Nơi sản sinh ra nhóm quân sư tinh hoa, góp phần quyết định vận mệnh của Tào Tháo

[Nguyễn Văn Sơn]

Dưới thời Tam Quốc, khi nhắc đến bộ óc đứng sau sự trỗi dậy của Tào Tháo, người ta thường nhớ tới những cái tên như Quách Gia hay Tuân Úc. Nhưng ít ai để ý rằng, phía sau họ là cả một “ổ mưu sĩ” xuất thân từ cùng một vùng đất: Dĩnh Xuyên. Chính nơi này đã sản sinh ra nhóm quân sư tinh hoa, góp phần quyết định vận mệnh của Tào Tháo và cục diện miền Bắc Trung Hoa.

Thành tựu lớn nhất trong đời Tào Tháo là đánh bại các thế lực quần hùng và thống nhất miền Bắc. Điều đó không chỉ đến từ năng lực cá nhân của ông, mà còn nhờ một tập thể mưu sĩ cực kỳ sắc bén, những người luôn xuất hiện đúng lúc ở các bước ngoặt sống còn. Trong số đó, nhóm quân sư người Dĩnh Xuyên giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Họ không chỉ giỏi bày mưu tính kế trước mắt, mà còn có tầm nhìn dài hạn về chính trị, kinh tế và quân sự.

Sau khi kiểm soát được miền Bắc, Tào Tháo thu hút được rất nhiều nhân tài. Nhưng trong hệ thống cố vấn của ông, những người đến từ Dĩnh Xuyên luôn chiếm vị trí trung tâm. Tiêu biểu có Hí Chí Tài, Quách Gia, Tuân Úc, Tuân Du và nhiều nhân vật xuất sắc khác, đa phần đều quê ở Hà Nam ngày nay. Chính Tào Tháo từng cảm thán rằng Dĩnh Xuyên là vùng đất sinh ra kỳ nhân, câu nói ấy không phải lời khen xã giao mà phản ánh đúng thực tế.

Vậy điều gì làm nên sự đặc biệt của các mưu sĩ Dĩnh Xuyên. Trước hết là tầm nhìn chính trị vượt xa thời đại. Năm 196, khi Hán Hiến Đế thoát khỏi Trường An, tình thế rối ren và không ít người còn do dự, chính Tuân Úc là người kiên quyết đề xuất đưa hoàng đế về Hứa Xương để Tào Tháo phò thiên tử mà hiệu lệnh chư hầu. Ông dẫn chứng tiền lệ lịch sử, phân tích lợi hại rõ ràng, giúp Tào Tháo dứt khoát nắm lấy cơ hội. Quyết định này trở thành bước ngoặt then chốt, đưa sự nghiệp của Tào Tháo sang một tầm cao hoàn toàn khác. Nếu thiếu sự thúc đẩy cứng rắn của Tuân Úc, rất có thể Tào Tháo sẽ bỏ lỡ thời cơ vàng và phải trả giá đắt về sau.

Không chỉ giỏi chính trị, các mưu sĩ Dĩnh Xuyên còn có đóng góp sâu sắc về kinh tế. Trong bối cảnh cuối Đông Hán, chiến tranh liên miên khiến ruộng đất bỏ hoang, quân đội thiếu lương nghiêm trọng. Tuân Úc là người đề xuất mô hình khai khẩn ruộng đất do nhà nước quản lý, vừa sản xuất vừa nuôi quân. Nhờ đó, chính quyền Tào Tháo có được nguồn lương thực ổn định, tạo nền tảng hậu cần vững chắc cho các chiến dịch quân sự dài hơi. Mô hình này về sau được cả Ngụy, Thục, Ngô noi theo, nhưng nơi áp dụng sớm và hiệu quả nhất chính là thế lực của Tào Tháo.

Trên mặt trận quân sự, vai trò của các mưu sĩ Dĩnh Xuyên lại càng rõ rệt. Tào Tháo bản thân là một tướng lĩnh xuất sắc, nhưng phía sau mỗi chiến thắng lớn của ông gần như đều có dấu ấn của những bộ óc này. Khi Tào Tháo lo ngại Lưu Biểu sẽ phái Lưu Bị đánh úp sau lưng trong chiến dịch chinh phạt phương Bắc, Quách Gia đã phân tích rằng Lưu Biểu nhu nhược, không đủ khả năng khống chế Lưu Bị, vì vậy không đáng lo. Nhờ nhận định chính xác đó, Tào Tháo mạnh dạn đánh nhanh thắng gọn và giành thắng lợi quyết định. Trong suốt quá trình dẹp loạn Sơn Đông, loại bỏ các thế lực đối địch và thống nhất miền Bắc, nhóm mưu sĩ Dĩnh Xuyên luôn là chỗ dựa trí tuệ không thể thay thế.

Nhìn lại, Quách Gia hay Tuân Úc không phải những thiên tài đơn lẻ xuất hiện ngẫu nhiên. Họ là sản phẩm của cả một vùng đất trọng học vấn, giỏi tư duy chiến lược và quen nhìn vấn đề ở tầm đại cục. Chính tập thể mưu sĩ Dĩnh Xuyên đã giúp Tào Tháo không chỉ thắng trận, mà còn xây dựng được một nền tảng chính trị, kinh tế và quân sự bền vững.

Bài học rút ra từ câu chuyện này rất rõ ràng. Một cá nhân dù tài giỏi đến đâu cũng khó làm nên nghiệp lớn nếu thiếu đội ngũ biết nhìn xa, nghĩ sâu và bổ trợ đúng lúc. Thành công lâu dài không chỉ dựa vào sức mạnh hay tham vọng, mà còn phụ thuộc vào việc có dám lắng nghe và trọng dụng những bộ óc thật sự xuất sắc hay không.