Mai Nhung
Writer
Thành phố Hồ Chí Minh vừa chính thức thổi bùng ngọn lửa đổi mới sáng tạo khi công bố kế hoạch đầy tham vọng: đưa công nghệ di động thế hệ thứ sáu (6G) vào thử nghiệm thực tế ngay trong năm nay. Động thái mang tính bước ngoặt này nằm trong chuỗi kế hoạch thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, do Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành phố công bố. Không chỉ dừng lại ở việc nắm bắt tương lai, chính quyền thành phố còn đang củng cố vững chắc nền tảng hiện tại với mục tiêu phủ sóng 5G lên đến 95% dân số toàn đô thị.
Đón đầu mạng 6G trên nền tảng 5G vững chắc
Trước khi chạm tay vào kỷ nguyên 6G, TP.HCM quyết tâm hoàn thiện bức tranh hạ tầng viễn thông hiện tại. Theo thống kê từ Bộ Khoa học và Công nghệ vào cuối năm 2025, độ phủ sóng 4G trên cả nước đã đạt mức tuyệt đối trên 99,8%, trong khi mạng 5G cũng đã vươn tới hơn 91% dân số. Trong năm nay, thành phố đặt mục tiêu nâng tỷ lệ phủ sóng 5G lên mức 95% dân số, đặc biệt cam kết phủ sóng 100% tại các khu vực trọng điểm như khu đô thị lớn, khu công nghệ cao, khu công nghiệp, cảng biển, sân bay và các trung tâm logistics huyết mạch.
Song song với việc củng cố mạng 5G, thành phố sẽ chủ động nghiên cứu và lựa chọn một số khu vực phù hợp để thí điểm mạng 6G. Mặc dù các tiêu chuẩn kỹ thuật toàn cầu chính thức cho 6G vẫn chưa được ban hành, thế hệ mạng tương lai này đã được giới công nghệ kỳ vọng sẽ mang lại tốc độ truyền tải dữ liệu vượt trội, độ trễ tiệm cận mức không và khả năng sử dụng các dải phổ tần số cực cao.
Sự khác biệt lớn nhất của 6G so với người tiền nhiệm là khả năng tích hợp sâu rộng với công nghệ vệ tinh, không chỉ phục vụ nhu cầu truy cập Internet thông thường mà còn làm bệ phóng cho Trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), hệ thống trung tâm dữ liệu khổng lồ và khả năng kết nối không giới hạn ở những khu vực địa hình hiểm trở nhất. Các nghiên cứu quốc tế cũng chỉ ra rằng 6G sẽ tối ưu hóa mức tiêu thụ năng lượng hiệu quả hơn rất nhiều so với 5G, góp phần giảm thiểu đáng kể tác động môi trường của hạ tầng viễn thông trong tầm nhìn dài hạn.
Kích hoạt cơ chế Sandbox và giải quyết bài toán đô thị
Nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, TP.HCM dự kiến sẽ triển khai một quỹ đầu tư mạo hiểm và áp dụng mạnh mẽ cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) dành riêng cho các mô hình công nghệ mới. Thành phố cũng sẽ ban hành hàng loạt chính sách ưu đãi đặc thù nhằm thu hút các doanh nghiệp công nghệ cao, cộng đồng startup và dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Một điểm sáng đột phá là đề xuất xây dựng cơ chế mua sắm công riêng biệt cho lĩnh vực khoa học công nghệ, ưu tiên tốc độ triển khai, chấp nhận rủi ro trong giới hạn cho phép và thí điểm thương mại hóa các tài sản trí tuệ hình thành từ nguồn ngân sách nhà nước.
Thay vì phát triển công nghệ một cách hàn lâm, thành phố quyết định mang công nghệ vào đời sống thực bằng việc "đặt hàng" ít nhất ba bài toán lớn gắn liền với thực tiễn quản trị đô thị. Các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp sẽ được mời gọi tham gia giải quyết các vấn đề nhức nhối về giao thông, logistics, y tế và giáo dục.
Thành phố sẽ đẩy mạnh đầu tư hạ tầng khoa học công nghệ, hình thành các khu vực thử nghiệm chuyên biệt cho phương tiện bay không người lái (UAV) phục vụ giám sát đô thị và vận chuyển logistics. Đồng thời, sức mạnh của Trí tuệ nhân tạo và Dữ liệu lớn (Big Data) sẽ được huy động tối đa để xử lý triệt để các vấn nạn cấp bách như ùn tắc giao thông, ngập nước rốn lũ và ô nhiễm môi trường. Đi kèm với đó là việc thành lập hoặc nâng cấp Trung tâm Giám sát An ninh mạng thành phố, đảm bảo một môi trường số an toàn, đủ sức phát hiện và ứng phó với mọi rủi ro không gian mạng.
Định hình chính quyền số và mục tiêu kinh tế năm 2026
Công cuộc chuyển đổi số trong công tác quản lý nhà nước cũng được nhấn mạnh với nguyên tắc "chỉ cung cấp thông tin một lần", giúp người dân và doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính thông qua việc tích hợp các cơ sở dữ liệu dùng chung.
Năm 2026 được kỳ vọng sẽ là năm bùng nổ các chỉ số đo lường hiệu quả hoạt động (KPI) về kinh tế số của TP.HCM. Cụ thể, thành phố phấn đấu đưa quy mô kinh tế số chiếm tối thiểu 30% Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP). Bộ máy chính quyền cam kết 100% văn bản và hồ sơ công việc sẽ được xử lý hoàn toàn trên môi trường điện tử với chữ ký số. Ở góc độ phục vụ người dân, thành phố đặt mục tiêu cung cấp ít nhất 80% dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đảm bảo trên 80% người dân sở hữu tài khoản định danh điện tử và tối thiểu 80% các giao dịch hành chính được thực hiện theo phương thức "không tiếp xúc".
Đón đầu mạng 6G trên nền tảng 5G vững chắc
Trước khi chạm tay vào kỷ nguyên 6G, TP.HCM quyết tâm hoàn thiện bức tranh hạ tầng viễn thông hiện tại. Theo thống kê từ Bộ Khoa học và Công nghệ vào cuối năm 2025, độ phủ sóng 4G trên cả nước đã đạt mức tuyệt đối trên 99,8%, trong khi mạng 5G cũng đã vươn tới hơn 91% dân số. Trong năm nay, thành phố đặt mục tiêu nâng tỷ lệ phủ sóng 5G lên mức 95% dân số, đặc biệt cam kết phủ sóng 100% tại các khu vực trọng điểm như khu đô thị lớn, khu công nghệ cao, khu công nghiệp, cảng biển, sân bay và các trung tâm logistics huyết mạch.
Song song với việc củng cố mạng 5G, thành phố sẽ chủ động nghiên cứu và lựa chọn một số khu vực phù hợp để thí điểm mạng 6G. Mặc dù các tiêu chuẩn kỹ thuật toàn cầu chính thức cho 6G vẫn chưa được ban hành, thế hệ mạng tương lai này đã được giới công nghệ kỳ vọng sẽ mang lại tốc độ truyền tải dữ liệu vượt trội, độ trễ tiệm cận mức không và khả năng sử dụng các dải phổ tần số cực cao.
Sự khác biệt lớn nhất của 6G so với người tiền nhiệm là khả năng tích hợp sâu rộng với công nghệ vệ tinh, không chỉ phục vụ nhu cầu truy cập Internet thông thường mà còn làm bệ phóng cho Trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), hệ thống trung tâm dữ liệu khổng lồ và khả năng kết nối không giới hạn ở những khu vực địa hình hiểm trở nhất. Các nghiên cứu quốc tế cũng chỉ ra rằng 6G sẽ tối ưu hóa mức tiêu thụ năng lượng hiệu quả hơn rất nhiều so với 5G, góp phần giảm thiểu đáng kể tác động môi trường của hạ tầng viễn thông trong tầm nhìn dài hạn.
Kích hoạt cơ chế Sandbox và giải quyết bài toán đô thị
Nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, TP.HCM dự kiến sẽ triển khai một quỹ đầu tư mạo hiểm và áp dụng mạnh mẽ cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) dành riêng cho các mô hình công nghệ mới. Thành phố cũng sẽ ban hành hàng loạt chính sách ưu đãi đặc thù nhằm thu hút các doanh nghiệp công nghệ cao, cộng đồng startup và dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Một điểm sáng đột phá là đề xuất xây dựng cơ chế mua sắm công riêng biệt cho lĩnh vực khoa học công nghệ, ưu tiên tốc độ triển khai, chấp nhận rủi ro trong giới hạn cho phép và thí điểm thương mại hóa các tài sản trí tuệ hình thành từ nguồn ngân sách nhà nước.
Thay vì phát triển công nghệ một cách hàn lâm, thành phố quyết định mang công nghệ vào đời sống thực bằng việc "đặt hàng" ít nhất ba bài toán lớn gắn liền với thực tiễn quản trị đô thị. Các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp sẽ được mời gọi tham gia giải quyết các vấn đề nhức nhối về giao thông, logistics, y tế và giáo dục.
Thành phố sẽ đẩy mạnh đầu tư hạ tầng khoa học công nghệ, hình thành các khu vực thử nghiệm chuyên biệt cho phương tiện bay không người lái (UAV) phục vụ giám sát đô thị và vận chuyển logistics. Đồng thời, sức mạnh của Trí tuệ nhân tạo và Dữ liệu lớn (Big Data) sẽ được huy động tối đa để xử lý triệt để các vấn nạn cấp bách như ùn tắc giao thông, ngập nước rốn lũ và ô nhiễm môi trường. Đi kèm với đó là việc thành lập hoặc nâng cấp Trung tâm Giám sát An ninh mạng thành phố, đảm bảo một môi trường số an toàn, đủ sức phát hiện và ứng phó với mọi rủi ro không gian mạng.
Định hình chính quyền số và mục tiêu kinh tế năm 2026
Công cuộc chuyển đổi số trong công tác quản lý nhà nước cũng được nhấn mạnh với nguyên tắc "chỉ cung cấp thông tin một lần", giúp người dân và doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính thông qua việc tích hợp các cơ sở dữ liệu dùng chung.
Năm 2026 được kỳ vọng sẽ là năm bùng nổ các chỉ số đo lường hiệu quả hoạt động (KPI) về kinh tế số của TP.HCM. Cụ thể, thành phố phấn đấu đưa quy mô kinh tế số chiếm tối thiểu 30% Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP). Bộ máy chính quyền cam kết 100% văn bản và hồ sơ công việc sẽ được xử lý hoàn toàn trên môi trường điện tử với chữ ký số. Ở góc độ phục vụ người dân, thành phố đặt mục tiêu cung cấp ít nhất 80% dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đảm bảo trên 80% người dân sở hữu tài khoản định danh điện tử và tối thiểu 80% các giao dịch hành chính được thực hiện theo phương thức "không tiếp xúc".
