Hoàng Nam
Writer
Theo các báo cáo gần đây nhất (tính đến đầu tháng 3/2026), quân đội Mỹ đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong chiến dịch tấn công phối hợp với Israel dẫn đến việc tiêu diệt Ayatollah Ali Khamenei, Lãnh tụ Tối cao Iran.
Vào ngày 28/2/2026, Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích lớn vào Iran, nhắm vào các mục tiêu lãnh đạo cấp cao. Khamenei bị giết trong đòn tấn công vào khu phức hợp lãnh đạo tại Tehran (cùng với nhiều quan chức khác như chỉ huy IRGC và Bộ trưởng Quốc phòng Iran). Truyền thông nhà nước Iran sau đó xác nhận cái chết của ông, và Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai tuyên bố điều này.
Vai trò của AI: Theo Wall Street Journal, Bộ Quốc phòng Mỹ đã sử dụng mô hình AI Claude của Anthropic để hỗ trợ trong chiến dịch, bao gồm đánh giá tình báo, xác định mục tiêu và mô phỏng kịch bản chiến đấu.
Claude (các phiên bản như Claude 3.5/4 Opus/Sonnet) là mô hình AI lớn của công ty Anthropic (Mỹ). Đây là một trong những AI đầu tiên được triển khai trên mạng lưới mật (classified networks) của Bộ Quốc phòng Mỹ qua hợp đồng đám mây Amazon, với giá trị lên đến 200 triệu USD.
Claude không phải là vũ khí tự động hay “Skynet” ra lệnh tấn công. Nó chỉ là công cụ hỗ trợ con người, chuyên xử lý dữ liệu khổng lồ ở tốc độ siêu nhanh. Các nhiệm vụ chính (đã được Pentagon và các báo cáo xác nhận):
Theo báo cáo độc quyền của Wall Street Journal (ngày 1/3/2026) và được Axios, NDTV, Firstpost, Straits Times xác nhận:
Điều đáng chú ý là việc này diễn ra dù chỉ một ngày trước đó Trump đã ra lệnh cấm sử dụng Anthropic trong các cơ quan liên bang nhưng quân đội vẫn tiếp tục dùng trong hoạt động thực chiến.
Chiến dịch dựa trên tình báo dài hạn (CIA theo dõi chuyển động của Khamenei nhiều tháng), kết hợp AI, drone giá rẻ, và không kích chính xác. Đây được một số nguồn gọi là "chiến dịch ám sát cấp cao đầu tiên có sự dẫn dắt đáng kể của AI".
Tình hình hiện tại (đầu tháng 3/2026) vẫn rất căng thẳng. Iran thề trả thù dữ dội, đã có các cuộc tấn công đáp trả, và khu vực Trung Đông đang ở mức nguy cơ leo thang cao.
Vào ngày 28/2/2026, Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích lớn vào Iran, nhắm vào các mục tiêu lãnh đạo cấp cao. Khamenei bị giết trong đòn tấn công vào khu phức hợp lãnh đạo tại Tehran (cùng với nhiều quan chức khác như chỉ huy IRGC và Bộ trưởng Quốc phòng Iran). Truyền thông nhà nước Iran sau đó xác nhận cái chết của ông, và Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai tuyên bố điều này.
Vai trò của AI: Theo Wall Street Journal, Bộ Quốc phòng Mỹ đã sử dụng mô hình AI Claude của Anthropic để hỗ trợ trong chiến dịch, bao gồm đánh giá tình báo, xác định mục tiêu và mô phỏng kịch bản chiến đấu.
Claude (các phiên bản như Claude 3.5/4 Opus/Sonnet) là mô hình AI lớn của công ty Anthropic (Mỹ). Đây là một trong những AI đầu tiên được triển khai trên mạng lưới mật (classified networks) của Bộ Quốc phòng Mỹ qua hợp đồng đám mây Amazon, với giá trị lên đến 200 triệu USD.
Claude không phải là vũ khí tự động hay “Skynet” ra lệnh tấn công. Nó chỉ là công cụ hỗ trợ con người, chuyên xử lý dữ liệu khổng lồ ở tốc độ siêu nhanh. Các nhiệm vụ chính (đã được Pentagon và các báo cáo xác nhận):
- Đánh giá tình báo (intelligence assessments): Phân tích hàng nghìn báo cáo, tin nhắn mã hóa, ảnh vệ tinh, video drone và dữ liệu mạng xã hội mỗi giờ → rút ra các mẫu hình và manh mối quan trọng.
- Xác định mục tiêu (target identification): Giúp sàng lọc và ưu tiên mục tiêu từ dữ liệu thô, giảm thời gian từ hàng giờ xuống vài phút.
- Mô phỏng kịch bản chiến đấu (simulating battle scenarios): Dự đoán các diễn biến có thể xảy ra, hỗ trợ lập kế hoạch không kích hoặc tác chiến.
Theo báo cáo độc quyền của Wall Street Journal (ngày 1/3/2026) và được Axios, NDTV, Firstpost, Straits Times xác nhận:
- CENTCOM (Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ) đã sử dụng Claude để hỗ trợ lập kế hoạch và thực hiện các cuộc không kích.
- Vai trò cụ thể: Đánh giá tình báo, xác định mục tiêu (bao gồm khu phức hợp lãnh đạo Tehran) và mô phỏng các kịch bản tấn công phối hợp với drone LUCAS, tên lửa Tomahawk và máy bay B-2.
- Claude không tự quyết định ai bị tiêu diệt. Tất cả quyết định cuối cùng vẫn do sĩ quan con người phê duyệt (human-in-the-loop).
Điều đáng chú ý là việc này diễn ra dù chỉ một ngày trước đó Trump đã ra lệnh cấm sử dụng Anthropic trong các cơ quan liên bang nhưng quân đội vẫn tiếp tục dùng trong hoạt động thực chiến.
Chiến dịch dựa trên tình báo dài hạn (CIA theo dõi chuyển động của Khamenei nhiều tháng), kết hợp AI, drone giá rẻ, và không kích chính xác. Đây được một số nguồn gọi là "chiến dịch ám sát cấp cao đầu tiên có sự dẫn dắt đáng kể của AI".
Tình hình hiện tại (đầu tháng 3/2026) vẫn rất căng thẳng. Iran thề trả thù dữ dội, đã có các cuộc tấn công đáp trả, và khu vực Trung Đông đang ở mức nguy cơ leo thang cao.
