Dũng Đỗ
Writer
Đêm hội Xuân Vãn 2026 (CCTV Spring Festival Gala) đã khiến toàn cầu phải ngỡ ngàng trước tốc độ phát triển kỹ thuật thần tốc của Trung Quốc thông qua những màn nhào lộn và múa võ điêu luyện của dàn robot hình người. Tuy nhiên, đằng sau những thước phim phô diễn sự linh hoạt cơ khí đáng kinh ngạc ấy, một cuộc chiến khốc liệt về định hướng công nghệ đang âm thầm diễn ra. Trong khi các hãng công nghệ Đại Lục tập trung tối đa vào độ linh hoạt khớp nối trên sân khấu, tỷ phú Elon Musk lại đang âm thầm dẫn dắt Tesla đi theo một lộ trình hoàn toàn khác biệt: biến robot thành những thực thể sở hữu "trí tuệ thực tế".
Các "ông lớn" công nghệ như Unitree, UBTech và Xpeng đang tiên phong dẫn đầu làn sóng này bằng cách thổi hồn vào những cỗ máy cơ khí. Điển hình, mẫu robot Iron của thương hiệu Xpeng đã từng gây sốt với màn catwalk cực kỳ uyển chuyển tại các sự kiện công nghệ lớn, trong khi CEO Hà Tiểu Bằng tự hào khẳng định hãng đã hoàn thiện mẫu ET1 đầu tiên đạt tiêu chuẩn khắt khe của ngành công nghiệp ôtô. Ưu thế tuyệt đối của Trung Quốc nằm ở hệ sinh thái linh kiện phần cứng vô cùng dồi dào và khả năng mở rộng quy mô sản xuất thần tốc. Các doanh nghiệp tại Đại Lục có thể dễ dàng thay đổi thiết kế phần cứng chỉ trong vài tuần – một tốc độ mà các đối thủ phương Tây luôn phải chật vật để theo kịp.
Điểm khác biệt cốt lõi tạo nên ranh giới giữa hai hệ tư tưởng này nằm ở nền tảng hệ thống điều khiển:
Thay vì can thiệp bằng những dòng lệnh thủ công, Tesla cho phép Optimus quan sát môi trường xung quanh và tự ra quyết định hành động mà không cần sự điều khiển trực tiếp của con người. Elon Musk đặc biệt coi trọng thiết kế bàn tay robot, đánh giá đây là thách thức kỹ thuật lớn nhất. Việc trang bị các bộ truyền động cơ điện tinh vi giúp bàn tay Optimus có thể thực hiện những thao tác đòi hỏi độ khéo léo cực cao như cầm trọn một quả trứng hay lắp ráp các bo mạch điện tử phức tạp. Khả năng thích nghi độc lập này chính là "vũ khí" giúp Tesla tự tin dẫn trước các đối thủ bên kia đại dương trong môi trường thế giới thực.
Dù theo đuổi những triết lý khác biệt, Elon Musk vẫn thể hiện sự tôn trọng sâu sắc đối với bước tiến của các đối thủ. Trong cuộc họp báo cáo kết quả kinh doanh quý IV/2025, vị tỷ phú người Mỹ thừa nhận Trung Quốc là quốc gia duy nhất có đủ khả năng cạnh tranh sòng phẳng với Tesla nhờ năng lực sản xuất vượt trội và sự tiến bộ không ngừng của AI. Ông thẳng thắn nhận định rằng mọi người đang đánh giá thấp Trung Quốc, trong khi họ thực tế đang ở một tầm cao mới.
Bất chấp áp lực đó, tham vọng của tỷ phú Musk không hề suy giảm. Ông dự kiến sẽ chính thức ra mắt mẫu Optimus thế hệ thứ 3 trong vài tháng tới. Hiện tại, Tesla đang tiến hành một cuộc đại tu toàn diện tại các nhà máy ở Fremont và Texas để chuẩn bị sẵn sàng cho dây chuyền sản xuất hàng loạt vào cuối năm 2026. Mục tiêu tối thượng của Tesla là sản xuất 1 triệu robot mỗi năm và ép giá thành xuống chỉ còn khoảng 20.000 USD cho mỗi đơn vị.
Cuộc đua công nghệ toàn cầu đang bước vào giai đoạn mang tính quyết định. Trong khi các robot Trung Quốc tỏa sáng rực rỡ mang tính quảng bá thương hiệu tại Xuân Vãn, Tesla lại đang âm thầm đưa máy móc vào học cách thay thế công nhân tại các xưởng đóng tàu và dây chuyền lắp ráp ôtô. Theo dự báo của các nhà phân tích, thị trường linh kiện robot nhân hình có thể bùng nổ và đạt quy mô lên tới 780 tỷ USD vào năm 2040.
Những doanh nghiệp nắm giữ chuỗi cung ứng lõi sẽ là những người đầu tiên thu về lợi nhuận khổng lồ. Cuộc đối đầu này không chỉ đơn thuần là bài toán công nghệ, mà còn là bài toán kinh tế về khả năng tối ưu hóa sản xuất toàn cầu. Dù Elon Musk có thể sở hữu hệ thống AI hàng đầu, ông chắc chắn sẽ phải tiếp tục duy trì mối quan hệ hợp tác chặt chẽ với các đối tác cung ứng Trung Quốc để bảo toàn lợi thế về chi phí.
#robothìnhngười
Sức mạnh cơ khí và tốc độ mở rộng quy mô của Trung Quốc
Tại chương trình nghệ thuật chào xuân lớn nhất quốc gia, hàng loạt robot hình người đến từ hãng Unitree đã thực hiện các động tác vũ đạo và võ thuật phức tạp với độ chính xác tuyệt đối. Việc có đến 3 nhà tài trợ trong mảng công nghệ này xuất hiện tại đêm hội trên kênh CCTV chứng tỏ đây không chỉ là những màn nhảy múa đơn thuần, mà là một bản tuyên ngôn đanh thép về năng lực sản xuất của quốc gia tỷ dân. Theo dữ liệu từ BusinessWorld, Trung Quốc hiện đang nắm giữ khoảng 90% năng lực chế tạo các sản phẩm robot hình người trên toàn cầu.
Các "ông lớn" công nghệ như Unitree, UBTech và Xpeng đang tiên phong dẫn đầu làn sóng này bằng cách thổi hồn vào những cỗ máy cơ khí. Điển hình, mẫu robot Iron của thương hiệu Xpeng đã từng gây sốt với màn catwalk cực kỳ uyển chuyển tại các sự kiện công nghệ lớn, trong khi CEO Hà Tiểu Bằng tự hào khẳng định hãng đã hoàn thiện mẫu ET1 đầu tiên đạt tiêu chuẩn khắt khe của ngành công nghiệp ôtô. Ưu thế tuyệt đối của Trung Quốc nằm ở hệ sinh thái linh kiện phần cứng vô cùng dồi dào và khả năng mở rộng quy mô sản xuất thần tốc. Các doanh nghiệp tại Đại Lục có thể dễ dàng thay đổi thiết kế phần cứng chỉ trong vài tuần – một tốc độ mà các đối thủ phương Tây luôn phải chật vật để theo kịp.
Lối đi riêng của Tesla: Trí tuệ thực tế và mạng thần kinh "đầu - cuối"
Nếu chỉ nhìn vào các đoạn video trình diễn trên sân khấu có kiểm soát, nhiều người dễ lầm tưởng sản phẩm của Tesla đang bị bỏ xa. Những nguyên mẫu Optimus vẫn bộc lộ đôi chút khó khăn trong các bước di chuyển cơ bản, hoàn toàn lép vế trước khả năng đánh côn đều tăm tắp hay lộn nhào của robot Unitree. Thế nhưng, Elon Musk không ưu tiên những màn nhào lộn bắt mắt. Ông định vị Optimus là một hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) sở hữu thân xác cơ khí.Điểm khác biệt cốt lõi tạo nên ranh giới giữa hai hệ tư tưởng này nằm ở nền tảng hệ thống điều khiển:
Tiêu chí so sánh | Robot Trung Quốc (Unitree, Xpeng...) | Tesla Optimus |
Triết lý vận hành | Tối ưu hóa chuyển động dựa trên các kịch bản lập trình sẵn. | Tự học và xử lý các tình huống ngẫu nhiên (trí tuệ thực tế). |
Hệ thống điều khiển | Lập trình phần mềm điều khiển từng khớp nối cơ khí để đạt độ chính xác. | Mạng thần kinh nhân tạo "đầu-cuối" (end-to-end), tự ra quyết định qua thị giác máy học. |
Trọng tâm phần cứng | Độ linh hoạt của toàn bộ cơ thể, duy trì thăng bằng động lực học xuất sắc. | Thiết kế bàn tay tinh vi với các bộ truyền động cơ điện siêu nhỏ. |
Môi trường ứng dụng | Sân khấu trình diễn có kiểm soát, dịch vụ tương tác, giải trí. | Nhà máy lắp ráp, thao tác với linh kiện điện tử, hỗ trợ công việc thực tế. |
Thay vì can thiệp bằng những dòng lệnh thủ công, Tesla cho phép Optimus quan sát môi trường xung quanh và tự ra quyết định hành động mà không cần sự điều khiển trực tiếp của con người. Elon Musk đặc biệt coi trọng thiết kế bàn tay robot, đánh giá đây là thách thức kỹ thuật lớn nhất. Việc trang bị các bộ truyền động cơ điện tinh vi giúp bàn tay Optimus có thể thực hiện những thao tác đòi hỏi độ khéo léo cực cao như cầm trọn một quả trứng hay lắp ráp các bo mạch điện tử phức tạp. Khả năng thích nghi độc lập này chính là "vũ khí" giúp Tesla tự tin dẫn trước các đối thủ bên kia đại dương trong môi trường thế giới thực.
Tham vọng triệu đô và bài toán kinh tế 780 tỷ USD
Dù theo đuổi những triết lý khác biệt, Elon Musk vẫn thể hiện sự tôn trọng sâu sắc đối với bước tiến của các đối thủ. Trong cuộc họp báo cáo kết quả kinh doanh quý IV/2025, vị tỷ phú người Mỹ thừa nhận Trung Quốc là quốc gia duy nhất có đủ khả năng cạnh tranh sòng phẳng với Tesla nhờ năng lực sản xuất vượt trội và sự tiến bộ không ngừng của AI. Ông thẳng thắn nhận định rằng mọi người đang đánh giá thấp Trung Quốc, trong khi họ thực tế đang ở một tầm cao mới.
Bất chấp áp lực đó, tham vọng của tỷ phú Musk không hề suy giảm. Ông dự kiến sẽ chính thức ra mắt mẫu Optimus thế hệ thứ 3 trong vài tháng tới. Hiện tại, Tesla đang tiến hành một cuộc đại tu toàn diện tại các nhà máy ở Fremont và Texas để chuẩn bị sẵn sàng cho dây chuyền sản xuất hàng loạt vào cuối năm 2026. Mục tiêu tối thượng của Tesla là sản xuất 1 triệu robot mỗi năm và ép giá thành xuống chỉ còn khoảng 20.000 USD cho mỗi đơn vị.
Cuộc đua công nghệ toàn cầu đang bước vào giai đoạn mang tính quyết định. Trong khi các robot Trung Quốc tỏa sáng rực rỡ mang tính quảng bá thương hiệu tại Xuân Vãn, Tesla lại đang âm thầm đưa máy móc vào học cách thay thế công nhân tại các xưởng đóng tàu và dây chuyền lắp ráp ôtô. Theo dự báo của các nhà phân tích, thị trường linh kiện robot nhân hình có thể bùng nổ và đạt quy mô lên tới 780 tỷ USD vào năm 2040.
Những doanh nghiệp nắm giữ chuỗi cung ứng lõi sẽ là những người đầu tiên thu về lợi nhuận khổng lồ. Cuộc đối đầu này không chỉ đơn thuần là bài toán công nghệ, mà còn là bài toán kinh tế về khả năng tối ưu hóa sản xuất toàn cầu. Dù Elon Musk có thể sở hữu hệ thống AI hàng đầu, ông chắc chắn sẽ phải tiếp tục duy trì mối quan hệ hợp tác chặt chẽ với các đối tác cung ứng Trung Quốc để bảo toàn lợi thế về chi phí.
#robothìnhngười
