Ngọc Yến
Writer
Từ một tiến sĩ toán học, Alex Gerko đã xây dựng nên một trong những đế chế giao dịch định lượng mạnh nhất thế giới, dựa hoàn toàn vào trí tuệ nhân tạo.
Tại Iceland, một siêu máy tính chạy bằng năng lượng địa nhiệt hoạt động liên tục, không làm phim hay huấn luyện chatbot, mà chỉ phục vụ một mục tiêu duy nhất: kiếm tiền cho XTX Markets. Hệ thống này lưu trữ hơn 400 petabyte dữ liệu tài chính toàn cầu và vận hành trên cụm GPU khổng lồ, trở thành “bộ não” của toàn bộ hoạt động giao dịch.
Dù chỉ có khoảng 250 nhân viên và không có nhà giao dịch truyền thống, XTX vẫn xử lý trung bình khoảng 250 tỷ USD mỗi ngày, tương đương khoảng 6,3 triệu tỷ đồng. Đáng chú ý, công ty không nhận vốn bên ngoài, và Gerko nắm khoảng 75% cổ phần, đồng nghĩa phần lớn lợi nhuận thuộc về ông.
Đến đầu năm 2026, tài sản cá nhân của Gerko vượt 12 tỷ USD, khoảng 300.000 tỷ đồng, đưa ông vào nhóm giàu nhất Vương quốc Anh.
Không chạy đua tốc độ, mà chạy đua trí tuệ
Khác với các công ty giao dịch tần suất cao truyền thống, vốn đầu tư hàng trăm triệu USD vào hạ tầng để nhanh hơn vài micro giây, Gerko chọn hướng đi ngược lại: tập trung vào độ chính xác của mô hình.
Ngay từ khi thành lập XTX năm 2015, ông đã đặt cược vào học máy và mạng nơ-ron sâu, thay vì tốc độ vật lý. Hệ thống của XTX không chỉ nhìn vào một thị trường, mà phân tích đồng thời hơn 50.000 công cụ tài chính toàn cầu như cổ phiếu, trái phiếu, ngoại hối, hàng hóa và tiền điện tử.
Nhờ đó, AI có thể phát hiện các mẫu biến động cực nhỏ và dự đoán xu hướng trong vài giây hoặc vài giờ tiếp theo, đủ để kiếm lợi nhuận mà không cần “nhanh hơn” đối thủ.
Chiến lược này đã chứng minh hiệu quả. Năm 2025, riêng tại Anh, XTX đạt doanh thu 3,9 tỷ bảng, khoảng 130.000 tỷ đồng, tăng 44%, và lợi nhuận 1,7 tỷ bảng, khoảng 56.000 tỷ đồng.
Từ công ty thuật toán thành “ông trùm hạ tầng AI”
Gerko không dừng lại ở giao dịch. Ông đang biến XTX thành một công ty hạ tầng tính toán.
Năm 2026, XTX đầu tư hơn 1 tỷ USD, khoảng 25.000 tỷ đồng, xây dựng trung tâm dữ liệu tại Phần Lan. Lý do rất thực tế: khí hậu lạnh giúp làm mát hệ thống hiệu quả, giảm chi phí vận hành.
Trong khi nhiều công ty thuê điện toán đám mây, Gerko tin rằng tương lai của AI nằm ở giai đoạn “suy luận mô hình”, nơi nhu cầu tính toán liên tục và ổn định quan trọng hơn bao giờ hết. Vì vậy, tự xây dựng hạ tầng sẽ giúp XTX kiểm soát hoàn toàn sức mạnh tính toán.
Hiện công ty đã tích trữ hơn 25.000 chip AI, cho thấy tham vọng rất rõ ràng.
Một “ông vua về nộp thuế” khác thường
Trong ngành tài chính vốn kín tiếng, Gerko lại khá thẳng thắn. Ông thường xuyên lên tiếng chỉ trích các đối thủ, thậm chí công khai phân tích chiến lược của các công ty khác.
Sau xung đột Nga Ukraine, ông từ bỏ quốc tịch Nga để trở thành công dân Anh và quyên góp hàng chục triệu bảng cho Ukraine.
Điểm đặc biệt nhất là cách ông đối xử với tiền bạc: thay vì né thuế như nhiều tỷ phú, Gerko lại nổi tiếng vì đóng thuế rất cao. Năm 2024, ông nộp hơn 664 triệu bảng, khoảng 22.000 tỷ đồng, trở thành người nộp thuế nhiều nhất tại Anh theo bảng xếp hạng của The Sunday Times.
Ngoài ra, ông còn tài trợ hơn 50 triệu bảng cho giáo dục và từ thiện, đồng thời thành lập một trường toán học tại London, thể hiện niềm tin rằng toán học là con đường công bằng nhất để thay đổi cuộc đời.
Từ một học sinh giỏi toán ở Moscow đến người kiểm soát hệ thống giao dịch trị giá hàng tỷ USD, câu chuyện của Gerko cho thấy một điều rõ ràng: trong thế giới tài chính hiện đại, lợi thế không còn nằm ở tốc độ, mà nằm ở trí tuệ và dữ liệu.
Tại Iceland, một siêu máy tính chạy bằng năng lượng địa nhiệt hoạt động liên tục, không làm phim hay huấn luyện chatbot, mà chỉ phục vụ một mục tiêu duy nhất: kiếm tiền cho XTX Markets. Hệ thống này lưu trữ hơn 400 petabyte dữ liệu tài chính toàn cầu và vận hành trên cụm GPU khổng lồ, trở thành “bộ não” của toàn bộ hoạt động giao dịch.
Dù chỉ có khoảng 250 nhân viên và không có nhà giao dịch truyền thống, XTX vẫn xử lý trung bình khoảng 250 tỷ USD mỗi ngày, tương đương khoảng 6,3 triệu tỷ đồng. Đáng chú ý, công ty không nhận vốn bên ngoài, và Gerko nắm khoảng 75% cổ phần, đồng nghĩa phần lớn lợi nhuận thuộc về ông.
Đến đầu năm 2026, tài sản cá nhân của Gerko vượt 12 tỷ USD, khoảng 300.000 tỷ đồng, đưa ông vào nhóm giàu nhất Vương quốc Anh.
Không chạy đua tốc độ, mà chạy đua trí tuệ
Khác với các công ty giao dịch tần suất cao truyền thống, vốn đầu tư hàng trăm triệu USD vào hạ tầng để nhanh hơn vài micro giây, Gerko chọn hướng đi ngược lại: tập trung vào độ chính xác của mô hình.
Ngay từ khi thành lập XTX năm 2015, ông đã đặt cược vào học máy và mạng nơ-ron sâu, thay vì tốc độ vật lý. Hệ thống của XTX không chỉ nhìn vào một thị trường, mà phân tích đồng thời hơn 50.000 công cụ tài chính toàn cầu như cổ phiếu, trái phiếu, ngoại hối, hàng hóa và tiền điện tử.
Nhờ đó, AI có thể phát hiện các mẫu biến động cực nhỏ và dự đoán xu hướng trong vài giây hoặc vài giờ tiếp theo, đủ để kiếm lợi nhuận mà không cần “nhanh hơn” đối thủ.
Chiến lược này đã chứng minh hiệu quả. Năm 2025, riêng tại Anh, XTX đạt doanh thu 3,9 tỷ bảng, khoảng 130.000 tỷ đồng, tăng 44%, và lợi nhuận 1,7 tỷ bảng, khoảng 56.000 tỷ đồng.
Từ công ty thuật toán thành “ông trùm hạ tầng AI”
Gerko không dừng lại ở giao dịch. Ông đang biến XTX thành một công ty hạ tầng tính toán.
Năm 2026, XTX đầu tư hơn 1 tỷ USD, khoảng 25.000 tỷ đồng, xây dựng trung tâm dữ liệu tại Phần Lan. Lý do rất thực tế: khí hậu lạnh giúp làm mát hệ thống hiệu quả, giảm chi phí vận hành.
Trong khi nhiều công ty thuê điện toán đám mây, Gerko tin rằng tương lai của AI nằm ở giai đoạn “suy luận mô hình”, nơi nhu cầu tính toán liên tục và ổn định quan trọng hơn bao giờ hết. Vì vậy, tự xây dựng hạ tầng sẽ giúp XTX kiểm soát hoàn toàn sức mạnh tính toán.
Hiện công ty đã tích trữ hơn 25.000 chip AI, cho thấy tham vọng rất rõ ràng.
Một “ông vua về nộp thuế” khác thường
Trong ngành tài chính vốn kín tiếng, Gerko lại khá thẳng thắn. Ông thường xuyên lên tiếng chỉ trích các đối thủ, thậm chí công khai phân tích chiến lược của các công ty khác.
Sau xung đột Nga Ukraine, ông từ bỏ quốc tịch Nga để trở thành công dân Anh và quyên góp hàng chục triệu bảng cho Ukraine.
Điểm đặc biệt nhất là cách ông đối xử với tiền bạc: thay vì né thuế như nhiều tỷ phú, Gerko lại nổi tiếng vì đóng thuế rất cao. Năm 2024, ông nộp hơn 664 triệu bảng, khoảng 22.000 tỷ đồng, trở thành người nộp thuế nhiều nhất tại Anh theo bảng xếp hạng của The Sunday Times.
Ngoài ra, ông còn tài trợ hơn 50 triệu bảng cho giáo dục và từ thiện, đồng thời thành lập một trường toán học tại London, thể hiện niềm tin rằng toán học là con đường công bằng nhất để thay đổi cuộc đời.
Từ một học sinh giỏi toán ở Moscow đến người kiểm soát hệ thống giao dịch trị giá hàng tỷ USD, câu chuyện của Gerko cho thấy một điều rõ ràng: trong thế giới tài chính hiện đại, lợi thế không còn nằm ở tốc độ, mà nằm ở trí tuệ và dữ liệu.