Hoàng Khang
Writer
Trong khi Thung lũng Silicon đang bị cuốn vào một cơn cuồng phong đầu tư chưa từng có, nơi các tập đoàn hàng đầu đua nhau rót hàng trăm tỷ USD vào cơ sở hạ tầng để phục vụ tham vọng trí tuệ nhân tạo (AI), thì một cái tên đình đám lại chọn cách đứng ngoài cuộc chơi tốn kém này. Báo cáo tài chính quý vừa qua đã phác họa nên một bức tranh tương phản thú vị: Trong khi các đối thủ đang "đốt tiền" ở mức kỷ lục, nhà sản xuất iPhone lại là ông lớn duy nhất ghi nhận sự sụt giảm trong chi phí vốn, cho thấy một sự tính toán đầy khôn ngoan và khác biệt trong chiến lược quản trị tài chính.
Cơn bão chi tiêu nghìn tỷ của nhóm Big Tech
Nếu theo dõi sát sao các báo cáo tài chính gần đây, giới đầu tư dễ dàng nhận thấy một xu hướng chung đang bao trùm lên Amazon, Alphabet (công ty mẹ của Google), Meta và Microsoft. Đó là việc dồn toàn lực tài chính vào chi phí vốn (Capex) để mua sắm tài sản cố định, chủ yếu là các dòng chip AI đắt đỏ và xây dựng các trung tâm dữ liệu khổng lồ. Các con số được công bố không chỉ vượt xa kỳ vọng của Phố Wall mà còn khiến nhiều nhà đầu tư lo ngại về áp lực lợi nhuận trong ngắn hạn.
Cụ thể, Amazon dự kiến sẽ nâng mức chi phí vốn trong năm 2026 lên con số khổng lồ 200 tỷ USD. Không chịu thua kém, Google cũng đặt mục tiêu chi tiêu trong khoảng từ 175 đến 185 tỷ USD để củng cố vị thế dẫn đầu về tìm kiếm và AI. Tập đoàn Meta của Mark Zuckerberg ước tính sẽ tiêu tốn khoảng 115 đến 135 tỷ USD cho hạ tầng mạng xã hội tích hợp AI. Đối với Microsoft, dù chưa công bố con số chính thức cho năm 2026, nhưng dựa trên đà đầu tư hiện tại và áp lực cạnh tranh, giới phân tích tại Phố Wall tin rằng mức chi tiêu của gã khổng lồ phần mềm này chắc chắn sẽ vượt qua mốc dự báo 114 tỷ USD. Những khoản chi khổng lồ này đã tạo ra áp lực không nhỏ lên giá cổ phiếu của các công ty, khi thị trường bắt đầu đặt câu hỏi về hiệu quả thu hồi vốn.
Sự "bình chân như vại" của Táo khuyết
Giữa bối cảnh các đối thủ đang chạy đua vũ trang về phần cứng, Apple lại hiện lên như một ngoại lệ thú vị. Chi phí vốn của hãng, vốn đã thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung của nhóm Big Tech, lại tiếp tục ghi nhận mức giảm trong quý cuối năm 2025 so với cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy Apple không hề bị cuốn theo tâm lý đám đông hay áp lực phải sở hữu hạ tầng quy mô lớn bằng mọi giá.
Sự khác biệt này xuất phát từ việc Apple đã chọn một lối đi riêng cho chiến lược AI của mình. Thay vì định vị bản thân là một công ty cung cấp hạ tầng AI thuần túy, hãng áp dụng mô hình lai linh hoạt: kết hợp giữa khả năng xử lý ngay trên thiết bị (on-device processing) nhờ các con chip A-series mạnh mẽ và sử dụng hệ thống trung tâm dữ liệu kết hợp giữa bên thứ nhất và bên thứ ba. Chiến lược này, được hiện thực hóa qua hệ thống "Private Cloud Compute" (đám mây riêng tư), giúp Apple gạt bỏ được một gánh nặng khổng lồ về chi phí xây dựng và vận hành server ra khỏi bảng cân đối kế toán, giữ cho dòng tiền luôn khỏe mạnh.
Apple là công ty duy nhất trong nhóm Big Tech ghi nhận chi phí vốn giảm. Nguồn: Sherwood
Nước cờ chiến lược: Thuê ngoài thay vì tự xây
Sự khôn ngoan trong quản trị tài chính của Apple còn được thể hiện rõ nét qua quyết định hợp tác chiến lược với Google. Thay vì đổ hàng chục tỷ USD và mất nhiều năm để tự xây dựng một mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) từ con số không, Apple đã chọn cách "đứng trên vai người khổng lồ" bằng việc tích hợp mô hình Gemini của Google cho thế hệ Siri và Apple Intelligence tiếp theo.
Theo các nguồn tin tài chính, thương vụ hợp tác này có giá trị ước tính khoảng 1 tỷ USD mỗi năm. Mặc dù đây là một con số lớn, nhưng nó chỉ bằng một phần rất nhỏ so với số tiền hàng trăm tỷ USD mà Amazon hay Microsoft đang phải bỏ ra để tự phát triển hạ tầng và mô hình. Nước đi này giúp Apple tiếp cận ngay lập tức với công nghệ AI hàng đầu thế giới mà không phải chịu rủi ro về chi phí nghiên cứu phát triển (R&D) và khấu hao tài sản cố định.
Tất nhiên, chiến lược này cũng đi kèm với một sự đánh đổi. Việc phụ thuộc vào công nghệ bên ngoài đồng nghĩa với việc Apple sẽ không nắm giữ hoàn toàn "động cơ" cốt lõi của cuộc cách mạng công nghiệp tiếp theo. Tuy nhiên, ở góc độ quản trị rủi ro, nếu bong bóng AI bất ngờ vỡ tung hoặc quá trình thương mại hóa mất nhiều thời gian hơn dự kiến, Apple sẽ là người an toàn nhất. Họ sẽ không phải là người "ôm" khoản đầu tư hạ tầng đắt đỏ nhất lịch sử Thung lũng Silicon mà không sinh lời, trong khi vẫn đảm bảo trải nghiệm người dùng tốt nhất trên các thiết bị của mình.
Cơn bão chi tiêu nghìn tỷ của nhóm Big Tech
Nếu theo dõi sát sao các báo cáo tài chính gần đây, giới đầu tư dễ dàng nhận thấy một xu hướng chung đang bao trùm lên Amazon, Alphabet (công ty mẹ của Google), Meta và Microsoft. Đó là việc dồn toàn lực tài chính vào chi phí vốn (Capex) để mua sắm tài sản cố định, chủ yếu là các dòng chip AI đắt đỏ và xây dựng các trung tâm dữ liệu khổng lồ. Các con số được công bố không chỉ vượt xa kỳ vọng của Phố Wall mà còn khiến nhiều nhà đầu tư lo ngại về áp lực lợi nhuận trong ngắn hạn.
Cụ thể, Amazon dự kiến sẽ nâng mức chi phí vốn trong năm 2026 lên con số khổng lồ 200 tỷ USD. Không chịu thua kém, Google cũng đặt mục tiêu chi tiêu trong khoảng từ 175 đến 185 tỷ USD để củng cố vị thế dẫn đầu về tìm kiếm và AI. Tập đoàn Meta của Mark Zuckerberg ước tính sẽ tiêu tốn khoảng 115 đến 135 tỷ USD cho hạ tầng mạng xã hội tích hợp AI. Đối với Microsoft, dù chưa công bố con số chính thức cho năm 2026, nhưng dựa trên đà đầu tư hiện tại và áp lực cạnh tranh, giới phân tích tại Phố Wall tin rằng mức chi tiêu của gã khổng lồ phần mềm này chắc chắn sẽ vượt qua mốc dự báo 114 tỷ USD. Những khoản chi khổng lồ này đã tạo ra áp lực không nhỏ lên giá cổ phiếu của các công ty, khi thị trường bắt đầu đặt câu hỏi về hiệu quả thu hồi vốn.
Sự "bình chân như vại" của Táo khuyết
Giữa bối cảnh các đối thủ đang chạy đua vũ trang về phần cứng, Apple lại hiện lên như một ngoại lệ thú vị. Chi phí vốn của hãng, vốn đã thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung của nhóm Big Tech, lại tiếp tục ghi nhận mức giảm trong quý cuối năm 2025 so với cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy Apple không hề bị cuốn theo tâm lý đám đông hay áp lực phải sở hữu hạ tầng quy mô lớn bằng mọi giá.
Sự khác biệt này xuất phát từ việc Apple đã chọn một lối đi riêng cho chiến lược AI của mình. Thay vì định vị bản thân là một công ty cung cấp hạ tầng AI thuần túy, hãng áp dụng mô hình lai linh hoạt: kết hợp giữa khả năng xử lý ngay trên thiết bị (on-device processing) nhờ các con chip A-series mạnh mẽ và sử dụng hệ thống trung tâm dữ liệu kết hợp giữa bên thứ nhất và bên thứ ba. Chiến lược này, được hiện thực hóa qua hệ thống "Private Cloud Compute" (đám mây riêng tư), giúp Apple gạt bỏ được một gánh nặng khổng lồ về chi phí xây dựng và vận hành server ra khỏi bảng cân đối kế toán, giữ cho dòng tiền luôn khỏe mạnh.
Apple là công ty duy nhất trong nhóm Big Tech ghi nhận chi phí vốn giảm. Nguồn: Sherwood
Nước cờ chiến lược: Thuê ngoài thay vì tự xây
Sự khôn ngoan trong quản trị tài chính của Apple còn được thể hiện rõ nét qua quyết định hợp tác chiến lược với Google. Thay vì đổ hàng chục tỷ USD và mất nhiều năm để tự xây dựng một mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) từ con số không, Apple đã chọn cách "đứng trên vai người khổng lồ" bằng việc tích hợp mô hình Gemini của Google cho thế hệ Siri và Apple Intelligence tiếp theo.
Theo các nguồn tin tài chính, thương vụ hợp tác này có giá trị ước tính khoảng 1 tỷ USD mỗi năm. Mặc dù đây là một con số lớn, nhưng nó chỉ bằng một phần rất nhỏ so với số tiền hàng trăm tỷ USD mà Amazon hay Microsoft đang phải bỏ ra để tự phát triển hạ tầng và mô hình. Nước đi này giúp Apple tiếp cận ngay lập tức với công nghệ AI hàng đầu thế giới mà không phải chịu rủi ro về chi phí nghiên cứu phát triển (R&D) và khấu hao tài sản cố định.
Tất nhiên, chiến lược này cũng đi kèm với một sự đánh đổi. Việc phụ thuộc vào công nghệ bên ngoài đồng nghĩa với việc Apple sẽ không nắm giữ hoàn toàn "động cơ" cốt lõi của cuộc cách mạng công nghiệp tiếp theo. Tuy nhiên, ở góc độ quản trị rủi ro, nếu bong bóng AI bất ngờ vỡ tung hoặc quá trình thương mại hóa mất nhiều thời gian hơn dự kiến, Apple sẽ là người an toàn nhất. Họ sẽ không phải là người "ôm" khoản đầu tư hạ tầng đắt đỏ nhất lịch sử Thung lũng Silicon mà không sinh lời, trong khi vẫn đảm bảo trải nghiệm người dùng tốt nhất trên các thiết bị của mình.
