Hàng loạt hãng hàng không cấm sử dụng sạc dự phòng trên máy bay sau sự cố cháy nổ

[Thế Việt]

Từ đầu năm 2026, ngành hàng không thế giới chứng kiến một làn sóng siết chặt quy định an toàn liên quan đến pin lithium. Hàng loạt hãng bay lớn đã đồng loạt ra thông báo cấm hành khách sử dụng pin sạc dự phòng để nạp năng lượng cho các thiết bị điện tử trong suốt hành trình bay. Động thái này được đưa ra sau các cảnh báo về nguy cơ hỏa hoạn, đặc biệt là sau sự cố nghiêm trọng xảy ra với hãng Air Busan hồi đầu năm ngoái.

Quy định mới từ các hãng hàng không Hàn Quốc và Châu Âu

Mới đây nhất, Tập đoàn Hanjin – đơn vị sở hữu Korean Air – đã công bố quy định áp dụng từ ngày 26/1. Theo đó, hành khách trên các chuyến bay của 5 hãng thuộc tập đoàn này gồm Korean Air, Asiana Airlines, Jin Air, Air Busan và Air Seoul sẽ không được phép sử dụng pin dự phòng để sạc cho bất kỳ thiết bị điện tử nào như điện thoại, máy tính bảng, laptop hay máy ảnh. Lệnh cấm này có hiệu lực trên cả các chặng bay nội địa và quốc tế.

Bên cạnh việc cấm sử dụng, quy định về vị trí cất giữ cũng được siết chặt. Hành khách bắt buộc phải giữ pin dự phòng trong tầm tay hoặc dưới ghế ngồi. Việc cất giữ thiết bị này trong khoang hành lý phía trên (overhead bin) hiện bị coi là vi phạm nghiêm trọng và hoàn toàn bị cấm. Đại diện Korean Air nhấn mạnh đây là biện pháp tất yếu nhằm đảm bảo an toàn bay, bởi việc để pin trong ngăn hành lý kín sẽ khiến tổ bay và hành khách chậm phát hiện các dấu hiệu bất thường như khói hoặc nhiệt độ tăng cao, từ đó làm giảm khả năng ứng phó kịp thời.

Trước đó, từ đầu tháng 1, nhiều hãng hàng không khác cũng đã triển khai các biện pháp tương tự. Ngày 15/1, Lufthansa Group (bao gồm Lufthansa, Swiss, Austrian Airlines) đã thông báo cấm sử dụng sạc dự phòng. Tiếp đó là Fiji Airways vào ngày 16/1 và hãng hàng không giá rẻ Jeju Air của Hàn Quốc vào ngày 22/1. Xu hướng này thực tế đã nhen nhóm từ cuối năm 2025 với sự tham gia của các hãng lớn như Emirates (UAE), Virgin Australia và Qantas (Australia).

Hệ quả từ sự cố hỏa hoạn trên chuyến bay Air Busan

Giới quan sát nhận định, việc đồng loạt siết chặt quy định này là phản ứng trực tiếp sau vụ hỏa hoạn xảy ra vào tháng 1/2025 trên chiếc Airbus A321-200 của Air Busan. Khi đang chuẩn bị khởi hành từ sân bay Gimhae đi Hong Kong, ngọn lửa đã bùng phát từ ngăn đựng hành lý phía trên ở phần đuôi máy bay. Nguyên nhân sau đó được xác định xuất phát từ một cục sạc dự phòng của hành khách. Mặc dù toàn bộ 176 người trên máy bay đã được sơ tán, vụ việc vẫn khiến 7 người bị thương và gây hư hại cho tàu bay. Ngay sau sự cố, Air Busan đã tiên phong ban hành lệnh cấm để sạc dự phòng trong ngăn hành lý phía trên.

Rủi ro tiềm ẩn của pin Lithium trong môi trường áp suất cao

Về mặt kỹ thuật, sạc dự phòng sử dụng công nghệ pin lithium-ion, loại pin phổ biến trong hầu hết các thiết bị điện tử hiện đại. Mặc dù có hiệu suất cao, loại pin này tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ nếu bị đoản mạch, chịu tác động ngoại lực mạnh hoặc do lỗi sản xuất, đặc biệt trong môi trường thay đổi áp suất như trên máy bay.

Theo các tiêu chuẩn an toàn hàng không quốc tế hiện hành (ICAO/IATA), pin lithium dự phòng đã bị cấm tuyệt đối trong hành lý ký gửi để ngăn ngừa hỏa hoạn trong khoang hàng hóa, nơi không có người giám sát. Tuy nhiên, quy định mới về việc cấm sử dụng và cấm cất trong ngăn hành lý xách tay cho thấy mức độ cảnh báo đã được nâng lên một bậc. Mục tiêu là đảm bảo mọi nguồn nhiệt tiềm tàng đều nằm trong tầm quan sát của con người, giúp phi hành đoàn có thể xử lý nhanh chóng bằng các thiết bị chữa cháy chuyên dụng hoặc túi cách nhiệt ngay khi sự cố vừa phát sinh.