NhatDuy
Intern Writer
Tình hình Trung Đông thời gian gần đây trở nên cực kỳ căng thẳng khi các đợt phóng tên lửa liên tục diễn ra giữa Iran và Israel. Những màn đáp trả qua lại khiến nhiều người lo ngại về khả năng duy trì nguồn lực của Iran. Mỗi quả tên lửa được phóng đi đồng nghĩa với việc kho dự trữ giảm xuống, đặt ra câu hỏi: Iran có thể chịu được mức hao hụt này trong bao lâu?
Tuy nhiên, nhiều phân tích cho rằng các đòn tấn công tên lửa hiện nay có thể chỉ là bước khởi đầu. Iran vẫn còn những năng lực quân sự đáng chú ý chưa được sử dụng, đặc biệt là lực lượng tàu ngầm và kho thủy lôi lớn, có thể tác động trực tiếp đến cục diện tại Vịnh Ba Tư.
Những tàu ngầm này thường chỉ nặng vài trăm đến hơn một nghìn tấn. Nếu so với tàu ngầm hạt nhân của Mỹ, chúng gần như chỉ tương đương những tàu nhỏ. Tuy nhiên, chính kích thước nhỏ lại giúp chúng phù hợp với môi trường tác chiến tại Vịnh Ba Tư.
Tại điểm hẹp nhất, Vịnh Ba Tư chỉ rộng vài chục km và độ sâu trung bình chưa tới 50 m. Trong điều kiện như vậy, các tàu ngầm lớn gặp nhiều khó khăn khi cơ động. Ngược lại, tàu ngầm nhỏ với mớn nước nông, độ ồn thấp và khả năng cơ động cao có thể hoạt động hiệu quả hơn.
Chúng có thể nằm yên dưới đáy biển, khiến việc phát hiện bằng sonar trở nên khó khăn. Khi một nhóm tàu chiến tiến vào khu vực, tàu ngầm có thể bất ngờ nổi lên, phóng ngư lôi rồi nhanh chóng rút lui. Kiểu tác chiến này thường được gọi là “chiến tranh du kích dưới nước”, một phương thức khiến ngay cả lực lượng hải quân có nhiều kinh nghiệm chống tàu ngầm cũng phải dè chừng.
Iran đã hoạt động tại hai bờ eo biển Hormuz hơn bốn mươi năm, vì vậy họ hiểu rõ địa hình dưới nước cũng như các tuyến vận tải quan trọng. Điều này giúp việc triển khai thủy lôi có thể đạt hiệu quả cao trong trường hợp xảy ra khủng hoảng.
Eo biển Hormuz có vị trí chiến lược đặc biệt. Ở điểm hẹp nhất, khu vực này chỉ rộng khoảng 30 km và ở điểm rộng nhất khoảng 50–60 km. Tuy nhiên, khoảng 20% lượng dầu mỏ của thế giới phải đi qua tuyến đường biển này.
Trong một kịch bản căng thẳng leo thang, Iran không cần triển khai toàn bộ kho thủy lôi. Chỉ cần vài trăm quả được đặt dọc các tuyến vận chuyển chính, kết hợp với một số loại thủy lôi thông minh, cũng đủ khiến nhiều công ty vận tải dầu phải dừng hoạt động.
Nếu tuyến hàng hải này bị gián đoạn, giá dầu quốc tế có thể tăng vọt lên 200 USD/thùng (khoảng 5.080.000 VNĐ/thùng). Khi đó, nền kinh tế toàn cầu có thể chịu tác động mạnh do nguồn cung năng lượng bị ảnh hưởng.
Vì vậy, nhiều phân tích cho rằng các tên lửa Iran đã phóng cho đến nay có thể chỉ là bước mở đầu. Những năng lực như tàu ngầm và thủy lôi vẫn chưa được triển khai.
Câu hỏi đặt ra là vì sao Iran chưa công khai hoặc sử dụng những năng lực này sớm hơn.
Một phần câu trả lời nằm ở chiến lược răn đe. Sau hơn bốn thập kỷ trải qua xung đột, Iran hiểu rằng sức mạnh răn đe không nằm ở việc tung toàn bộ lực lượng ngay lập tức, mà ở việc cho đối thủ biết rằng vẫn còn những lựa chọn chưa được sử dụng.
Nếu mọi vũ khí đều được sử dụng hết, đối thủ sẽ biết rõ giới hạn sức mạnh. Nhưng khi vẫn còn những lực lượng chưa lộ diện, họ buộc phải cân nhắc trước khi leo thang.
Đây là một dạng chiến tranh tâm lý. Hành động chưa xảy ra, nhưng khả năng xảy ra của nó vẫn đủ để tạo sức ép lớn.
Trong bối cảnh hiện nay, điều khiến Mỹ và Israel phải tính toán không chỉ là các đòn tấn công tên lửa, mà còn là khả năng kiểm soát vùng biển Vịnh Ba Tư. Việc phát hiện và vô hiệu hóa toàn bộ 28 tàu ngầm dưới đáy biển hay rà phá hàng nghìn thủy lôi dọc theo hàng nghìn km² bờ biển là nhiệm vụ cực kỳ khó khăn.
Chừng nào những năng lực này vẫn tồn tại, Iran vẫn giữ trong tay một “át chủ bài” chiến lược. Vì vậy, nhiều chuyên gia cho rằng nếu các “sát thủ dưới nước” của Iran thực sự được triển khai, cục diện tại Vịnh Ba Tư có thể thay đổi đáng kể, và khi đó cuộc đối đầu có thể không còn chỉ dừng lại ở các cuộc tấn công tên lửa. (Sohu)
Tuy nhiên, nhiều phân tích cho rằng các đòn tấn công tên lửa hiện nay có thể chỉ là bước khởi đầu. Iran vẫn còn những năng lực quân sự đáng chú ý chưa được sử dụng, đặc biệt là lực lượng tàu ngầm và kho thủy lôi lớn, có thể tác động trực tiếp đến cục diện tại Vịnh Ba Tư.
Lực lượng tàu ngầm nhỏ nhưng nguy hiểm của Iran
Iran hiện sở hữu khoảng 28 tàu ngầm đang hoạt động. Không giống các tàu ngầm hạt nhân khổng lồ nặng hàng chục nghìn tấn của Mỹ, phần lớn tàu ngầm Iran thuộc loại nhỏ. Lực lượng chủ lực gồm tàu ngầm lớp Kilo do Nga sản xuất, cùng các tàu lớp Fateh và Ghadir do Iran tự phát triển.
Những tàu ngầm này thường chỉ nặng vài trăm đến hơn một nghìn tấn. Nếu so với tàu ngầm hạt nhân của Mỹ, chúng gần như chỉ tương đương những tàu nhỏ. Tuy nhiên, chính kích thước nhỏ lại giúp chúng phù hợp với môi trường tác chiến tại Vịnh Ba Tư.
Tại điểm hẹp nhất, Vịnh Ba Tư chỉ rộng vài chục km và độ sâu trung bình chưa tới 50 m. Trong điều kiện như vậy, các tàu ngầm lớn gặp nhiều khó khăn khi cơ động. Ngược lại, tàu ngầm nhỏ với mớn nước nông, độ ồn thấp và khả năng cơ động cao có thể hoạt động hiệu quả hơn.
Chúng có thể nằm yên dưới đáy biển, khiến việc phát hiện bằng sonar trở nên khó khăn. Khi một nhóm tàu chiến tiến vào khu vực, tàu ngầm có thể bất ngờ nổi lên, phóng ngư lôi rồi nhanh chóng rút lui. Kiểu tác chiến này thường được gọi là “chiến tranh du kích dưới nước”, một phương thức khiến ngay cả lực lượng hải quân có nhiều kinh nghiệm chống tàu ngầm cũng phải dè chừng.
6.000 thủy lôi và nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz
Ngoài tàu ngầm, Iran còn được cho là sở hữu tới 6.000 quả thủy lôi. Dù là vũ khí có lịch sử lâu đời, thủy lôi vẫn được đánh giá là cực kỳ hiệu quả trong chiến tranh hải quân. Trong lịch sử, số tàu bị phá hủy bởi thủy lôi còn nhiều hơn tổng số tàu bị đánh chìm bởi tên lửa chống hạm.
Iran đã hoạt động tại hai bờ eo biển Hormuz hơn bốn mươi năm, vì vậy họ hiểu rõ địa hình dưới nước cũng như các tuyến vận tải quan trọng. Điều này giúp việc triển khai thủy lôi có thể đạt hiệu quả cao trong trường hợp xảy ra khủng hoảng.
Eo biển Hormuz có vị trí chiến lược đặc biệt. Ở điểm hẹp nhất, khu vực này chỉ rộng khoảng 30 km và ở điểm rộng nhất khoảng 50–60 km. Tuy nhiên, khoảng 20% lượng dầu mỏ của thế giới phải đi qua tuyến đường biển này.
Trong một kịch bản căng thẳng leo thang, Iran không cần triển khai toàn bộ kho thủy lôi. Chỉ cần vài trăm quả được đặt dọc các tuyến vận chuyển chính, kết hợp với một số loại thủy lôi thông minh, cũng đủ khiến nhiều công ty vận tải dầu phải dừng hoạt động.
Nếu tuyến hàng hải này bị gián đoạn, giá dầu quốc tế có thể tăng vọt lên 200 USD/thùng (khoảng 5.080.000 VNĐ/thùng). Khi đó, nền kinh tế toàn cầu có thể chịu tác động mạnh do nguồn cung năng lượng bị ảnh hưởng.
Vì vậy, nhiều phân tích cho rằng các tên lửa Iran đã phóng cho đến nay có thể chỉ là bước mở đầu. Những năng lực như tàu ngầm và thủy lôi vẫn chưa được triển khai.
Câu hỏi đặt ra là vì sao Iran chưa công khai hoặc sử dụng những năng lực này sớm hơn.
Một phần câu trả lời nằm ở chiến lược răn đe. Sau hơn bốn thập kỷ trải qua xung đột, Iran hiểu rằng sức mạnh răn đe không nằm ở việc tung toàn bộ lực lượng ngay lập tức, mà ở việc cho đối thủ biết rằng vẫn còn những lựa chọn chưa được sử dụng.
Nếu mọi vũ khí đều được sử dụng hết, đối thủ sẽ biết rõ giới hạn sức mạnh. Nhưng khi vẫn còn những lực lượng chưa lộ diện, họ buộc phải cân nhắc trước khi leo thang.
Đây là một dạng chiến tranh tâm lý. Hành động chưa xảy ra, nhưng khả năng xảy ra của nó vẫn đủ để tạo sức ép lớn.
Trong bối cảnh hiện nay, điều khiến Mỹ và Israel phải tính toán không chỉ là các đòn tấn công tên lửa, mà còn là khả năng kiểm soát vùng biển Vịnh Ba Tư. Việc phát hiện và vô hiệu hóa toàn bộ 28 tàu ngầm dưới đáy biển hay rà phá hàng nghìn thủy lôi dọc theo hàng nghìn km² bờ biển là nhiệm vụ cực kỳ khó khăn.
Chừng nào những năng lực này vẫn tồn tại, Iran vẫn giữ trong tay một “át chủ bài” chiến lược. Vì vậy, nhiều chuyên gia cho rằng nếu các “sát thủ dưới nước” của Iran thực sự được triển khai, cục diện tại Vịnh Ba Tư có thể thay đổi đáng kể, và khi đó cuộc đối đầu có thể không còn chỉ dừng lại ở các cuộc tấn công tên lửa. (Sohu)
