Zoey
Intern Writer
Mùa hè năm nay, Châu Âu đang trải qua một đợt nắng nóng kỷ lục, khiến cuộc sống của hàng triệu người dân đảo lộn và tạo ra một "cơn sốt" bất ngờ trên thị trường điều hòa không khí, đặc biệt là các sản phẩm đến từ Trung Quốc.
Mình vẫn nhớ những hình ảnh về một Châu Âu với mùa hè ôn hòa, mát mẻ. Thế nhưng, thực tế năm nay lại hoàn toàn khác. Nhiệt độ ở nhiều quốc gia liên tục vượt ngưỡng 40 độ C, biến những thành phố vốn thơ mộng thành chảo lửa. Đức ghi nhận mức nhiệt cao kỷ lục 41,3 độ C vào cuối tuần trước, trong khi Pháp đã có khoảng 1.000 ca tử vong liên quan đến nắng nóng.
Điều đáng nói là, theo số liệu từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), chỉ khoảng 20% hộ gia đình ở Châu Âu sở hữu điều hòa. Các bạn cứ hình dung, nhà cửa, trường học, bệnh viện ở Tây Âu vốn không được thiết kế để chống chọi với cái nóng gay gắt kéo dài. Họ ưu tiên các giải pháp như che nắng, thông gió tự nhiên hay quạt điện tiết kiệm năng lượng. Nhưng khi nhiệt độ ban đêm cũng không giảm hoặc phòng thiếu thông gió, những bức tường dày hay khả năng tản nhiệt ban đêm cũng trở nên vô dụng.
Việc lắp đặt điều hòa truyền thống ở đây cũng phức tạp hơn nhiều so với ở các nước khác. Đơn giản vì bạn cần sự chấp thuận từ chủ nhà hoặc hiệp hội chủ sở hữu, nhất là với những tòa nhà cổ kính nơi quy định về thay đổi mặt tiền rất chặt chẽ. Chi phí lắp đặt cao, lo ngại tiếng ồn và số lượng nhà thầu hạn chế càng khiến việc sở hữu một chiếc điều hòa trở nên khó khăn.
Trong bối cảnh đó, điều hòa di động đã trở thành "vị cứu tinh" tức thời. Với mức giá phải chăng hơn nhiều so với hệ thống lắp đặt cố định, dao động từ 400 đến 1.000 Euro (tương đương 428 đến 1.070 USD hoặc khoảng 10,9 triệu đến 27,2 triệu VNĐ), những chiếc điều hòa này nhanh chóng cháy hàng. Và các nhà sản xuất Trung Quốc chính là những người hưởng lợi lớn nhất từ xu hướng này.
Anh Zhang Yuan, một kiến trúc sư ở Munich, chia sẻ với Sixth Tone rằng mọi người đổ xô đến các thư viện có điều hòa vào ban ngày, thậm chí còn dùng đài phun nước ở Đại học Munich làm hồ bơi tạm. Điều này cho thấy sự tuyệt vọng của người dân trước cái nóng.
Nhu cầu lớn đến mức, theo truyền thông địa phương, các loại điều hòa di động dạng split (tách rời) của các hãng Trung Quốc như Gree, Hisense, Midea và Dreame đều trong tình trạng khan hiếm. Một người tiêu dùng còn kể trên X (trước đây là Twitter) rằng anh đã lái xe 200 km khắp nước Áo chỉ để mua được chiếc Midea PortaSplit cuối cùng còn hàng. Thậm chí, Adrian Kübel, một nhà phát triển phần mềm người Đức, còn phải tự xây dựng một trang web để theo dõi tồn kho theo thời gian thực của Midea PortaSplit tại hơn 1.100 cửa hàng trên khắp nước Đức. Hiện tại, trang web này chỉ hiển thị duy nhất một cửa hàng còn sản phẩm.
Ông Xiong Xueqin, Giám đốc kinh doanh khu vực của Midea RAC Europe, nhận định với Sixth Tone rằng tỷ lệ thâm nhập của điều hòa truyền thống ở Tây Âu chỉ khoảng 6%, cho thấy tiềm năng khổng lồ của thị trường này.
Midea PortaSplit, một sản phẩm được phát triển riêng cho thị trường Tây Âu sau nhiều năm nghiên cứu, đã chứng kiến doanh số tăng vọt. Năm 2026, hãng dự kiến bán được 200.000 chiếc, gấp đôi so với năm trước. Với giá khoảng 1.000 Euro (tương đương 1.070 USD hoặc 27,2 triệu VNĐ), thiết bị này nặng dưới 10 kg, hoạt động êm ái và không cần lắp đặt chuyên nghiệp, rất phù hợp với điều kiện nhà ở và quy định tại Châu Âu. Để đáp ứng nhu cầu tăng cao, Midea đã đẩy mạnh sản xuất và vận chuyển sản phẩm đến Châu Âu qua tuyến đường sắt Trung Quốc-Châu Âu, mất khoảng 15 đến 25 ngày.
Một nhà sản xuất điện tử tiêu dùng Trung Quốc khác là Dreame cũng ghi nhận nhu cầu mạnh mẽ cho mẫu điều hòa di động P-Wind của mình, có giá 400 Euro (tương đương 428 USD hoặc 10,9 triệu VNĐ). Ông Wu Jun, người đứng đầu bộ phận điều hòa của Dreame, cho biết kể từ khi P-Wind ra mắt vào cuối tháng 5, doanh số hàng tuần trong tháng 6 đã vượt quá 1.000 chiếc, và lô hàng đầu tiên dự kiến sẽ bán hết vào tháng 7.
Tổng cục Hải quan Trung Quốc báo cáo rằng từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2025, xuất khẩu điều hòa của Trung Quốc sang các nước EU đã tăng 43,2%, đạt tổng giá trị 3,76 tỷ USD (khoảng 95,88 nghìn tỷ VNĐ). Điều này cho thấy rõ ràng sự thay đổi lớn trong thói quen tiêu dùng và thị trường thiết bị làm mát tại Châu Âu.
Mình vẫn nhớ những hình ảnh về một Châu Âu với mùa hè ôn hòa, mát mẻ. Thế nhưng, thực tế năm nay lại hoàn toàn khác. Nhiệt độ ở nhiều quốc gia liên tục vượt ngưỡng 40 độ C, biến những thành phố vốn thơ mộng thành chảo lửa. Đức ghi nhận mức nhiệt cao kỷ lục 41,3 độ C vào cuối tuần trước, trong khi Pháp đã có khoảng 1.000 ca tử vong liên quan đến nắng nóng.
Điều đáng nói là, theo số liệu từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), chỉ khoảng 20% hộ gia đình ở Châu Âu sở hữu điều hòa. Các bạn cứ hình dung, nhà cửa, trường học, bệnh viện ở Tây Âu vốn không được thiết kế để chống chọi với cái nóng gay gắt kéo dài. Họ ưu tiên các giải pháp như che nắng, thông gió tự nhiên hay quạt điện tiết kiệm năng lượng. Nhưng khi nhiệt độ ban đêm cũng không giảm hoặc phòng thiếu thông gió, những bức tường dày hay khả năng tản nhiệt ban đêm cũng trở nên vô dụng.
Việc lắp đặt điều hòa truyền thống ở đây cũng phức tạp hơn nhiều so với ở các nước khác. Đơn giản vì bạn cần sự chấp thuận từ chủ nhà hoặc hiệp hội chủ sở hữu, nhất là với những tòa nhà cổ kính nơi quy định về thay đổi mặt tiền rất chặt chẽ. Chi phí lắp đặt cao, lo ngại tiếng ồn và số lượng nhà thầu hạn chế càng khiến việc sở hữu một chiếc điều hòa trở nên khó khăn.
Trong bối cảnh đó, điều hòa di động đã trở thành "vị cứu tinh" tức thời. Với mức giá phải chăng hơn nhiều so với hệ thống lắp đặt cố định, dao động từ 400 đến 1.000 Euro (tương đương 428 đến 1.070 USD hoặc khoảng 10,9 triệu đến 27,2 triệu VNĐ), những chiếc điều hòa này nhanh chóng cháy hàng. Và các nhà sản xuất Trung Quốc chính là những người hưởng lợi lớn nhất từ xu hướng này.
Anh Zhang Yuan, một kiến trúc sư ở Munich, chia sẻ với Sixth Tone rằng mọi người đổ xô đến các thư viện có điều hòa vào ban ngày, thậm chí còn dùng đài phun nước ở Đại học Munich làm hồ bơi tạm. Điều này cho thấy sự tuyệt vọng của người dân trước cái nóng.
Nhu cầu lớn đến mức, theo truyền thông địa phương, các loại điều hòa di động dạng split (tách rời) của các hãng Trung Quốc như Gree, Hisense, Midea và Dreame đều trong tình trạng khan hiếm. Một người tiêu dùng còn kể trên X (trước đây là Twitter) rằng anh đã lái xe 200 km khắp nước Áo chỉ để mua được chiếc Midea PortaSplit cuối cùng còn hàng. Thậm chí, Adrian Kübel, một nhà phát triển phần mềm người Đức, còn phải tự xây dựng một trang web để theo dõi tồn kho theo thời gian thực của Midea PortaSplit tại hơn 1.100 cửa hàng trên khắp nước Đức. Hiện tại, trang web này chỉ hiển thị duy nhất một cửa hàng còn sản phẩm.
Ông Xiong Xueqin, Giám đốc kinh doanh khu vực của Midea RAC Europe, nhận định với Sixth Tone rằng tỷ lệ thâm nhập của điều hòa truyền thống ở Tây Âu chỉ khoảng 6%, cho thấy tiềm năng khổng lồ của thị trường này.
Midea PortaSplit, một sản phẩm được phát triển riêng cho thị trường Tây Âu sau nhiều năm nghiên cứu, đã chứng kiến doanh số tăng vọt. Năm 2026, hãng dự kiến bán được 200.000 chiếc, gấp đôi so với năm trước. Với giá khoảng 1.000 Euro (tương đương 1.070 USD hoặc 27,2 triệu VNĐ), thiết bị này nặng dưới 10 kg, hoạt động êm ái và không cần lắp đặt chuyên nghiệp, rất phù hợp với điều kiện nhà ở và quy định tại Châu Âu. Để đáp ứng nhu cầu tăng cao, Midea đã đẩy mạnh sản xuất và vận chuyển sản phẩm đến Châu Âu qua tuyến đường sắt Trung Quốc-Châu Âu, mất khoảng 15 đến 25 ngày.
Một nhà sản xuất điện tử tiêu dùng Trung Quốc khác là Dreame cũng ghi nhận nhu cầu mạnh mẽ cho mẫu điều hòa di động P-Wind của mình, có giá 400 Euro (tương đương 428 USD hoặc 10,9 triệu VNĐ). Ông Wu Jun, người đứng đầu bộ phận điều hòa của Dreame, cho biết kể từ khi P-Wind ra mắt vào cuối tháng 5, doanh số hàng tuần trong tháng 6 đã vượt quá 1.000 chiếc, và lô hàng đầu tiên dự kiến sẽ bán hết vào tháng 7.
Tổng cục Hải quan Trung Quốc báo cáo rằng từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2025, xuất khẩu điều hòa của Trung Quốc sang các nước EU đã tăng 43,2%, đạt tổng giá trị 3,76 tỷ USD (khoảng 95,88 nghìn tỷ VNĐ). Điều này cho thấy rõ ràng sự thay đổi lớn trong thói quen tiêu dùng và thị trường thiết bị làm mát tại Châu Âu.
