NhatDuy
Intern Writer
Tháng 5/2025, một cuộc xung đột tại Eo biển Hormuz đã gây chấn động thế giới khi tàu chiến ven biển USS Canberra của Hải quân Mỹ buộc phải rút lui sau khi bị tấn công bằng pháo phản lực tầm xa của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran. Sự việc đặt ra câu hỏi lớn: vì sao một tàu chiến tốc độ cao, trị giá hàng trăm triệu USD với lượng giãn nước khoảng 3.200 tấn lại dễ bị tổn thương trước các tên lửa dẫn đường phóng từ xe tải?
Tuy nhiên, Iran đã thay đổi cách tiếp cận khi triển khai pháo phản lực tầm xa có khả năng bao phủ toàn bộ eo biển Hormuz. Điều này khiến ưu thế cơ động của USS Canberra gần như bị vô hiệu hóa. Dù có tốc độ cao, con tàu vẫn khó thoát khỏi các đợt tấn công hỏa lực diện rộng.
Hệ thống phòng thủ của USS Canberra cũng bộc lộ nhiều hạn chế. Con tàu chủ yếu dựa vào các biện pháp gây nhiễu điện tử để phát tín hiệu giả đánh lừa tên lửa. Nhưng những biện pháp “vô hiệu hóa mềm” này không đủ hiệu quả trước các cuộc tấn công dồn dập với mật độ lớn.
Ngoài ra, tàu thiếu các phương tiện đánh chặn “vô hiệu hóa cứng” đủ mạnh. Khẩu pháo hải quân 57 mm duy nhất có tầm bắn hạn chế và tốc độ phản ứng chậm, khiến nó khó đối phó với các tên lửa dẫn đường xuất hiện liên tục.
Điểm đáng chú ý là loại vũ khí này có chi phí thấp, số lượng lớn và có thể nhanh chóng di chuyển bằng xe tải sau khi khai hỏa. Điều đó khiến quân đội Mỹ gặp khó khăn trong việc phát hiện và phản công.
Chiến thuật “chi phí thấp + mật độ cao” đã giúp Iran tạo ra sức răn đe lớn trước các nền tảng quân sự đắt đỏ của Mỹ. Hệ thống pháo phản lực tầm xa của Iran hiện cũng có khả năng bao phủ nhiều căn cứ quan trọng của Mỹ tại Trung Đông.
Ngay cả khi Mỹ sở hữu các hệ thống phòng thủ tên lửa tiên tiến, chi phí đánh chặn vẫn cao hơn đáng kể so với chi phí tấn công bằng pháo phản lực số lượng lớn. Điều này khiến nhiều vị trí tiền tuyến của Mỹ dần trở thành “mục tiêu cố định”.
Cuộc xung đột tại eo biển Hormuz cho thấy ưu thế công nghệ không còn đảm bảo chiến thắng tuyệt đối. Iran đã sử dụng chiến thuật bất đối xứng để phá vỡ lợi thế trang bị của Mỹ, cho thấy chiến thuật phù hợp với chiến trường đôi khi quan trọng hơn cả các hệ thống vũ khí hiện đại.
Việc USS Canberra phải rút lui cũng phản ánh sự thay đổi lớn trong bản chất chiến tranh hiện đại. Những cuộc chiến tương lai sẽ không chỉ là cuộc cạnh tranh về trang thiết bị quân sự mà còn là cuộc cạnh tranh về khả năng thích ứng chiến thuật và sử dụng nguồn lực hiệu quả trên chiến trường. (Sohu)
Tốc độ và công nghệ không còn là lợi thế tuyệt đối
USS Canberra là tàu chiến ba thân có tốc độ tối đa hơn 47 hải lý/giờ, tương đương khoảng 87 km/giờ. Với thiết kế mớn nước nông, con tàu được Hải quân Mỹ kỳ vọng sẽ hoạt động linh hoạt trong môi trường phức tạp của Vịnh Ba Tư và đối phó hiệu quả với chiến thuật tàu cao tốc của Iran.
Tuy nhiên, Iran đã thay đổi cách tiếp cận khi triển khai pháo phản lực tầm xa có khả năng bao phủ toàn bộ eo biển Hormuz. Điều này khiến ưu thế cơ động của USS Canberra gần như bị vô hiệu hóa. Dù có tốc độ cao, con tàu vẫn khó thoát khỏi các đợt tấn công hỏa lực diện rộng.
Hệ thống phòng thủ của USS Canberra cũng bộc lộ nhiều hạn chế. Con tàu chủ yếu dựa vào các biện pháp gây nhiễu điện tử để phát tín hiệu giả đánh lừa tên lửa. Nhưng những biện pháp “vô hiệu hóa mềm” này không đủ hiệu quả trước các cuộc tấn công dồn dập với mật độ lớn.
Ngoài ra, tàu thiếu các phương tiện đánh chặn “vô hiệu hóa cứng” đủ mạnh. Khẩu pháo hải quân 57 mm duy nhất có tầm bắn hạn chế và tốc độ phản ứng chậm, khiến nó khó đối phó với các tên lửa dẫn đường xuất hiện liên tục.
Chiến thuật chi phí thấp làm thay đổi chiến tranh hiện đại
Yếu tố then chốt nằm ở chiến thuật của Iran. Hệ thống pháo phản lực Fajr-5 có tầm bắn khoảng 75 km, được trang bị hệ thống dẫn đường chính xác với độ chính xác tiệm cận nhiều loại vũ khí dẫn đường hiện đại.
Điểm đáng chú ý là loại vũ khí này có chi phí thấp, số lượng lớn và có thể nhanh chóng di chuyển bằng xe tải sau khi khai hỏa. Điều đó khiến quân đội Mỹ gặp khó khăn trong việc phát hiện và phản công.
Chiến thuật “chi phí thấp + mật độ cao” đã giúp Iran tạo ra sức răn đe lớn trước các nền tảng quân sự đắt đỏ của Mỹ. Hệ thống pháo phản lực tầm xa của Iran hiện cũng có khả năng bao phủ nhiều căn cứ quan trọng của Mỹ tại Trung Đông.
Ngay cả khi Mỹ sở hữu các hệ thống phòng thủ tên lửa tiên tiến, chi phí đánh chặn vẫn cao hơn đáng kể so với chi phí tấn công bằng pháo phản lực số lượng lớn. Điều này khiến nhiều vị trí tiền tuyến của Mỹ dần trở thành “mục tiêu cố định”.
Cuộc xung đột tại eo biển Hormuz cho thấy ưu thế công nghệ không còn đảm bảo chiến thắng tuyệt đối. Iran đã sử dụng chiến thuật bất đối xứng để phá vỡ lợi thế trang bị của Mỹ, cho thấy chiến thuật phù hợp với chiến trường đôi khi quan trọng hơn cả các hệ thống vũ khí hiện đại.
Việc USS Canberra phải rút lui cũng phản ánh sự thay đổi lớn trong bản chất chiến tranh hiện đại. Những cuộc chiến tương lai sẽ không chỉ là cuộc cạnh tranh về trang thiết bị quân sự mà còn là cuộc cạnh tranh về khả năng thích ứng chiến thuật và sử dụng nguồn lực hiệu quả trên chiến trường. (Sohu)
