Năm tuần trước World Cup 2026: Hai quốc gia đông dân nhất thế giới vẫn chờ bản quyền

[Kiều My]

Hàng triệu người hâm mộ bóng đá tại Ấn Độ và Trung Quốc, hai quốc gia đông dân nhất thế giới, đang đứng trước nguy cơ không thể theo dõi World Cup 2026 do những bế tắc trong đàm phán bản quyền phát sóng. Chỉ còn khoảng năm tuần trước khi giải đấu chính thức khởi tranh vào ngày 11/6 tại Mỹ, Canada và Mexico, FIFA vẫn chưa đạt được thỏa thuận cuối cùng với các đối tác truyền thông tại hai thị trường trọng điểm này. Tại Ấn Độ, sự chênh lệch lớn giữa mức giá đề nghị và kỳ vọng của FIFA đang tạo ra một rào cản đáng kể, trong khi tại Trung Quốc, tình hình vẫn diễn ra trong im lặng một cách bất thường so với các kỳ World Cup trước đây.

Tín đồ bóng đá tại Ấn Độ và Trung Quốc đứng trước nguy cơ không được xem World Cup 2026​

Bất đồng về giá trị hợp đồng tại thị trường Ấn Độ​

Tại Ấn Độ, liên doanh giữa tập đoàn Reliance của tỷ phú Mukesh Ambani và Disney đã đưa ra đề nghị trị giá 20 triệu USD cho bản quyền phát sóng World Cup 2026. Tuy nhiên, theo các nguồn tin thân cận, con số này chỉ là một phần nhỏ so với mức giá mà FIFA mong muốn. Ban đầu, cơ quan quản lý bóng đá thế giới đã tìm kiếm một thỏa thuận trị giá 100 triệu USD cho cả hai kỳ World Cup 2026 và 2030. Mặc dù FIFA sau đó đã giảm đáng kể yêu cầu của mình, nhưng họ vẫn không mặn mà với con số 20 triệu USD từ phía Reliance-Disney.

Để so sánh, vào kỳ World Cup 2022 tại Qatar, mảng truyền thông của Reliance khi đó đã chi khoảng 60 triệu USD để sở hữu bản quyền, và thỏa thuận này được công bố từ 14 tháng trước khi giải đấu bắt đầu. FIFA hiện đang mong đợi một mức giá tương đương cho kỳ đại hội năm nay. Trong khi đó, Sony cũng đã tham gia vào các cuộc thảo luận nhưng cuối cùng quyết định không đưa ra đề nghị chính thức vì cho rằng việc mua bản quyền không mang lại hiệu quả kinh tế cho tập đoàn.

Rào cản từ múi giờ và sự sụt giảm doanh thu quảng cáo​

Một trong những lý do chính khiến các đơn vị truyền thông Ấn Độ thận trọng là sự chênh lệch múi giờ. Do World Cup 2026 diễn ra tại Bắc Mỹ, hầu hết các trận đấu sẽ được phát sóng vào khung giờ sau nửa đêm tại Ấn Độ, điều này dự kiến sẽ làm giảm lượng người xem đáng kể. Ngoài ra, bóng đá vẫn được coi là một phân khúc ngách tại quốc gia vốn ưu tiên môn cricket này.

Bên cạnh đó, tình hình kinh tế cũng ảnh hưởng đến khả năng thu hồi vốn của các đài truyền hình. Sự sụt giảm quảng cáo liên quan đến những tác động từ cuộc chiến tranh Iran đã làm xói mòn kỳ vọng về doanh thu. Các chuyên gia nhận định rằng bóng đá không mang lại phí thương mại cao như cricket tại Ấn Độ, khiến việc đầu tư hàng chục triệu USD vào bản quyền trở nên rủi ro hơn đối với các doanh nghiệp như Reliance-Disney hay Sony.

Sự im lặng bất thường từ phía Trung Quốc​

Tại Trung Quốc, FIFA vẫn chưa công bố bất kỳ thỏa thuận phát sóng nào, dù đây là thị trường cực kỳ quan trọng. Trong kỳ World Cup 2022, Trung Quốc chiếm tới 49,8% tổng số giờ xem trên các nền tảng kỹ thuật số và mạng xã hội toàn cầu. Về phạm vi tiếp cận truyền hình truyền thống, quốc gia này cũng đóng góp 17,7% lượng khán giả toàn cầu.

Thông thường, Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) sẽ chốt hợp đồng và bắt đầu các chương trình quảng bá, bán quảng cáo từ nhiều tuần trước khi giải đấu diễn ra. Tuy nhiên, cho đến nay CCTV vẫn chưa đưa ra bình luận nào về tiến trình đàm phán. Trung Quốc hiện có khoảng 200 triệu người hâm mộ bóng đá, nhưng sự thiếu hụt các thỏa thuận bản quyền vào thời điểm cận kề ngày khai mạc đang gây ra nhiều lo ngại cho người hâm mộ tại quốc gia này.

Áp lực thời gian cho hạ tầng và quảng bá​

Với chỉ còn khoảng năm tuần trước ngày khai mạc, thời gian để hoàn tất các thỏa thuận, thiết lập hạ tầng phát sóng và bán kho quảng cáo đang dần cạn kiệt. FIFA cho biết họ đã ký kết thỏa thuận với các đài truyền hình tại hơn 175 vùng lãnh thổ trên toàn thế giới và khẳng định các cuộc thảo luận tại Ấn Độ và Trung Quốc vẫn đang được tiến hành một cách bảo mật.

Rohit Potphode, giám đốc điều hành mảng thể thao tại công ty quảng cáo Dentsu India, ví von tình hình hiện tại như những nước đi cuối cùng của một ván cờ. Sự chậm trễ này không chỉ ảnh hưởng đến việc chuẩn bị kỹ thuật mà còn khiến các kế hoạch phối hợp an ninh và hậu cần cho World Cup bị chậm lại do các vấn đề liên quan đến chính quyền địa phương và tiểu bang tại các nước chủ nhà.

Kết luận​

Bế tắc trong đàm phán bản quyền tại hai thị trường chiếm hơn 22% lượng khán giả phát trực tuyến toàn cầu là một tín hiệu đáng lo ngại cho FIFA. Nếu không sớm đạt được thỏa thuận, FIFA không chỉ đối mặt với tổn thất lớn về doanh thu thương mại mà còn làm mất đi cơ hội tiếp cận của hàng trăm triệu người hâm mộ tại khu vực châu Á. Áp lực hiện đang thuộc về cả cơ quan quản lý bóng đá thế giới lẫn các tập đoàn truyền thông trong việc tìm ra một tiếng nói chung trước khi thời gian chính thức kết thúc.