Phi hành gia chính thức được "cởi trói" để sử dụng một thiết bị gần như đã trở thành vật bất ly thân với con người

[Dũng Đỗ]

Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) vừa thực hiện một bước đi mang tính lịch sử khi quyết định nới lỏng các quy định khắt khe vốn đã tồn tại hàng thập kỷ qua về danh mục vật dụng được phép mang lên vũ trụ. Theo đó, các phi hành gia giờ đây sẽ được phép mang theo những chiếc smartphone hiện đại, trong các nhiệm vụ không gian. Quyết định này không chỉ đánh dấu sự hội nhập của công nghệ tiêu dùng vào lĩnh vực hàng không vũ trụ mà còn hứa hẹn mang đến cho công chúng những thước phim, hình ảnh chân thực và mang tính cá nhân hơn bao giờ hết từ môi trường không trọng lực.

Bước chuyển mình của quy trình chứng nhận phần cứng

Thông tin này đã được ông Jared Isaacman, một nhân vật cấp cao liên quan đến các hoạt động của NASA, chính thức xác nhận trên nền tảng mạng xã hội X. Ông cho biết sự thay đổi này là một phần trong nỗ lực hiện đại hóa các quy trình phê duyệt vốn nổi tiếng là rườm rà và lạc hậu của cơ quan này. Theo ông Isaacman, việc cho phép sử dụng smartphone là "một bước đi nhỏ đúng hướng", thể hiện sự mạnh dạn trong việc thay đổi tư duy quản lý để đẩy nhanh quá trình chứng nhận phần cứng hiện đại.

Mục tiêu cốt lõi của chính sách mới là trang bị cho các phi hành gia những công cụ giao tiếp tốt nhất và quen thuộc nhất. Với những chiếc điện thoại thông minh thế hệ mới, các nhà du hành vũ trụ có thể dễ dàng ghi lại những khoảnh khắc đặc biệt, riêng tư để gửi về cho gia đình, đồng thời chia sẻ những hình ảnh truyền cảm hứng về cuộc sống bên ngoài Trái Đất với công chúng toàn cầu theo một cách gần gũi nhất. Chính sách này dự kiến sẽ bắt đầu có hiệu lực ngay trong các sứ mệnh quan trọng sắp tới, bao gồm sứ mệnh Crew-12 hướng tới Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) và đặc biệt là Artemis II - sứ mệnh đưa con người bay vòng quanh Mặt Trăng.

Thay thế những "cỗ máy" già cỗi

Trước khi có quyết định mang tính bước ngoặt này, các phi hành gia buộc phải tuân thủ quy trình sử dụng thiết bị hình ảnh do NASA phê duyệt, vốn thường có độ trễ lớn về mặt công nghệ so với thị trường tiêu dùng. Thực tế cho thấy, danh sách thiết bị được cấp phép cho sứ mệnh Artemis II trước đó chỉ bao gồm những chiếc máy ảnh DSLR của Nikon sản xuất từ năm 2016, cùng với các dòng máy quay hành trình GoPro có tuổi đời gần một thập kỷ. Những thiết bị này dù bền bỉ nhưng thường cồng kềnh và thiếu các tính năng kết nối linh hoạt, thông minh mà một chiếc smartphone hiện đại có thể cung cấp.

Việc chuyển sang sử dụng smartphone sẽ giúp các phi hành gia sở hữu những chiếc máy ảnh, máy quay phim nhỏ gọn, mạnh mẽ và dễ dàng tích hợp vào cuộc sống sinh hoạt hạn chế không gian trên tàu vũ trụ. Khả năng xử lý hình ảnh bằng thuật toán AI và tính tiện dụng của smartphone được kỳ vọng sẽ tạo ra những nội dung số sống động hơn so với các thiết bị truyền thống.

Sứ mệnh Artemis II và dấu ấn công nghệ tháng 3/2026

Mặc dù đây không phải là lần đầu tiên điện thoại di động xuất hiện trên quỹ đạo – khi 2 chiếc iPhone 4 từng được mang theo trong một sứ mệnh tàu con thoi vào năm 2011 – nhưng đây là lần đầu tiên chúng được quy hoạch để sử dụng như một công cụ ghi hình chính thức và cá nhân hóa.

Thời điểm công bố chính sách mới trùng khớp với giai đoạn nước rút chuẩn bị cho sứ mệnh Artemis II, dự án tham vọng đưa 4 phi hành gia thực hiện hành trình bay vòng quanh Mặt Trăng và trở về Trái Đất. Dù sứ mệnh này đang phải đối mặt với một số trì hoãn do sự cố kỹ thuật trong quá trình thử nghiệm, đẩy lịch phóng dự kiến sang tháng 3/2026, nhưng sự háo hức của công chúng vẫn không hề suy giảm. Khi chuyến bay được nối lại vào mùa xuân năm sau, hành trình lịch sử này sẽ không chỉ được ghi lại bởi các camera kỹ thuật khô khan của tàu vũ trụ, mà còn qua lăng kính cá nhân của chính các phi hành gia, hứa hẹn tạo nên một kho tư liệu sống động và giàu cảm xúc nhất từ trước đến nay về công cuộc chinh phục Mặt Trăng.

1. Phi hành gia dùng smartphone
2. Sứ mệnh Artemis II
3. Jared Isaacman
4. Chụp ảnh vũ trụ
5. Crew-12