Bui Nhat Minh
Intern Writer
Ưu thế trên biển từ lâu đã là yếu tố quan trọng giúp các cường quốc duy trì hòa bình toàn cầu. Dù công nghệ quân sự ngày càng hiện đại, Hải quân Mỹ vẫn duy trì một “mẹo” rất cổ điển để giữ lợi thế chiến thuật: sử dụng tàu quân sự có thân bằng gỗ. Nghe có vẻ khó tin trong thời đại vũ khí tàng hình và trí tuệ nhân tạo, nhưng những con tàu này thực sự đã hoạt động từ thập niên 1980 và đến nay vẫn còn phục vụ trong biên chế.
Các tàu thân gỗ này thuộc lớp Avenger, chuyên đảm nhiệm nhiệm vụ cực kỳ đặc thù: săn và quét thủy lôi. Dù số lượng đang giảm dần, một vài chiếc vẫn hoạt động trong Hải quân Mỹ và đã đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ hạm đội trước mối đe dọa từ thủy lôi hiện đại.
Ban đầu, giải pháp phổ biến là “khử từ” (degaussing) để giảm từ trường của tàu. Tuy nhiên, đến thập niên 1980, một hướng tiếp cận hiệu quả hơn xuất hiện: giảm tối đa vật liệu kim loại ngay từ khâu thiết kế. Vì vậy, các tàu lớp Avenger được chế tạo với thân gỗ kết hợp lớp phủ sợi thủy tinh, giúp hạn chế đáng kể tín hiệu từ tính và giảm nguy cơ kích nổ thủy lôi.
Nhờ cấu trúc này, các tàu quét mìn có thể tiếp cận khu vực nguy hiểm an toàn hơn, dò tìm và vô hiệu hóa thủy lôi bằng sonar và các thiết bị chuyên dụng, trở thành tuyến phòng thủ đầu tiên của hạm đội.
Hải quân Mỹ đang lên kế hoạch loại biên dần các tàu Avenger vào năm 2026, thay thế bằng những hệ thống quét mìn công nghệ cao hơn, bao gồm tàu không người lái và thiết bị dò tìm thủy lôi tiên tiến. Dù vậy, sự tồn tại lâu dài của các tàu thân gỗ cho thấy một thực tế thú vị: trong chiến tranh hiện đại, đôi khi những giải pháp tưởng chừng “lỗi thời” vẫn mang lại lợi thế chiến thuật mà công nghệ cao chưa thể thay thế hoàn toàn.(yahoo)
Các tàu thân gỗ này thuộc lớp Avenger, chuyên đảm nhiệm nhiệm vụ cực kỳ đặc thù: săn và quét thủy lôi. Dù số lượng đang giảm dần, một vài chiếc vẫn hoạt động trong Hải quân Mỹ và đã đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ hạm đội trước mối đe dọa từ thủy lôi hiện đại.
Vì sao tàu quân sự hiện đại lại dùng thân gỗ?
Lý do nằm ở đặc tính từ tính của kim loại. Từ lâu, các loại thủy lôi đã được thiết kế để phát nổ khi phát hiện từ trường của tàu chiến. Ngay từ Thế chiến I, các cường quốc đã nghiên cứu thủy lôi từ tính; sau đó, Đức tiếp tục phát triển loại thủy lôi có thể kích nổ chỉ nhờ cảm nhận từ trường của con tàu đi qua.
Ban đầu, giải pháp phổ biến là “khử từ” (degaussing) để giảm từ trường của tàu. Tuy nhiên, đến thập niên 1980, một hướng tiếp cận hiệu quả hơn xuất hiện: giảm tối đa vật liệu kim loại ngay từ khâu thiết kế. Vì vậy, các tàu lớp Avenger được chế tạo với thân gỗ kết hợp lớp phủ sợi thủy tinh, giúp hạn chế đáng kể tín hiệu từ tính và giảm nguy cơ kích nổ thủy lôi.
Nhờ cấu trúc này, các tàu quét mìn có thể tiếp cận khu vực nguy hiểm an toàn hơn, dò tìm và vô hiệu hóa thủy lôi bằng sonar và các thiết bị chuyên dụng, trở thành tuyến phòng thủ đầu tiên của hạm đội.
Vai trò của tàu Avenger và tương lai của chúng
Trong nhiều thập kỷ, các tàu quét mìn lớp Avenger đã âm thầm bảo vệ lực lượng hải quân, có thể đã cứu sống hàng nghìn thủy thủ bằng cách phát hiện và phá hủy thủy lôi trước khi chúng gây thiệt hại. Tuy nhiên, số lượng tàu lớp này hiện chỉ còn lại rất ít và chủ yếu hoạt động từ các căn cứ ở Nhật Bản.Hải quân Mỹ đang lên kế hoạch loại biên dần các tàu Avenger vào năm 2026, thay thế bằng những hệ thống quét mìn công nghệ cao hơn, bao gồm tàu không người lái và thiết bị dò tìm thủy lôi tiên tiến. Dù vậy, sự tồn tại lâu dài của các tàu thân gỗ cho thấy một thực tế thú vị: trong chiến tranh hiện đại, đôi khi những giải pháp tưởng chừng “lỗi thời” vẫn mang lại lợi thế chiến thuật mà công nghệ cao chưa thể thay thế hoàn toàn.(yahoo)
