cách tiến từng bước nhỏ.
Hơn 60 mục tiêu liên quan đến công nghệ này, bao gồm cả dự án Robotaxi. Musk lần đầu tiên đưa ra cam kết về khả năng tự lái hoàn toàn từ năm 2016.
Tesla đã có những bước tiến nhất định. Trong năm nay, công ty triển khai dịch vụ gọi xe tự lái không cần tài xế an toàn tại Austin, Dallas và Houston thuộc bang Texas.
Tuy nhiên, niềm tin của thị trường đang có dấu hiệu suy giảm. Tháng 4 vừa qua, các nhà phân tích của JP Morgan cho rằng nhà đầu tư ngày càng hoài nghi về khả năng Tesla hoàn thành các mục tiêu dài hạn đầy tham vọng. Kể từ mức đỉnh thiết lập vào tháng 12 năm ngoái, cổ phiếu Tesla đã giảm khoảng 14%.
Musk gần đây cũng hiếm hoi thừa nhận sai lầm khi xác nhận rằng các xe Tesla sử dụng nền tảng Hardware 3 không thể vận hành phần mềm Autopilot như ông từng hứa vào năm 2023. Trong cuộc họp với nhà đầu tư hồi tháng 4, ông thừa nhận bản thân cũng hy vọng điều đó không phải sự thật.
Ở lĩnh vực không gian, mục tiêu xây dựng thuộc địa trên sao Hỏa vẫn là tham vọng nổi tiếng nhất của Musk. Ý tưởng này đã xuất hiện từ khi ông thành lập SpaceX năm 2002 với mục tiêu giúp nhân loại trở thành loài sinh sống trên nhiều hành tinh.
Theo thống kê, Musk đã ít nhất 19 lần điều chỉnh thời gian biểu cho kế hoạch sao Hỏa. Năm 2011, ông từng tuyên bố SpaceX có thể đến sao Hỏa trong vòng 10 năm hoặc tối đa từ 15 đến 20 năm nếu gặp khó khăn.
Sao Hỏa cách Trái Đất khoảng 140 triệu dặm, tương đương khoảng 225 triệu km. Dù điều kiện môi trường vô cùng khắc nghiệt, Musk vẫn kiên trì theo đuổi kế hoạch này. SpaceX sau đó phát triển Starship, loại tên lửa khổng lồ được thiết kế để vận chuyển con người đến sao Hỏa và duy trì sự sống trong nhiều tháng.
Tuy nhiên, tiến độ liên tục bị lùi lại. Tháng 3/2024, Musk cho biết Starship có thể đến sao Hỏa trong vòng 5 năm. Một năm sau, ông lại nói rằng chuyến bay sẽ diễn ra vào cuối năm tiếp theo.
NASA hiện cho rằng trong kịch bản lạc quan nhất, con người có thể đặt chân lên sao Hỏa vào giữa thập niên 2030.
Tháng 4/2024, Musk từng nói với nhân viên SpaceX rằng ông kỳ vọng một triệu người sẽ sinh sống trên sao Hỏa trong khoảng 20 năm tới và yêu cầu bắt đầu chuẩn bị kế hoạch xây dựng thành phố trên hành tinh này. Tuy nhiên, đến tháng 2 năm nay, ông lại nhận định việc xây dựng một thành phố trên sao Hỏa sẽ mất hơn 20 năm và đề xuất ưu tiên xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng trước.
Robert Zubrin, kỹ sư hàng không vũ trụ đồng thời là người từng tư vấn không chính thức cho Musk về dự án sao Hỏa, nhận xét rằng trong những năm gần đây Musk ngày càng ít quan tâm đến việc liệu các tuyên bố của mình có thực tế hay không.
Nhìn từ 602 mục tiêu đã được thống kê, điều đáng chú ý không chỉ là số lượng cam kết chưa hoàn thành mà còn là cách Musk biến những lời hứa về tương lai thành một phần giá trị của doanh nghiệp. Các nhà đầu tư không chỉ đánh giá những gì đã đạt được mà còn đặt cược vào những tuyên bố tiếp theo của ông. Khi SpaceX tiến gần đến IPO, thị trường sẽ có cơ hội kiểm chứng liệu mô hình định giá dựa trên tầm nhìn tương lai này có thể tiếp tục đứng vững hay không.
Ngày 11/6, Zhidongxi dẫn lại kết quả phân tích các phát biểu công khai của Elon Musk trên mạng xã hội và trong các cuộc họp với nhà đầu tư suốt hơn 15 năm qua. Nghiên cứu ghi nhận tổng cộng 602 mục tiêu có thời hạn cụ thể được Musk đặt ra cho các công ty của mình và đánh giá mức độ hoàn thành của từng mục tiêu.
Kết quả cho thấy tỷ lệ hoàn thành đúng hạn không cao như nhiều người vẫn nghĩ. Trong số 13 mục tiêu được Musk đưa ra năm 2015, gần 75% đã hoàn thành. Tuy nhiên, đến năm 2020, chưa tới một nửa trong số 27 mục tiêu được thực hiện đúng thời hạn. Tính chung toàn bộ 602 cam kết, chỉ khoảng 30% được hoàn thành theo đúng lịch trình đề ra.
Nhiều lời hứa nổi tiếng nhất của Musk vẫn chưa trở thành hiện thực. SpaceX chưa xây dựng được thuộc địa của con người trên sao Hỏa, Tesla chưa đạt được khả năng tự lái hoàn toàn trên tất cả phương tiện và robot hình người Tesla với các kỹ năng tinh vi như xâu kim vẫn chưa xuất hiện.
Dù vậy, Musk vẫn giữ vị thế đặc biệt trong giới kinh doanh. Những thành công trước đây trong lĩnh vực xe điện và hàng không vũ trụ khiến nhiều nhà đầu tư tiếp tục đặt niềm tin vào các kế hoạch dài hạn của ông.
Luật sư Sky Moore, người từng nghiên cứu các báo cáo tài chính của Tesla, nhận xét rằng thị trường hiện giao dịch dựa rất nhiều vào những gì Musk tuyên bố.
Khi SpaceX tiến gần hơn đến khả năng IPO, mức độ thực hiện các cam kết của Musk đang được giới đầu tư theo dõi sát sao hơn bao giờ hết. Đại diện của Musk, Tesla và SpaceX đều không đưa ra bình luận về nghiên cứu này.
Hàng trăm mục tiêu được đưa ra nhưng phần lớn chưa thể xác minh hoặc chưa hoàn thành
Nghiên cứu đã phân tích hơn 69.000 bài đăng của Musk từ năm 2011 đến tháng 1 năm nay, cùng các phát biểu trong 19 cuộc họp công khai với nhà đầu tư Tesla kể từ năm 2021.Phạm vi thống kê bao gồm Tesla cùng năm công ty tư nhân khác là SpaceX, Neuralink, X, xAI và The Boring Company. Gần đây, SpaceX cũng đã mua lại X và xAI.
Nhóm nghiên cứu chỉ xem xét những tuyên bố công khai có thời hạn rõ ràng trong tương lai, loại bỏ các phát biểu trong podcast, phỏng vấn hoặc các bối cảnh tương tự.
Trong số 602 mục tiêu, khoảng 150 mục tiêu liên quan đến SpaceX. Khoảng 32% được hoàn thành trong thời hạn một năm, 19% bị chậm hơn một năm hoặc vẫn đang đình trệ, trong khi gần một nửa không thể đánh giá do nội dung quá mơ hồ hoặc thời gian thực hiện còn quá xa.
Những con số này đặc biệt quan trọng bởi SpaceX được kỳ vọng sẽ thực hiện một trong những đợt IPO lớn nhất lịch sử. Công ty hiện vận hành các dịch vụ phóng tên lửa, mạng internet vệ tinh Starlink, đồng thời tham gia vào lĩnh vực AI và mạng xã hội X.
Theo hồ sơ công ty, Musk sở hữu khoảng 50% cổ phần SpaceX và kiểm soát hơn 85% quyền biểu quyết. SpaceX hiện tự định giá ở mức 1,25 nghìn tỷ USD (khoảng 32,5 triệu tỷ VNĐ). Khả năng duy trì mức định giá này phụ thuộc đáng kể vào việc công ty có thể biến các kế hoạch tương lai thành hiện thực hay không, trong đó có ý tưởng triển khai trung tâm dữ liệu AI trên quỹ đạo.
Tesla cũng có câu chuyện tương tự. Musk hiện là CEO và sở hữu khoảng 20% cổ phần. Nhiều nhà phân tích cho rằng phần lớn giá trị vốn hóa khoảng 1,3 nghìn tỷ USD (khoảng 33,8 triệu tỷ VNĐ) của Tesla được xây dựng dựa trên những kỳ vọng tương lai mà ông đã vạch ra.
Trong quá khứ, Musk nhiều lần vướng tranh cãi vì các tuyên bố công khai liên quan đến Tesla và Twitter, nay là X. Luật chứng khoán Mỹ cấm các công ty niêm yết che giấu hoặc công bố sai lệch những thông tin quan trọng có thể ảnh hưởng đến quyết định của nhà đầu tư.
Vụ việc nổi tiếng nhất xảy ra năm 2018 khi Musk tuyên bố đã bảo đảm nguồn vốn để đưa Tesla trở thành công ty tư nhân với giá 420 USD/cổ phiếu (khoảng 10,9 triệu VNĐ/cổ phiếu). Tuy nhiên, nguồn vốn đó thực tế không tồn tại và kế hoạch cuối cùng thất bại.
Cùng năm, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) đã kiện Musk với cáo buộc gian lận chứng khoán và lừa dối nhà đầu tư. Sau đó, Musk và Tesla chấp nhận thỏa thuận dàn xếp trị giá 40 triệu USD (khoảng 1.040 tỷ VNĐ). Musk rời vị trí Chủ tịch Tesla và hội đồng quản trị bắt đầu giám sát chặt chẽ hơn các phát biểu công khai của ông.
Đến năm 2023, Musk giành chiến thắng trong vụ kiện do các nhà đầu tư khởi xướng liên quan đến tuyên bố tư nhân hóa Tesla.
Nhờ mức sinh lời lớn mà Tesla mang lại trong nhiều năm, không ít nhà đầu tư vẫn chấp nhận những lần chậm tiến độ của Musk. Họ xem đây là hệ quả của việc theo đuổi những mục tiêu cực kỳ tham vọng.
Jon McNeill, người từng giữ chức Chủ tịch Tesla từ năm 2015 đến 2018, cho biết Musk luôn đặt ra những mục tiêu rất khó khăn vì ông tin rằng các bước đột phá lớn không thể đạt được bằng cách tiến từng bước nhỏ.
Xe tự lái, sao Hỏa và những lời hứa liên tục thay đổi thời hạn
Trong toàn bộ 602 mục tiêu được thống kê, lĩnh vực được Musk nhắc đến nhiều nhất là công nghệ tự lái hoàn toàn của Tesla. Đây là yếu tố được xem là chìa khóa giúp Tesla duy trì vị thế hãng xe có giá trị lớn nhất thế giới, đặc biệt khi doanh số bán xe suy giảm kể từ năm 2023.
Hơn 60 mục tiêu liên quan đến công nghệ này, bao gồm cả dự án Robotaxi. Musk lần đầu tiên đưa ra cam kết về khả năng tự lái hoàn toàn từ năm 2016.
Tesla đã có những bước tiến nhất định. Trong năm nay, công ty triển khai dịch vụ gọi xe tự lái không cần tài xế an toàn tại Austin, Dallas và Houston thuộc bang Texas.
Tuy nhiên, niềm tin của thị trường đang có dấu hiệu suy giảm. Tháng 4 vừa qua, các nhà phân tích của JP Morgan cho rằng nhà đầu tư ngày càng hoài nghi về khả năng Tesla hoàn thành các mục tiêu dài hạn đầy tham vọng. Kể từ mức đỉnh thiết lập vào tháng 12 năm ngoái, cổ phiếu Tesla đã giảm khoảng 14%.
Musk gần đây cũng hiếm hoi thừa nhận sai lầm khi xác nhận rằng các xe Tesla sử dụng nền tảng Hardware 3 không thể vận hành phần mềm Autopilot như ông từng hứa vào năm 2023. Trong cuộc họp với nhà đầu tư hồi tháng 4, ông thừa nhận bản thân cũng hy vọng điều đó không phải sự thật.
Ở lĩnh vực không gian, mục tiêu xây dựng thuộc địa trên sao Hỏa vẫn là tham vọng nổi tiếng nhất của Musk. Ý tưởng này đã xuất hiện từ khi ông thành lập SpaceX năm 2002 với mục tiêu giúp nhân loại trở thành loài sinh sống trên nhiều hành tinh.
Theo thống kê, Musk đã ít nhất 19 lần điều chỉnh thời gian biểu cho kế hoạch sao Hỏa. Năm 2011, ông từng tuyên bố SpaceX có thể đến sao Hỏa trong vòng 10 năm hoặc tối đa từ 15 đến 20 năm nếu gặp khó khăn.
Sao Hỏa cách Trái Đất khoảng 140 triệu dặm, tương đương khoảng 225 triệu km. Dù điều kiện môi trường vô cùng khắc nghiệt, Musk vẫn kiên trì theo đuổi kế hoạch này. SpaceX sau đó phát triển Starship, loại tên lửa khổng lồ được thiết kế để vận chuyển con người đến sao Hỏa và duy trì sự sống trong nhiều tháng.
Tuy nhiên, tiến độ liên tục bị lùi lại. Tháng 3/2024, Musk cho biết Starship có thể đến sao Hỏa trong vòng 5 năm. Một năm sau, ông lại nói rằng chuyến bay sẽ diễn ra vào cuối năm tiếp theo.
NASA hiện cho rằng trong kịch bản lạc quan nhất, con người có thể đặt chân lên sao Hỏa vào giữa thập niên 2030.
Tháng 4/2024, Musk từng nói với nhân viên SpaceX rằng ông kỳ vọng một triệu người sẽ sinh sống trên sao Hỏa trong khoảng 20 năm tới và yêu cầu bắt đầu chuẩn bị kế hoạch xây dựng thành phố trên hành tinh này. Tuy nhiên, đến tháng 2 năm nay, ông lại nhận định việc xây dựng một thành phố trên sao Hỏa sẽ mất hơn 20 năm và đề xuất ưu tiên xây dựng căn cứ trên Mặt Trăng trước.
Robert Zubrin, kỹ sư hàng không vũ trụ đồng thời là người từng tư vấn không chính thức cho Musk về dự án sao Hỏa, nhận xét rằng trong những năm gần đây Musk ngày càng ít quan tâm đến việc liệu các tuyên bố của mình có thực tế hay không.
Nhìn từ 602 mục tiêu đã được thống kê, điều đáng chú ý không chỉ là số lượng cam kết chưa hoàn thành mà còn là cách Musk biến những lời hứa về tương lai thành một phần giá trị của doanh nghiệp. Các nhà đầu tư không chỉ đánh giá những gì đã đạt được mà còn đặt cược vào những tuyên bố tiếp theo của ông. Khi SpaceX tiến gần đến IPO, thị trường sẽ có cơ hội kiểm chứng liệu mô hình định giá dựa trên tầm nhìn tương lai này có thể tiếp tục đứng vững hay không.