Meta tạo sáng chế mới khiến người dùng không biết nên mừng hay nên lo

[Kaya]

Có một thông tin mình vừa đọc và cảm thấy khá thú vị, nhưng cũng khiến mình hơi băn khoăn. Chúng ta thường nghĩ AI chỉ phản hồi khi mình đặt câu hỏi hoặc ra lệnh. Nhưng Meta lại đang hình dung một tương lai khác, AI không cần đợi chúng ta nói chuyện mà sẽ âm thầm lắng nghe, quan sát và tự suy đoán cảm xúc của chúng ta suốt cả ngày.

Meta đã nộp đơn xin cấp bằng sáng chế cho một trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng lắng nghe giọng nói của người dùng suốt cả ngày, suy đoán cảm xúc của bạn dựa trên âm thanh và lưu lại nhật ký có dấu thời gian của mỗi lần lắng nghe.​

AI sẽ theo dõi cảm xúc như thế nào?​

Theo mô tả trong bằng sáng chế, hệ thống AI có thể kết hợp rất nhiều tín hiệu khác nhau để đánh giá trạng thái cảm xúc của người dùng.

Không chỉ là những câu chúng ta nói, AI còn có thể phân tích:​

• Giọng nói và ngữ điệu.​
• Tiếng cười, tiếng thở dài.​
• Cách nói nhanh hay chậm.​
• Biểu cảm khuôn mặt và chuyển động của mắt.​
• Thời gian trong ngày.​
• Các hoạt động thường nhật, thậm chí cả thời điểm người dùng uống thuốc nếu được thiết bị ghi nhận.​

Sau khi thu thập các tín hiệu này, AI sẽ tạo ra một "nhật ký cảm xúc" theo mốc thời gian để nhận biết người dùng thường vui, căng thẳng hay mệt mỏi vào thời điểm nào trong ngày.​

Để làm gì?​

Theo Meta, mục tiêu là giúp trợ lý AI trở nên "hiểu người dùng hơn". Ví dụ:​

• Nếu AI nhận thấy bạn đang căng thẳng, nó có thể gợi ý nghỉ ngơi hoặc tập thể dục.​
• Nếu phát hiện bạn thường có tâm trạng tốt vào buổi sáng, AI có thể đề xuất lịch làm việc phù hợp.​
• Nếu nhận thấy cảm xúc thay đổi sau khi dùng thuốc, AI có thể ghi nhận xu hướng đó để đưa ra các gợi ý cá nhân hóa.​

Nói cách khác, Meta muốn AI không chỉ trả lời câu hỏi mà chúng ta đặt cho mà sẽ trở thành một trợ lý hiểu được trạng thái tinh thần của chúng ta mỗi ngày.​

Điều khiến mình quan tâm hơn lại là... dữ liệu​

Đọc đến đây, điều mình nghĩ tới đầu tiên không phải là AI thông minh đến đâu. Mà là AI sẽ biết rất nhiều về chúng ta. Muốn nhận biết cảm xúc, hệ thống phải liên tục thu thập dữ liệu về giọng nói, hình ảnh hoặc các tín hiệu từ thiết bị đeo thông minh. Những dữ liệu này nhạy cảm hơn rất nhiều so với lịch sử tìm kiếm hay vị trí.
​

Bởi chỉ cần biết một người đang vui, buồn, căng thẳng hay lo lắng vào từng thời điểm trong ngày cũng đã đủ để xây dựng nên một hồ sơ tâm lý rất chi tiết. Đó cũng là lý do nhiều chuyên gia bảo mật cho rằng nếu những công nghệ như vậy được thương mại hóa, việc quản lý dữ liệu sẽ trở thành một thách thức rất lớn.​

Có phải Meta sắp tung ra công nghệ này?​

Điều này thì chưa chắc. Đây mới là đơn đăng ký bằng sáng chế, không đồng nghĩa Meta sẽ biến nó thành sản phẩm thương mại. Các công ty công nghệ thường đăng ký rất nhiều bằng sáng chế để bảo vệ ý tưởng nghiên cứu. Không ít công nghệ sau đó chưa bao giờ xuất hiện trên thị trường.

Tuy nhiên, việc Meta đầu tư nghiên cứu theo hướng này cũng cho thấy một xu hướng khá rõ ràng trong tương lai không xa, vì bản chất là họ không nghĩ ra cho vui, sớm hay muộn thì những ý tưởng này sẽ được lượng hóa thành đời thực, chỉ là bao lâu, khi nào và cách vận hành như nào cho an toàn mà vẫn hiệu quả.​

AI trong tương lai có thể sẽ "hiểu" chúng ta nhiều hơn chúng ta nghĩ​

Nếu trước đây AI chỉ phản hồi những gì chúng ta nhập vào, thì các thế hệ AI tiếp theo có thể chủ động quan sát môi trường xung quanh, ghi nhớ thói quen và suy đoán cảm xúc của người dùng để đưa ra phản hồi phù hợp hơn.

Đó có thể là một bước tiến giúp AI trở nên hữu ích hơn trong chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ người cao tuổi hay cải thiện trải nghiệm sử dụng. Nhưng đồng thời, nó cũng đặt ra một câu hỏi mà có lẽ tất cả chúng ta sẽ phải đối mặt trong tương lai, chúng ta sẵn sàng chia sẻ bao nhiêu dữ liệu cá nhân để đổi lấy một AI "hiểu mình" hơn???​

 

Được phối hợp thực hiện bởi các chuyên gia của Bkav, cộng đồng An ninh mạng Việt Nam WhiteHat và cộng đồng Khoa học công nghệ VnReview