Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA) vừa đưa ra đề xuất chỉ tung đồng xu một lần duy nhất trước loạt đá luân lưu nhằm hạn chế các lợi thế ngẫu nhiên và đơn giản hóa thủ tục trước khi vòng knock-out World Cup 2026 chính thức khởi tranh.
Thủ tục tung đồng xu trước loạt đá luân lưu trận Arsenal gặp PSG ở chung kết Champions League tại Puskas Arena, Budapest, Hungary ngày 30/5/2026. Ảnh: Reuters
Với đề xuất mới từ FIFA, quy trình này sẽ được rút gọn đáng kể. Trọng tài sẽ chỉ thực hiện tung đồng xu một lần duy nhất. Đội giành chiến thắng trong lần tung này sẽ có quyền lựa chọn sút trước/sút sau, hoặc chọn phần khung thành thi đấu. Quyền quyết định còn lại sẽ tự động thuộc về đối thủ.
Sự điều chỉnh này nhằm ngăn chặn kịch bản một đội bóng thâu tóm toàn bộ lợi thế như từng xảy ra tại trận chung kết Champions League mùa giải 2025-2026 tại Puskas Arena (Budapest, Hungary) ngày 30/5/2026. Ở trận đấu đó, PSG đã thắng cả hai lần tung đồng xu trước Arsenal, qua đó giành quyền quyết định cả thứ tự sút lẫn khung thành. Lợi thế cực lớn này đã góp phần giúp CLB nước Pháp vượt qua Arsenal với tỷ số 4-3 để bảo vệ thành công ngôi vô địch.
Đây không phải lần đầu tiên FIFA và Ủy ban Bóng đá Quốc tế (IFAB) tìm cách can thiệp vào thể thức đá luân lưu đầy may rủi. Trước đây, các nhà làm luật từng thử nghiệm hệ thống "ABBA" dựa trên mô hình tie-break của môn quần vợt nhằm cân bằng áp lực cho đội sút sau. Theo đó, thứ tự thực hiện sẽ đảo ngược liên tục thành A-B-B-A-A-B-B-A thay vì định dạng xen kẽ A-B-A-B truyền thống.
Tuy nhiên, thể thức ABBA nhanh chóng bị loại bỏ sau các giải đấu thử nghiệm vì bị đánh giá là quá phức tạp, gây nhầm lẫn cho cả cầu thủ, trọng tài lẫn người hâm mộ trên khán đài.
Hiện tại, đề xuất rút gọn số lần tung đồng xu của FIFA đang chờ sự phê duyệt từ IFAB. Vẫn chưa rõ nếu được thông qua, quy định mới này sẽ trở thành luật bắt buộc trên toàn cầu hay các ban tổ chức giải đấu sẽ được quyền tự quyết định áp dụng hay không.
Theo thông tin từ tờ báo Na Uy VG, FIFA đang đặt kỳ vọng thay đổi này sẽ chính thức được phê duyệt trước khi vòng knock-out World Cup 2026 khởi tranh vào ngày 28/6. Nếu kế hoạch diễn ra đúng hạn, quy tắc một lần tung đồng xu sẽ được áp dụng trực tiếp ngay tại các trận đấu phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu ở vòng loại trực tiếp của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.
Chấm dứt việc một đội thâu tóm cả hai lợi thế nhờ may mắn
Theo quy định hiện hành, các trọng tài phải thực hiện tung đồng xu hai lần trước khi bắt đầu loạt đá cân não. Lần tung đầu tiên để xác định đội được quyền đá trước hoặc sau. Lần thứ hai quyết định phần khung thành nơi hai đội sẽ thực hiện loạt sút.
Thủ tục tung đồng xu trước loạt đá luân lưu trận Arsenal gặp PSG ở chung kết Champions League tại Puskas Arena, Budapest, Hungary ngày 30/5/2026. Ảnh: Reuters
Với đề xuất mới từ FIFA, quy trình này sẽ được rút gọn đáng kể. Trọng tài sẽ chỉ thực hiện tung đồng xu một lần duy nhất. Đội giành chiến thắng trong lần tung này sẽ có quyền lựa chọn sút trước/sút sau, hoặc chọn phần khung thành thi đấu. Quyền quyết định còn lại sẽ tự động thuộc về đối thủ.
Sự điều chỉnh này nhằm ngăn chặn kịch bản một đội bóng thâu tóm toàn bộ lợi thế như từng xảy ra tại trận chung kết Champions League mùa giải 2025-2026 tại Puskas Arena (Budapest, Hungary) ngày 30/5/2026. Ở trận đấu đó, PSG đã thắng cả hai lần tung đồng xu trước Arsenal, qua đó giành quyền quyết định cả thứ tự sút lẫn khung thành. Lợi thế cực lớn này đã góp phần giúp CLB nước Pháp vượt qua Arsenal với tỷ số 4-3 để bảo vệ thành công ngôi vô địch.
Áp lực tâm lý từ chấm đá phạt đền và nỗ lực sửa luật
Nhiều nghiên cứu thống kê chỉ ra rằng đội thực hiện lượt sút đầu tiên thường sở hữu tỷ lệ chiến thắng cao hơn nhờ lợi thế tâm lý. Việc liên tục vượt lên dẫn trước hoặc ép đối phương vào thế bám đuổi tạo ra áp lực khổng lồ cho những cầu thủ sút sau.Đây không phải lần đầu tiên FIFA và Ủy ban Bóng đá Quốc tế (IFAB) tìm cách can thiệp vào thể thức đá luân lưu đầy may rủi. Trước đây, các nhà làm luật từng thử nghiệm hệ thống "ABBA" dựa trên mô hình tie-break của môn quần vợt nhằm cân bằng áp lực cho đội sút sau. Theo đó, thứ tự thực hiện sẽ đảo ngược liên tục thành A-B-B-A-A-B-B-A thay vì định dạng xen kẽ A-B-A-B truyền thống.
Tuy nhiên, thể thức ABBA nhanh chóng bị loại bỏ sau các giải đấu thử nghiệm vì bị đánh giá là quá phức tạp, gây nhầm lẫn cho cả cầu thủ, trọng tài lẫn người hâm mộ trên khán đài.
Chờ đợi sự phê duyệt khẩn cấp trước ngày 28/6
Hiện tại, đề xuất rút gọn số lần tung đồng xu của FIFA đang chờ sự phê duyệt từ IFAB. Vẫn chưa rõ nếu được thông qua, quy định mới này sẽ trở thành luật bắt buộc trên toàn cầu hay các ban tổ chức giải đấu sẽ được quyền tự quyết định áp dụng hay không.
Theo thông tin từ tờ báo Na Uy VG, FIFA đang đặt kỳ vọng thay đổi này sẽ chính thức được phê duyệt trước khi vòng knock-out World Cup 2026 khởi tranh vào ngày 28/6. Nếu kế hoạch diễn ra đúng hạn, quy tắc một lần tung đồng xu sẽ được áp dụng trực tiếp ngay tại các trận đấu phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu ở vòng loại trực tiếp của ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.