Tai nghe nhét tai hay tai nghe chụp tai gây hại cho thính giác nhiều hơn?

[Kiều My]

Việc đeo tai nghe liên tục trong nhiều giờ đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại, nhưng thói quen này đang đẩy thính lực của hàng tỷ người vào vòng nguy hiểm. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã đưa ra những cảnh báo nghiêm trọng về tình trạng suy giảm thính giác trên toàn cầu.

Theo dự báo, đến năm 2050, sẽ có khoảng 2,5 tỷ người gặp phải các vấn đề về thính lực ở những mức độ khác nhau, trong đó ít nhất 700 triệu người cần đến các biện pháp hỗ trợ hoặc phục hồi chức năng. Đáng lo ngại hơn, hơn 1 tỷ người trẻ đang đứng trước nguy cơ này, với số liệu từ Hiệp hội Chỉnh hình Hoa Kỳ cho thấy cứ 5 thanh thiếu niên thì có 1 người gặp vấn đề về thính giác, tăng 30% so với hai thập kỷ trước.

Quy tắc 60/60 và cách áp dụng trong đời sống​

Để ngăn chặn tình trạng suy giảm thính lực đang ngày càng gia tăng, các chuyên gia như Tiến sĩ Kelly Conroy từ Mayo Clinic và bác sĩ nhi khoa James E. Foy đã đề xuất một phương pháp đơn giản nhưng hiệu quả: quy tắc 60/60. Đây là một hướng dẫn dễ nhớ dành cho bất kỳ ai thường xuyên sử dụng các thiết bị âm thanh cá nhân.

Con số 60 đầu tiên đại diện cho mức âm lượng: bạn chỉ nên nghe nhạc ở mức tối đa 60% công suất của thiết bị. Con số 60 thứ hai tương ứng với thời gian: giới hạn mỗi lần nghe không quá 60 phút. Việc duy trì thói quen này giúp đôi tai có khoảng nghỉ cần thiết và tránh được áp lực âm thanh quá lớn trong thời gian dài.

Cơ chế gây tổn thương thính giác vĩnh viễn​

Lý do khiến các chuyên gia thính học đặc biệt lo ngại là vì cấu trúc sinh học của tai người. Khác với nhiều tế bào khác trong cơ thể có khả năng tự tái tạo hoặc sửa chữa, các tế bào lông ốc tai bên trong tai một khi đã hỏng sẽ không bao giờ mọc lại. Những sợi lông siêu nhỏ này đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển đổi âm thanh thành tín hiệu điện để não bộ xử lý.

Âm thanh được đo bằng đơn vị decibel (dB), và ngưỡng an toàn thường nằm dưới mức 70 dB. Để so sánh, một tiếng thì thầm đạt khoảng 30 dB, trong khi cuộc trò chuyện bình thường là 60 dB. Khi âm lượng vượt quá ngưỡng này, như tiếng máy cắt cỏ (71 dB) hay máy khoan đá (120 dB), tổn thương có thể xảy ra ngay lập tức hoặc tích tụ dần theo thời gian.

Sự khác biệt giữa tai nghe nhét tai và tai nghe chụp tai​

Khi đặt lên bàn cân so sánh, các chuyên gia khẳng định tai nghe nhét tai (earbuds) tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn so với tai nghe chụp tai (headphones). Dù tiện lợi và nhỏ gọn, tai nghe nhét tai được đặt trực tiếp vào ống tai, khiến nguồn âm thanh nằm sát màng nhĩ hơn, từ đó gia tăng tốc độ gây tổn thương khi người dùng tăng âm lượng.

Ngoài ra, loại tai nghe này còn có xu hướng đẩy ráy tai và các chất bẩn vào sâu hơn trong ống tai, dẫn đến tình trạng mất thính lực tạm thời hoặc nghiêm trọng hơn là gây nhiễm trùng. WHO cũng khuyến nghị người dùng nên thực hiện kiểm tra thính lực định kỳ hàng năm để sớm phát hiện các dấu hiệu bất thường mà mắt thường không thể nhận thấy.

Kết luận​

Bảo vệ thính giác không đòi hỏi những thay đổi quá phức tạp, mà bắt đầu từ việc kiểm soát âm lượng và thời gian sử dụng thiết bị hàng ngày. Quy tắc 60/60 là một rào chắn đơn giản nhưng kiên cố giúp ngăn chặn những tổn thương không thể phục hồi đối với tế bào lông ốc tai. Nếu không thay đổi thói quen ngay từ bây giờ, nguy cơ phải phụ thuộc vào các thiết bị hỗ trợ thính giác trong tương lai là điều khó tránh khỏi đối với hàng triệu người dùng công nghệ.